Eğitim aile hekimliği birimine başvuran bireylerde Trigliserit-Glukoz-Beden Kitle İndeksi (TyG-BMI), Trigliserit-Glukoz-Bel Çevresi İndeksi (TyG-WC) ile kan basıncı arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of the association between Triglyceride–Glucose Body Mass Index (TyG-BMI), Triglyceride–Glucose Waist Circumference Index (TyG-WC), and blood pressure in individuals presenting to an educational family health center
- Tez No: 1001679
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ARZU AYRALER
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Hipertansiyon, TyG indeksi, TyG-BMI, TyG-WC, metabolik risk, kan basıncı, Hypertension, TyG index, TyG-BMI, TyG-WC, metabolic risk, blood pressure
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Giresun Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Giriş ve Amaç: Hipertansiyon, dünya genelinde önemli bir halk sağlığı sorunu olup insülin direnci, santral obezite ve metabolik bozukluklar gibi risk faktörleriyle yakından ilişkilidir. Son yıllarda Trigliserit-Glukoz Beden Kitle İndeksi (TyG-BMI) ve Trigliserit-Glukoz Bel Çevresi İndeksi (TyG-WC) gibi bileşik metabolik parametreler, kardiyometabolik riskin değerlendirilmesinde pratik ve güçlü belirteçler olarak öne çıkmaktadır. Bu çalışmanın amacı, bir Aile Sağlığı Merkezi'ne başvuran erişkin bireylerde TyG, TyG-BMI ve TyG-WC indekslerinin kan basıncı ile ilişkisini incelemek ve bu indekslerin hipertansiyon için prediktif değerini değerlendirmektir. Gereç ve Yöntem: Kesitsel tipteki bu çalışmaya, Ekim 2025-Aralık 2025 tarihleri arasında Giresun Aksu Şehit Ersin Cebeci 45 No'lu Eğitim Aile Hekimliği Birimi'ne başvuran 18 yaş ve üzeri 225 gönüllü birey dahil edilmiştir. Diyabetes mellitus, kardiyovasküler hastalık, evre ≥3 kronik böbrek hastalığı, gebelik, aktif malignite, kortikosteroid kullanımı veya düzenli antihipertansif ilaç kullanımı olan bireyler dışlanmıştır. Katılımcıların antropometrik ölçümleri (boy, kilo, bel çevresi), kan basıncı değerleri ve laboratuvar parametreleri (açlık glukozu, trigliserit, HDL, LDL, total kolesterol) standart protokollerle elde edilmiştir. TyG, TyG-BMI ve TyG-WC değerleri literatürde belirtilen formüllere göre hesaplanmıştır. p<0.05 değerler anlamlı kabul edilmiştir. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen bireylerde TyG-türevli indeks değerlerinin önemli bir kısmının yüksek olduğu görülmüştür. TyG-BMI ve TyG-WC indekslerinin hipertansif bireylerde normotansiflere kıyasla anlamlı olarak daha yüksek olduğu saptanmıştır (p<0.05). Her iki indeks ile sistolik ve diyastolik kan basıncı arasında pozitif ve istatistiksel olarak anlamlı korelasyonlar tespit edilmiştir. Lojistik regresyon analizleri, yaş, cinsiyet, BMI, lipid profili ve açlık glukozu gibi değişkenler kontrol edildiğinde dahi TyG, TyG-BMI ve TyG-WC indekslerinin hipertansiyon açısından bağımsız belirleyiciler olduğunu göstermiştir. TyG-WC indeksinin en güçlü prediktif kapasiteye sahip olduğu belirlenmiştir. Sonuç: TyG, TyG-BMI ve TyG-WC indeksleri, kan basıncı düzeyleriyle güçlü ilişki gösteren, kolay hesaplanabilir, non-invaziv ve maliyetsiz biyobelirteçlerdir. Bu metabolik indekslerin birinci basamak klinik değerlendirmelerine entegre edilmesi, hipertansiyon açısından yüksek riskli bireylerin erken dönemde tanımlanmasına katkı sağlayabilir. Bulgular, hipertansiyonun erken tanı ve önlenmesinde TyG-türevli indekslerin klasik antropometrik ölçümlere tamamlayıcı nitelikte önemli araçlar olabileceğini desteklemektedir.
