Şişli'deki özel bir kliniğe başvuran yetişkin bireylerde yeme farkındalığı ve sağlıklı beslenme tutumlarının antropometrik ölçümlerle ilişkisinin incelenmesi
Examination of mindful eating and healthy eating attitudes in adult individuals applying to a private clinic in Şisli
- Tez No: 1004118
- Danışmanlar: PROF. DR. HAYDAR ÖZPINAR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Beslenme ve Diyetetik, Nutrition and Dietetics
- Anahtar Kelimeler: Yeme farkındalığı, beslenme tutumu, yetişkin, sağlıklı beslenme, obezite, Mindful eating, nutrition attitude, adult, healthy eating, obesity
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Aydın Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma yetişkinlerin, yeme farkındalığı ve sağlıklı beslenme tutumlarını ölçmek adına kişilerin genel beslenme davranışlarını incelemeyi amaçlamıştır. Çalışma, Temmuz 2025- Eylül 2025 tarihleri arasında Şişli'deki özel bir kliniğe başvuran 118 Kadın ve 110 Erkek olmak üzere 228 kişi üzerinde yürütülmüştür. Çalışmaya katılan kişilere sosyodemografik özelliklerini sorgulayan anket formunun yanı sıra Yeme Farkındalığı Ölçeği ve Sağlıklı Beslenmeye İlişkin Tutum Ölçeği kullanılmıştır. Çalışmada elde edilen tüm verilerin istatistiksel analizleri, IBM SPSS Statistics 27.0 paket programı aracılığıyla yapılmıştır. Katılımcıların yaş ortalamaları kadınlarda 33,46±10,89 erkekler de ise 32,29±12,31 olarak bulunmuştur. Katılımcıların beden kütle indeksine bakıldığında kadınların %27,1'i erkeklerin ise %47,3'ü fazla kilolu olduğu gözlemlenmiştir (p<0,05). Eğitim durumu incelendiğinde, Yeme Disiplini alt boyutu ve Sağlıklı Beslenmeye İlişkin Tutum puanında lisans veya lisansüstü mezunların ilköğretim veya lise mezunlarına göre anlamlı düzeyde daha yüksek bulunmuştur (p<0,05). Diyetisyen desteği alan katılımcıların Yeme Disiplini alt boyutu ve Beslenme Hakkında Bilgi alt boyut puanlarının destek almayanlara göre daha yüksek olduğu bulunmuştur (p<0,05). Yüksek düzeyde aktif olan katılımcıların (X̄=68.80±11.34) Sağlıklı Beslenmeye İlişkin Tutum puan ortalaması, sedanter olanlara (X̄=62.70±9.53) göre daha yüksek olup, ayrıca Sedanter katılımcıların (X̄=14.14±4.64) Kötü Beslenme puan ortalaması, yüksek düzeyde aktif olanların (X̄=10.83±5.13) puan ortalamasından anlamlı şekilde daha yüksek olduğu bulunmuştur (p<0,05). Yeme farkındalığı toplam puanında kadınların erkeklerden daha yüksek puan aldığı bulunmuştur (p<0,05). Sağlıklı beslenmeye ilişkin tutum toplam puanında kadınların erkeklere göre daha fazla puan aldığı bulunmuştur (p<0,05). Yeme Farkındalığı toplam puanı, Farkındalık, Duygusal Yeme, Düşünmeden Yeme ve Enterferans alt boyutları yaş ile pozitif yönde anlamlı ilişki saptanmıştır (p<0,05). Sağlıklı Beslenmeye İlişkin Tutum toplam puanı, vücut ağırlığı ve Bel/Kalça Oranı ile negatif yönde anlamlı ilişki saptanmıştır (p<0,05). Sonuç olarak yetişkinlerde farkındalıklı yemeyi artırmak, duygusal yeme davranışlarını azaltmak ve sağlıklı beslenme tutumlarını güçlendirmek için topluluk temelli eğitim programlarının arttırılması önerilmektedir. Ayrıca farklı yaş grupları ve antropometrik değerlerde yapılacak daha kapsamlı araştırmalar, bu ilişkinin daha kapsamlı bir şekilde değerlendirilmesine katkıda bulunacaktır.
