Geri Dön

Psoriasisli hastalarda polifarmasi sıklığı ve polifarmasi ile ilişkili faktörlerin değerlendirilmesi

Polypharmacy and factors associated with polypharmacy in patients with psoriasis

  1. Tez No: 1003533
  2. Yazar: AKIN ARİF KURTOĞLU
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. SEZGİ SARIKAYA SOLAK
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Dermatoloji, Dermatology
  6. Anahtar Kelimeler: Psoriasis, Polifarmasi, Tedavi Uyumu, Psoriasis, Polypharmacy, Medication Adherence
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Trakya Üniversitesi
  10. Enstitü: Tıp Fakültesi
  11. Ana Bilim Dalı: Deri ve Zührevi Hastalıklar Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Psoriasis, kronik inflamatuar yapısı nedeniyle çok sayıda komorbidite ile birlikte seyredebilir ve bu durum eşzamanlı ilaç kullanımını gerektirerek polifarmasi riskini artırır. Literatürde polifarmasi, hastanın beş veya daha fazla ilacı kullanması şeklinde tanımlanır ve artan ilaç yükü; yan etkiler ve tedaviye uyumsuzluk gibi olumsuz sonuçlara yol açabilir. Çalışmamız, Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Deri ve Zührevi Hastalıklar Anabilim Dalı'nda 30.04.2024–30.04.2025 tarihleri arasında izlenen, kronik plak psoriasis tanılı 18 yaş ve üzeri hastalarda polifarmasi sıklığını, polifarmasi ile ilişkili faktörleri ve tedavi uyumunu değerlendirmek amacıyla yürütülen kesitsel bir araştırmadır. Çalışmamızda; 268 psoriasis hastasının polifarmasi prevalansı %22,4 olarak saptanmıştır. Cinsiyet, eğitim durumu, hastalık süresi ve aktif sigara kullanımı ile polifarmasi arasında anlamlı ilişki bulunmazken; ileri yaş ve yüksek vücut kitle indeksi polifarmasi için önemli risk faktörleri olarak belirlenmiştir. Ayrıca psoriatik artrit ile kardiyovasküler, metabolik ve nörolojik komorbiditelerin polifarmasiye ek yük getirerek polifarmasi oranını artırdığı gösterilmiştir. Çalışmamızda tedavi uyumu, Medication Possession Ratio yöntemiyle değerlendirilmiş ve uyumu belirleyen başlıca faktörün ilaç alım sıklığı olduğu saptanmıştır. Hastalık süresi, hastalık şiddeti, komorbiditeler ve polifarmasi varlığının tedavi uyumu üzerinde anlamlı bir etkisi bulunmamıştır. Sonuç olarak, psoriasisli hastalarda polifarmasi sıklığının yaş, vücut kitle indeksi ve komorbidite varlığı ile ilişkili olduğu, ayrıca doz aralığı daha uzun tedavilerin uyumu belirgin biçimde artırdığı gösterilmiş olup bu bulgular, hastaların klinik özellikleri ve eşlik eden hastalıkları göz önünde bulundurularak, doz aralığı da dikkate alınacak şekilde bireyselleştirilmiş tedavi planlamasının önemini desteklemektedir.

Özet (Çeviri)

Psoriasis is a chronic inflammatory disease frequently accompanied by multiple comorbidities, which can necessitate the concurrent use of several medications and increase the risk of polypharmacy. Polypharmacy is commonly defined as the regular use of five or more drugs and is associated with adverse outcomes such as side effects, drug–drug interactions, and poor treatment adherence. In this cross-sectional study conducted at the Department of Dermatology and Venereology, Trakya University Faculty of Medicine, between 30 April 2024 and 30 April 2025, we evaluated the prevalence of polypharmacy, factors associated with polypharmacy, and treatment adherence in adults (≥18 years) with clinically and/or histopathologically confirmed chronic plaque psoriasis. A total of 268 patients were included, and the prevalence of polypharmacy was 22.4%. Polypharmacy showed no significant association with sex, educational level, disease duration, or active smoking. In contrast, older age and higher body mass index emerged as important risk factors. Moreover, psoriatic arthritis and cardiovascular, metabolic, and neurological comorbidities were linked to higher polypharmacy rates Treatment adherence was assessed using the Medication Possession Ratio. Dosing frequency was identified as the main determinant of adherence, whereas disease duration, disease severity, comorbidities, and the presence of polypharmacy were not significant predictors. Overall, our findings indicate that age, obesity, and comorbidities drive polypharmacy in psoriasis and that longer dosing intervals are associated with better adherence, supporting the need for individualized, adherence-oriented treatment planning.