Özet (Çeviri)
Introduction and Objective: Hypertension is one of the major global public health concerns and is strongly influenced by metabolic risk factors such as insulin resistance and central obesity. Recently, composite metabolic indices—particularly the Triglyceride-Glucose Body Mass Index (TyG-BMI) and the Triglyceride-Glucose Waist Circumference Index (TyG-WC)—have been proposed as practical markers for predicting cardiometabolic risk. This study aims to evaluate the relationship between TyG,TyG-BMI, TyG-WC, and blood pressure levels in adults presenting to a Family Health Center, and to assess the predictive value of these indices for hypertension. Materials and Methods: This cross-sectional study included adult individuals aged ≥18 years who visited the 45th Educational Family Medicine Unit of Giresun Aksu Şehit Ersin Cebeci Family Health Center between 2024 and 2025. Individuals with diabetes, cardiovascular disease, chronic kidney disease (stage ≥3), pregnancy, active malignancy, corticosteroid use, or regular antihypertensive medication use were excluded. Anthropometric measurements (height, weight, waist circumference), blood pressure values, and laboratory parameters (fasting plasma glucose, triglycerides, HDL, LDL, total cholesterol) were obtained from standardized clinical records. TyG, TyG-BMI, and TyG-WC indices were calculated using established formulas. Statistical analyses—including correlation, group comparisons, and logistic regression—were performed using SPSS version 26.0. Results: Of the participants included in the study, a substantial proportion exhibited elevated TyG-related indices. Both TyG-BMI and TyG-WC values were significantly higher in hypertensive individuals compared with normotensive participants (p<0.05). Positive and statistically significant correlations were observed between TyG-derived indices and both systolic and diastolic blood pressure. Logistic regression analysis demonstrated that TyG, TyG-BMI, and TyG-WC were independent predictors of hypertension after adjusting for age, sex, BMI, lipid profile, and fasting glucose. TyG-WC showed the strongest predictive capacity, indicating the critical impact of central adiposity combined with metabolic load on blood pressure regulation. Conclusion: TyG, TyG-BMI and TyG-WC are strongly associated with blood pressure levels and can serve as valuable, non-invasive, and easily applicable markers for predicting hypertension in primary care settings. The integration of TyG-derived indices into routine clinical evaluations may improve early identification of individuals at high risk and support more effective hypertension prevention strategies.
Benzer Tezler
- Hipotiroidizmi olan ve olmayan ötiroidik tip 2 diyabetik hastalarda kan şeker regülasyonunun değerlendirilmesi
Evaluation of glycemic regulation in euthyroid type 2 diabetic patients with and without history of hypothyroidism
ŞİRİN TOKA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AKIN DAYAN
- Adölesanlarda obezite sıklığı ve lipid profili ilişkisi
Prevalence of obesity and its relationship with lipid profile in adolescents
AYŞE MADEN UYANIK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEÇİL ARICA
DR. FEYZANUR ERDEM
- Bir eğitim aile hekimliği birimine başvuran 65 yaş üstü bireylerde pnömokok aşılama oranı, aşılamayı etkileyen faktörler
Pneumococcal vaccination rate in individuals over 65 years of age applying to a training family medicine unit, factors affecting vaccination
MEDİHA SELÇUK BALSAK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Aile HekimliğiSağlık BakanlığıAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EMİNE NEŞE YENİÇERİ
- Bir eğitim aile sağlığı merkezine yeni kayıt için başvuran bireylerde hekim değiştirme kararına hasta memnuniyeti ve yenilik arayışının etkisi
The effect of patient satisfaction and innovative behaviour on the desicion of physician changing in induviduals who applied for A new registration to an educational family health center
NEVRUZ YILDIRIM
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2018
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HAKAN DEMİRCİ
- Tokat – Yeşilyurt 60.11.002 nolu Aile Hekimliği birimine başvuran orta yaş grubu hastalarda dislipidemi araştırması
Tokat – investigation of dyslipidemia in middle-aged patients applying to Yeşilyurt Family medicine unit no. 60.11.002
MAHMUT COŞKUN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
Aile HekimliğiTokat Gaziosmanpaşa ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NAGİHAN YILDIZ ÇELTEK