Bursa yöresi karaçam ormanlarında çam kese böceğinin uçuş aktivitesi, yumurta koçanı yapısı ve parazitoidlerinin belirlenmesi
Determination to the flight activity of the pine processionary moth, the structure of egg batches, and parasitoids in the black pine forests of the Bursa province
- Tez No: 1003098
- Danışmanlar: PROF. DR. OĞUZHAN SARIKAYA
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ormancılık ve Orman Mühendisliği, Forestry and Forest Engineering
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Bursa Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Orman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Orman Mühendisliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Bursa yöresindeki çam ormanlarında önemli bir zararlı tür olan çam kese böceği (Thaumetopoea pityocampa Schiff.)'nin uçuş aktivitesini, yumurta koçanlarının yapısal özelliklerini ve yumurta parazitoidlerini belirlemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırma, 2024–2025 yılları arasında Bursa ili Osmangazi ilçesi sınırları içerisinde Bağlı ve Yiğitali mevkisinde gerçekleştirilmiştir. Ergin bireylerin uçuş aktivitesi, farklı yükselti basamaklarında kurulan delta tipi feromon tuzakları aracılığıyla izlenmiştir. Elde edilen bulgulara göre, çam kese böceğinin uçuşunun temmuz ayı başında başladığı, ağustos ayı içerisinde en yüksek yoğunluğa ulaştığı ve Eylül–Ekim aylarında sona erdiği belirlenmiştir. Uçuş periyodunun başlangıç ve bitiş zamanlarının çalışma alanları arasında farklılık gösterdiği, bu farklılığın özellikle yükselti ve sıcaklık koşullarıyla ilişkili olduğu saptanmıştır. Yumurta koçanlarının yapısal özelliklerinin belirlenmesi amacıyla Bağlı ve Yiğitali mevkisinde toplam 164 adet yumurta koçanı incelenmiştir. Bağlı'da incelenen örneklerde koçan uzunluklarının 1,1–4,5 cm arasında değiştiği, koçan başına düşen ortalama yumurta sayısının ise 249,9 adet olduğu belirlenmiştir. Yiğitali'de ise koçan uzunluklarının 1,8–4,4 cm arasında değiştiği, koçan başına düşen ortalama yumurta sayısının 257,7 adet olduğu belirlenmiştir. Yumurta koçanlarının üzerinde bulunduğu iğne yaprak uzunluklarının lokaliteler arasında farklılıklar gösterdiği tespit edilmiştir. Laboratuvar çalışmalarında yumurta koçanlarının büyük bir kısmında parazitlenme olduğu belirlenmiş; yumurta parazitoidi olarak Ooencyrtus pityocampae (Mercet), Baryscapus servadeii (Domenichini) ve Anastatus bifasciatus (Geoffroy, 1785) türleri teşhis edilmiştir. Sonuç olarak bu çalışma, çam kese böceğinin Bursa yöresindeki uçuş fenolojisi, yumurta koçanı yapısı ve yumurta parazitoid topluluğuna ilişkin ayrıntılı ve güncel veriler sunmaktadır. Elde edilen bulgular, zararlının popülasyon dinamiklerinin anlaşılmasına katkı sağlamakta ve entegre zararlı yönetimi kapsamında biyolojik ve biyoteknik mücadele yöntemlerinin zamanlaması ve etkinliğinin artırılması açısından bilimsel bir temel oluşturmaktadır.
Özet (Çeviri)
This study was conducted to determine the flight activity, structural characteristics of egg batches, and egg parasitoids of the pine processionary moth (Thaumetopoea pityocampa Schiff.), an important pest species in pine forests of the Bursa region. The research was carried out between 2024 and 2025 in the Bağlı and Yiğitali localities within the boundaries of the Osmangazi district of Bursa Province. The flight activity of adult individuals was monitored using delta-type pheromone traps installed at different elevation gradients. According to the results obtained, the flight period of the pine processionary moth began in early July, reached its highest intensity in August, and ended during September–October. It was determined that the onset and termination of the flight period differed among the study sites, and that these differences were mainly associated with elevation and temperature conditions. To determine the structural characteristics of egg batches, a total of 164 egg batches were examined in the Bağlı and Yiğitali localities. In the samples examined from Bağlı, egg batch lengths ranged from 1,1 to 4,5 cm, and the average number of eggs per batch was 249,9. In Yiğitali, egg batch lengths ranged from 1.8 to 4,5 cm, with an average of 257,7 eggs per batch. Differences were observed between the localities in terms of the length of the pine needles on which the egg batches were deposited. Laboratory studies revealed that a large proportion of the egg batches were parasitized, and the egg parasitoid species identified were Ooencyrtus pityocampae (Mercet), Baryscapus servadeii (Domenichini), and Anastatus bifasciatus (Geoffroy, 1785). In conclusion, this study provides detailed and up-to-date data on the flight phenology, egg batch structure, and egg parasitoid assemblage of the pine processionary moth in the Bursa region. The findings contribute to a better understanding of the population dynamics of this pest and provide a scientific basis for improving the timing and effectiveness of biological and biotechnical control methods within the framework of integrated pest management.
Benzer Tezler
- Dursunbey ilçe merkezi'nin kuruluşu,gelişmesi ve fonksiyonları
Establishment, development and functionsof dursunbey country centre
HAVVA ZEHRA AYDIN
- İklim, anakaya, topografya ve yetişme ortamı sınıflarının ormanların yayılışı üzerine etkileri (Karabük-Keltepe ormanları)
The effects of climate, bedrock, topography and site growth units on the spread of forests (Karabük-Keltepe forests)
BÜŞRA DOĞRU
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
CoğrafyaKarabük ÜniversitesiDoğal Kaynakların Sürdürülebilir Planlaması ve Yönetimi Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. CUMHUR GÜNGÖROĞLU
- Edremit-Burhaniye Ovası ve yakın çevresinin beşeri ve iktisadi coğrafyası üzerine bir araştırma
Başlık çevirisi yok
MUSTAFA MUTLUER
- Bursa yöresi ballarının dominant polenleri
Başlık çevirisi yok
MELAHAT GÖÇMEN
Yüksek Lisans
Türkçe
1989
BiyolojiUludağ ÜniversitesiBiyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA GÖKÇEOĞLU
- Bursa yöresi tavuklarda görülen marek hastalığının teşhisinde, deri ve iç organ bulguları üzerinde floresan antikor (FA) ve histolojik yöntemler kullanarak yapılan araştırmalar
Studies on the skin and visceral organ findings of marek's disease diagnosis in chickens by using fluorescent antibody (FA) and histological methods in Bursa region
OSMAN KUTSAL
Doktora
Türkçe
1987
Veteriner HekimliğiAnkara ÜniversitesiPatoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CEMALETTİN KÖKÜUSLU