Birikim Dergisi'nin 2000 sonrası İslamcılık algısı
Birikim Magazine's perception of Islamism after 2000
- Tez No: 1002972
- Danışmanlar: PROF. DR. İHSAN TOKER
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Sosyoloji, Din, Sociology, Religion
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Din Sosyolojisi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Türkiye'nin en önemli entelektüel ve siyasi dergilerinden biri olan Birikim'in 2000 sonrası dönemde İslamcılığa yönelik söylem ve algısını analiz etmeyi amaçlayan bu çalışma üç bölümden oluşmaktadır. Çalışmanın birinci bölümünde Birikim Dergisi'nin tarihsel arka planı ele alınmıştır. Çalışmanın ikinci bölümünde İslamcılık kavramı kavramsal ve kuramsal çerçevede ele alınmıştır.“İslamcılık”,“siyasal İslam”, siyasal İslamcılık“, ”politik İslam“, ”İslami siyaset“ gibi çeşitli adlandırmalar literatürde mevcuttur. İslamcılık üzerine yapılan çalışmaların ve literatürün sınırlarını belirleyen önemli sorun alanlarından biri kuşkusuz İslamcılığın nasıl tanımlanacağı, yani 'ne'liği sorunudur. Türkiye'de İslamcılık tartışmaları keskin bir dille yapıldığı için bu alanda yazmak bu alanda çalışanlar açısından zorlayıcı bir alan oluşturmaktadır. Çalışma esnasında İslamcılık kavramını tanımlanırken yaşanılan zorluğu kolaylaştırma adına kavramsal ve kuramsal çerçeve detaylı bir şekilde ele alınmıştır. Tezin son bölümünde ise ”Birikim Dergisi'nin 2000 Sonrası İslamcılık Algısı" başlığı oluşturmaktadır. 1975'ten bu yana Türkiye solunun entelektüel damarlarından biri olarak kabul edilen Birikim, özellikle 2000 sonrasında AK Parti iktidarının yükselişiyle birlikte İslamcılığa yönelik eleştirel analizlerini yoğunlaştırmıştır. Bu anlamda bu çalışma, Birikim'in İslamcılığı dini bir hareket olmasının ötesinde siyasi, toplumsal ve ideolojik bir olgu olarak nasıl kavramsallaştırdığını göstermeyi, hem Birikim'in entelektüel konumunu anlamayı hem de Türkiye'de İslamcılık tartışmalarındaki değişimleri tarihsel-politik bir bağlamda analiz etmeyi amaçlamaktadır. Çalışmanın metodolojisinde içerik analizi yöntemi kullanılmıştır. Birikim'in 2000-2025 yılları arasında yayımlanan sayıları sistematik olarak taranmış ve İslamcılıkla ilgili makaleler tematik kodlama yoluyla analiz edilmiştir.
Özet (Çeviri)
This study, which aims to analyse the discourse and perception of Birikim, one of Turkey's most important intellectual and political journals, towards Islamism in the post-2000 period, consists of three parts. In the first part of the study, the historical background of Birikim Magazine is discussed. In the second part of the study, the concept of Islamism is analysed within a conceptual and theoretical framework. There are various names such as 'Islamism', 'political Islam', 'political Islamism', 'political Islam', 'Islamic politics' in the literature. One of the important problem areas that determine the boundaries of the studies and literature on Islamism is undoubtedly the problem of how to define Islamism, that is, the problem of what it is. Since the discussions on Islamism in Turkey are conducted with a sharp language, writing in this field constitutes a challenging area for those working in this field. During the study, the conceptual and theoretical framework is discussed in detail in order to facilitate the difficulty experienced in defining the concept of Islamism. The last part of the thesis is entitled 'Birikim Magazine's Perception of Islamism after 2000'. Birikim, which has been regarded as one of the intellectual veins of the Turkish left since 1975, has intensified its critical analyses of Islamism, especially with the rise of the AK Party government after 2000. In this sense, this study aims to show how Birikim conceptualises Islamism as a political, social and ideological phenomenon rather than a religious movement.
Benzer Tezler
- Kentsel yaşam kalitesine çok ölçütlü bir yaklaşım. İstanbul örneği
A Multidimensional approach to urban quality of life: The case of İstanbul
İ.ÜMİT GÜVENÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
1998
Endüstri ve Endüstri Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiEndüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. FÜSUN ÜLENGİN
- 2000'li yıllarda Birikim dergisinde sosyal demokrasi tartışmaları
The social democracy debates in the Birikim magazine in the 2000s
ENES MALİK ÇAKIR
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Siyasal BilimlerSakarya ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. DAVUT DURSUN
- 1975-1980 dönemi sosyo-kültürel ortamında Birikim Dergisi'nin yeri ve önemi
The impact of Birikim Monthly within the socio-cultural milieu of 1975-1980 period
HEDİYETULLAH AYDENİZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2005
Gazetecilikİstanbul ÜniversitesiGazetecilik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NURDOĞAN RİGEL
- Birikim dergisi ve dergi etrafında gelişen din tartışmaları
Birikim magazine and debates on religion around the magazine
MEHMET EMİN BABACAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2009
DinÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUSTAFA TEKİN
- Birikim dergisi örneğinde Türk solunun Kürt meselesine bakışı
Birikim Magazine's view on the Kurdish issue in case of the Turkish left
MUHİTTİN EVREN
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
SosyolojiAfyon Kocatepe ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KENAN ÇAĞAN