Uçak yüzeylerindeki kusurların evrişimsel sinir ağları ile tespiti
Detection of aircraft surface defects using convolutional neural networks
- Tez No: 1003466
- Danışmanlar: PROF. DR. İLKE TÜRKMEN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sivil Havacılık, Civil Aviation
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Erciyes Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Havacılık Elektrik ve Elektroniği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Sivil Havacılık Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Uçak yüzeylerinde meydana gelen yapısal hasarlar, havacılık güvenliği ve bakım süreçleri açısından önem taşımakta, bu hasarların çoğunlukla insan gözlemiyle tespit edilmesi zaman ve maliyet yüklerini artırmaktadır. Bu çalışma, anotasyonsuz görüntü düzeyinde etiketleme yaklaşımıyla uçak yüzeyi hasarlarının sınıflandırılmasında derin öğrenme tabanlı yöntemlerin uygulanabilirliğini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Bu kapsamda göçük, çizik ve bu hasarların aynı görüntüde birlikte bulunması durumunda farklı modellerin sınıflandırma davranışları değerlendirilmiştir. Açık kaynaklı bir bilgisayarlı görü platformu olan Roboflow Universe üzerinden temin edilen uçak yüzey hasarlarına ait görüntüler kullanılarak oluşturulan veri seti; MobileNetV2, ResNet50, VGG16 ve EfficientNetB0 evrişimsel sinir ağı mimarilerinin eğitimi ve performanslarının değerlendirilmesinde kullanılmıştır. Model başarımı doğruluk, kesinlik, duyarlılık, F1 skoru ve ROC eğrisi gibi temel performans metrikleri üzerinden analiz edilmiştir. Hasar sınıflandırma sürecinde model kararlarının görsel olarak incelenebilmesi amacıyla Grad-CAM yöntemi kullanılmıştır. Bu çalışma, benzer doğruluk düzeylerine sahip modeller arasında hesaplama maliyeti daha düşük ve tahmin süresi daha kısa olan modellerin, uçak bakım süreçlerinde ön tarama (screening) amacıyla kullanılmaya daha uygun olduğunu ortaya koymaktadır. Bu yönüyle çalışma, uçak bakım faaliyetlerinde operasyonel verimliliği artırmaya yönelik model seçimine katkı sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
Structural damages occurring on aircraft surfaces are of critical importance for aviation safety and maintenance processes, and the fact that these damages are mostly detected through human inspection leads to increased time and cost burdens. This study aims to investigate the applicability of deep learning-based methods for the classification of aircraft surface damages using an annotation-free, image-level labeling approach. Within this scope, the classification behaviors of different models were evaluated for dent, scratch, and combined dent–scratch damage cases occurring within the same image. A dataset constructed using aircraft surface damage images obtained from the open-source computer vision platform Roboflow Universe was used to train and evaluate the performance of MobileNetV2, ResNet50, VGG16, and EfficientNetB0 convolutional neural network architectures. Model performance was analyzed using key evaluation metrics including accuracy, precision, recall, F1-score, and ROC curves. The Grad-CAM method was employed to enable visual interpretation of model decisions during the damage classification process. The results demonstrate that, among models achieving similar accuracy levels, architectures with lower computational cost and shorter prediction time are more suitable for use in aircraft maintenance screening applications. In this respect, the study contributes to model selection aimed at improving operational efficiency in aircraft maintenance activities.
Benzer Tezler
- Drone Yardımı ile Tahribatsız Muayene
DRONE-ASSISTED NON-DESTRUCTIVE INSPECTION
BERCES KURT
Doktora
Türkçe
2026
Havacılık ve Uzay MühendisliğiErciyes ÜniversitesiUçak Gövde Motor Bakım Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUSTAFA SOYLAK
DOÇ. DR. OĞUZ KÖSE
- Investigation of interacting multiple fatigue cracks propagation using two-dimensional boundary cracklet method
İki boyutlu sınır çatlak elemanı yöntemi (boundary cracklet method) kullanılarak etkileşimli çoklu yorulma çatlaklarının ilerlemesinin araştırılması
TALAL AHMED
Doktora
İngilizce
2021
Mühendislik Bilimleriİstanbul Teknik ÜniversitesiUçak ve Uzay Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Prof. Dr. HALİT SÜLEYMAN TÜRKMEN
Prof. Dr. ABDULKADİR YAVUZ
- Inconel 718 süper alaşımının nitrürlenmesi
Nitriding of inconel 718 superalloy
TUNCAY TURAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2013
Metalurji Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiMetalurji ve Malzeme Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HÜSEYİN ÇİMENOĞLU
- Production and characterisation of bond coat on nickel based superalloy
Nikel esaslı süperalaşım üzerinde bağ kaplamasının oluşturulması ve karakterizasyonu
SELDA NAYİR
Yüksek Lisans
İngilizce
2015
Metalurji Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiMetalurji ve Malzeme Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MURAT BAYDOĞAN
- The design of an aircraft engine fan blade based on operational safety regulations in civil aviation
Uçak motoruna kuş çarpması durumu için motor pervanesi kanatlarının sivil havacılık güvenlik yönergelerine uygun tasarımı
MERT YAĞIZ
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
Makine Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiMakine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEYNEP PARLAR