Lise öğrencilerinde kariyer kararı öz yeterliği ile ergen-ebeveyn ilişkileri, erteleme davranışı ve psikolojik ihtiyaçlar arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between career decision self-efficacy and adolescent-parent relationships, procrastination behavior and psychological needs in high school students
- Tez No: 1004179
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ALAATTİN CİMİNLİ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Genel erteleme, General procrastination
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmada lise öğrencilerinde kariyer kararı öz yeterliği ile ergen ebeveyn ilişkileri, erteleme davranışı ve psikolojik ihtiyaçlar arasındaki ilişki incelenmiştir. Araştırma 2024–2025 eğitim öğretim yılında 326'sı kız ve 267'si erkek olmak üzere toplam 593 öğrenci ile yürütülmüştür. Çalışmada ilişkisel model kullanılmıştır. Veriler Kariyer Kararı Öz Yeterlik Ölçeği, Temel Psikolojik İhtiyaçlar Ölçeği, Ergen Ebeveyn İlişkileri Ölçeği ve Erteleme Eğilimi Ölçeği ile toplanmıştır. Verilerin analizinde bağımsız örneklemler için t testi, korelasyon analizi ve çoklu doğrusal regresyon analizi kullanılmıştır. Bulgulara göre kariyer kararı öz yeterliği cinsiyet ve okul türüne göre anlamlı farklılık göstermemektedir. Kariyer kararı öz yeterliği sınıf düzeyine göre anlamlı farklılık göstermektedir. Kariyer kararı öz yeterliği ile psikolojik ihtiyaçlar arasında pozitif ve anlamlı ilişki vardır. Kariyer kararı öz yeterliği ile ergen ebeveyn ilişkileri arasında pozitif ve anlamlı ilişki vardır. Kariyer kararı öz yeterliği ile erteleme davranışı arasında negatif ve anlamlı ilişki vardır. Psikolojik ihtiyaçlar kariyer kararı öz yeterliğini pozitif yönde anlamlı olarak yordamaktadır. Erteleme davranışı kariyer kararı öz yeterliğini negatif yönde anlamlı olarak yordamaktadır. Ergen ebeveyn ilişkileri kariyer kararı öz yeterliğinin anlamlı bir yordayıcısı değildir. Sonuçlar psikolojik ihtiyaçların desteklenmesi ve erteleme davranışının azaltılması gerektiğini göstermektedir.
Özet (Çeviri)
This study examined the relationship between career decision-making selfefficacy, adolescent–parent relationships, procrastination behavior, and psychological needs among high school students. The sample consisted of 593 students, including 326 females and 267 males, enrolled in the 2024–2025 academic year. A correlational research design was employed. Data were collected using the Career Decision-Making SelfEfficacy Scale, the Basic Psychological Needs Scale, the Adolescent–Parent Relationship Scale, and the Procrastination Tendency Scale. Independent samples t-test, correlation analysis, and multiple linear regression analysis were conducted.The results showed that career decision-making self-efficacy did not differ by gender or school type, but it differed by grade level. It was positively related to psychological needs and adolescent–parent relationships, and negatively related to procrastination behavior. Regression findings indicated that psychological needs positively predicted career decision-making selfefficacy, whereas procrastination behavior negatively predicted it. Adolescent–parent relationships were not a significant predictor. These findings highlight the importance of supporting psychological needs and reducing procrastination to enhance adolescents' career development.
Benzer Tezler
- Lise öğrencilerinde kariyer kararı verme güçlükleri
High school students' career decision-making difficulties
TANSU MUTLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2011
PsikolojiHacettepe ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FİDAN KORKUT OWEN
- Lise öğrencilerinde kariyer karar verme güçlükleri ile stresle başa çıkma stratejileri ve duygusal öz-yeterlik becerileri arasındaki ilişki
The relationship between career decision-making difficulties, stress coping strategies, and emotional self-efficacy skills in high school students.
ELİF HAZIR DEMİRLİ
Doktora
Türkçe
2026
PsikolojiGazi ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SAFİYE SARICI BULUT
- Kariyer kararı yetkinlik beklentisinin yordayıcıları olarak kaygı ve öznel iyi oluş
Anxiety and well-being as the predictors of career decision – making self-efficacy
AHMET KOYUNCU
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
PsikolojiMevlana ÜniversitesiPsikolojik Danışma ve Rehberlik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ERKAN IŞIK
- Göçmen lise öğrencilerinin kariyer kararı verme öz yeterliklerinin incelenmesi
Examining career decision-making selfefficacy of immigrant high school students
AYŞE ARSLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
PsikolojiEge ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. DİLEK YELDA KAĞNICI
- Lise öğrencilerinin kariyer hedeflerinde kariyer kararı öz-yeterliği ve kariyer sonuç beklentisinin rolü
The role of career decision self-efficacy and career outcome expectation on career aspirations of high school students
MUSTAFA REMZİ ATAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
PsikolojiOndokuz Mayıs ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYŞENUR BÜYÜKGÖZE KAVAS