Özet (Çeviri)
This study aimed to examine the general dietary behaviors of adults to assess their levels of mindful eating and attitudes toward healthy eating. The study was conducted between July 2025 and September 2025, involving a total of 228 individuals, comprising 118 women and 110 men, who applied to a private clinic in Şişli. In addition to a questionnaire assessing sociodemographic characteristics, the Mindful Eating Scale and the Attitude Scale Toward Healthy Eating were administered to the participants. All statistical analyses of the data obtained in the study were performed using the IBM SPSS Statistics 27.0 software package. The mean age of the participants was 33.46 ± 10.89 years for women and 32.29 ± 12.31 years for men. According to body mass index classifications, 27.1% of women and 47.3% of men were found to be overweight (p<0.05). When educational status was examined, participants with a bachelor's or postgraduate degree had significantly higher scores in the Eating Discipline subscale and the total Attitude Toward Healthy Eating score compared to those with primary or high school education (p< 0.05). Participants who received dietitian support had significantly higher scores on the Eating Discipline and Nutrition Knowledge subscales than those who did not receive such support (p< 0.05). Participants with a high level of physical activity (X̄ = 68.80 ± 11.34) had higher mean Attitude Toward Healthy Eating scores than sedentary participants (X̄ = 62.70 ± 9.53). In addition, sedentary participants (X̄ = 14.14 ± 4.64) had significantly higher Poor Nutrition scores than highly active participants (X̄ = 10.83 ± 5.13) (p<0.05). Women scored significantly higher than men on the total mindful eating score and the total Attitude Toward Healthy Eating score (p<0.05). A positive and significant relationship was found between age and the total mindful eating score, as well as the Awareness, Emotional Eating, Eating Without Thinking, and Interference subscales (p<0.05). A negative and significant relationship was observed between the total Attitude Toward Healthy Eating score and body weight and waist-to-hip ratio (p<0.05). In conclusion, increasing community-based educational programs that aim to enhance mindful eating, reduce emotional eating behaviors, and foster healthy eating attitudes among adults is recommended. Furthermore, more comprehensive studies involving different age groups and anthropometric characteristics would contribute to a more thorough evaluation of these relationships.
Benzer Tezler
- 6-12 yaş grubu akut ve kronik hastalığı olan çocukların anksiyete düzeyleri ve azaltılmasında hemşirelerin rölü
The Role of the nurse`s lowering of the anxiety level of sixthy scool age patients who have acute and chronic diseases
ZEYCAN ALPAY
- İstanbul'da (Şişli, Bağcılar, Esenyurt) tekstil sanayisinin mekansal değişimi ve kentleşme ilişkisi
Spatial transformation of the textile industry in İstanbul (Şişli, Bağcılar, Esenyurt) and its relationship with urbanization
CANAN KÜLEK
Doktora
Türkçe
2025
CoğrafyaÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiCoğrafya Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. CANAN ZEHRA ÇAVUŞ
- Women's lived experiences of aging: Fragments of daily life from a seniors centre
Kadınların yaşlanma deneyimleri: Bir emekliler evi'nde gündelik yaşamdan kesitler
KEVSER PINAR ÜSTEL
Yüksek Lisans
İngilizce
2013
AntropolojiSabancı ÜniversitesiKültürel Çalışmalar Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. HÜLYA ADAK
- Seasonality of short-term rentals case study from airbnb in İstanbul
Kısa süreli kiralamalar üzerine bir çalışma: İstanbul airbnb örneği
OMAR RADWAN ABDELLAH
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiGayrimenkul Geliştirme Ana Bilim Dalı
Assoc. Prof. Dr. KEREM YAVUZ ARSLANLI
- Baş-boyun kanserli hastalarin radyoterapi merkezlerini seçmelerine etki eden faktörler
Factors affecting the choice of radiotherapy centers for head & neck cancer patients
ERHAN ERGE
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
OnkolojiOkan ÜniversitesiSağlıkta Kalite Yönetimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. YILDIRIM BEYAZIT GÜLHAN