603 numaralı Ayniyat Defteri'nin transkripsiyon ve değerledirilmesi (Kırım Savaşı sırasında Rusya ile ilişkiler, iç meseleler ve askeri düzenlemeler) (18 Kasım 1853-29 Mart 1854)
Transcription and evaluation of the Ayniyat Register no. 603 (Relations with Russia, internal affairs and military regulations during the Crimean War) (18 November 1853-29 March 1854)
- Tez No: 1003179
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MURATHAN KEHA
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Tarih, History
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Atatürk Üniversitesi
- Enstitü: Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarih Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Yeniçağ Tarihi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Osmanlı bürokrasisinde kayıt tutma geleneğinin en önemli unsurlarından biri olan Ayniyat Defterleri; Sadaret makamından devletin çeşitli kademelerine, nezaretlere, vilayetlere ve taşra idarelerine gönderilen emir ve yazıların suretlerinin kaydedildiği defter serileridir. Bâb-ı Âlî Evrak Odası (BEO) fonunda yer alan bu defterler, XIX. yüzyıl Osmanlı idari, siyasi ve sosyal tarihinin aydınlatılmasında birinci elden kaynak niteliği taşımaktadır. Bu çalışmada, Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivleri Başkanlığı Osmanlı Arşivi'nde muhafaza edilen 603 Numaralı Ayniyat Defteri'nin transkripsiyonu ve değerlendirilmesi yapılmıştır. H 16 Safer 1270 – 29 Cemaziyelevvel 1270 (M 18 Kasım 1853-29 Mart 1854) tarihlerini kapsayan söz konusu defter, Osmanlı Devleti ile Rusya arasında cereyan eden Kırım Savaşı'nın başlangıç dönemine ve bu süreçteki yoğun diplomatik ve askeri hareketliliğe ışık tutmaktadır. Defter muhtevasında; savaş şartları altında Osmanlı topraklarında meydana gelen olaylar, ordunun lojistik ihtiyaçlarının karşılanması, cephe gerisindeki asayişin temini ve devlet mekanizmasının işleyişine dair kritik bilgiler yer almaktadır. İncelenen defterde, merkezin taşra ile olan yoğun yazışmaları, askeri atamalar, mühimmat sevkiyatları ve mali düzenlemeler gibi konular öne çıkmaktadır. Ayrıca defterde yer alan çeşitli mazbata kayıtları ve idari kararlar, devletin kriz yönetimi stratejisini ve bürokratik işleyişini gözler önüne sermektedir. Defterdeki belgeler incelendiğinde, savaş sürecinde sadece askeri değil, aynı zamanda toplumsal ve iktisadi yapıda yaşanan değişimlerin izleri de sürülebilmektedir. Yapılan bu çalışmanın amacı, 603 Numaralı Ayniyat Defteri'ni günümüz alfabesine aktararak, dönemin siyasi ve askeri tarihi üzerine çalışan araştırmacılara ve ilim dünyasına yeni veriler sunmaktır. Ayrıca bu çalışma, Osmanlıca bilmeyen ama incelenen döneme merak duyan araştırmacılar için de dönemin kaynaklarına erişim imkânı sağlamayı hedeflemektedir.
Özet (Çeviri)
Ayniyat Registers, one of the most significant elements of the record-keeping tradition in the Ottoman bureaucracy, are series where copies of orders and letters sent from the Office of the Grand Vizier (Sadaret) to various levels of the state, ministries, provinces, and provincial administrations were recorded. Located in the Sublime Porte Document Office (Bâb-ı Âlî Evrak Odası - BEO) collection, these registers serve as primary sources shedding light on the administrative, political, and social history of the 19th-century Ottoman Empire. In this study, the transcription and evaluation of Ayniyat Register No. 603, preserved in the Presidency of State Archives Ottoman Archives, has been carried out. Covering the dates of H 16 Safer 1270 – 29 Jumada al-awwal 1270 (M November 18, 1853– March 29, 1854), this register sheds light on the initial period of the Crimean War between the Ottoman Empire and Russia, as well as the intense diplomatic and military mobility during this process. The content of the register includes critical information regarding events occurring in Ottoman lands under war conditions, meeting the logistical needs of the army, ensuring public order behind the front lines, and the functioning of the state mechanism. In the examined register, subjects such as intense correspondence between the center and the provinces, military appointments, ammunition shipments, and financial regulations come to the fore. Furthermore, various mazbata records and administrative decisions contained in the register reveal the state's crisis management strategy and bureaucratic functioning. An examination of the documents within the register traces the changes not only in the military structure but also in the social and economic fabric during the war. The aim of this study is to present new data to the academic world and researchers working on the political and military history of the period by transcribing Ayniyat Register No. 603 into the modern alphabet. This study also aims to provide access to historical sources for researchers who do not know Ottoman Turkish but are interested in the period under study.
Benzer Tezler
- 206/4 (603-815) numaralı Urfa Şer'iyye Sicili'nin transkripsiyonu ve değerlendirmesi
The transcription and review of Sharia Registers Urfa number 206/4 (603-815)
MÜSLÜM YILDIRIM
- 67 numaralı Ayıntab Şer'iyye Sicili'nin transkripsiyonu ve değerlendirmesi (H. 1128-1129 / M. 1716-1717 s. 429-603)
Transcription and evaluation of Ayintab Court Record number 67 (H. 1128-1129 / M. 1716-1717 p. 429-603)
ŞEYDA SAĞLAM ÖZTÜRK
- Üsküdar Kadılığı 603 no'lu Şer'iyye sicilinin transkripsiyonu ve değerlendirilmesi (h. 1263-1264 / m.1846-1847 )
Transcription and analysis of Shar'iyya Register number 603 of the Office of the Üsküdar Qadi (1263-1264 AH / 1846-1847 CE)
MÜCEYLA ERİŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Bilgi ve Belge YönetimiMarmara ÜniversitesiBilgi ve Belge Yönetimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. FİLİZ DIĞIROĞLU
- 23 Numaralı ve 1573-1574 (H. 981) tarihli Mühimme Defteri/S. 282-352 (Özet- transkripsiyon-dizin)
Number 23 and 1573-1574 (H. 981) dated Muhimme Book/pages between 282 and 350 (Summary-transcription-index)
ŞEYDA KARVAR
- PISA 2018 matematik ve fen bilimleri alt testlerinde değişen madde fonksiyonunun Rasch Ağacı, Mantel–Haenszel ve Lojistik Regresyon yöntemleriyle incelenmesi
An investigation of differential item functioning in PISA 2018 mathematics and science subtests by Rasch Tree, Mantel–Haenszel and Logistic Regression methods
FATİH AYDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İSMAİL KARAKAYA