Uluslararası vergi rekabeti kapsamında gayrimenkul edinimi: Türkiye örneği
Real estate acquisition in the context of international tax competition: The case of Turkey
- Tez No: 1004492
- Danışmanlar: PROF. DR. NURİ SEMİH ÖZ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Maliye, Uluslararası İlişkiler, Ekonomi, Finance, International Relations, Economics
- Anahtar Kelimeler: Gayrimenkul değerleme, Gayrimenkul ekonomisi, Gayrimenkul yatırımları, Küreselleşme, Maliye politikaları, Uluslararası politik ekonomi, Uluslararası örgütler, Yabancı sermaye politikaları, Yabancı yatırımcılar, Zararlı vergi rekabeti, Real estate valuation, Real estate economy, Real estate investments, Globalization, Fiscal policies, International political economy, International organizations, Foreign capital politics, Foreign investors, Harmfull tax competition
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Gayrimenkul Geliştirme ve Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Küresel servetin önemli bir bölümünü oluşturan gayrimenkul varlıklar, son yıllarda yalnızca ekonomik bir yatırım alanı olarak değil, uluslararası vergi rekabeti ve finansal gizlilik tartışmalarında yer alan bir varlık sınıfı olarak değerlendirilmektedir. Otomatik bilgi değişimi anlaşmalarının finansal varlıklara odaklanması, gayrimenkul varlıkları, sınır ötesi servet aktarımı ve vergiden kaçınma pratikleri açısından görece daha işlevsel hâle getirmiştir. Araştırmada, mülkiyetin tarihsel dönüşümü, küreselleşme süreci ve sermayenin serbest dolaşımı çerçevesinde, uluslararası zararlı vergi rekabeti ile yabancıların Türkiye'deki gayrimenkul yatırımları incelenmektedir. Karma yöntemin benimsendiği çalışmanın nicel analiz kısmında; Avrupa Birliği (AB) ve Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD)'nün gri ve siyah listelerinde yer alan ülkelerde yerleşik gerçek kişilerin Türkiye'de gerçekleştirdiği gayrimenkul edinimleri, TC Merkez Bankası (TCMB) tarafından yayımlanan makroekonomik verilerle birlikte ARDL zaman serisi yöntemiyle analiz edilmiştir. Analiz bulguları; yasal düzenlemeler ile makroekonomik göstergeler ve politika değişikliklerinin yabancı gayrimenkul yatırımları üzerinde istatistiksel olarak anlamlı etkiler yarattığını ortaya koymaktadır. Nitel analiz kapsamında farklı disiplinlerden 21 uzman ve akademisyenle gerçekleştirilen derinlemesine görüşmeler MAXQDA programı ile tematik analize tabi tutulmuştur. Elde edilen bulgular, gayrimenkul vatandaşlığı uygulamasının, vatandaşlık kavramını ekonomik bir meta hâline getirerek hukuki ve toplumsal sonuçlar doğuracağını, düşük eşik bedel, sınırlı denetim mekanizmaları ve gerçek lehdar tespitindeki güçlükler nedeniyle kara para aklama ve mali suç risklerini artırdığını ortaya koymaktadır. Bulgular ışığında, Türkiye'nin teknik açıdan uluslararası vergi şeffaflığı ve bilgi paylaşımı standartlarına uyum sağlayabilecek kurumsal kapasiteye sahip olduğu; buna karşılık mali şeffaflığın sürdürülebilir biçimde sağlanabilmesi için gerçek lehdar bilgisinin ve gerçeğe uygun değer tespitinin zorunlu hâle getirilmesi, değerleme sisteminin güçlendirilmesi ve mevcut şeffaflık mekanizmalarının etkin biçimde uygulanması gerektiği değerlendirilmektedir.
Özet (Çeviri)
Real estate assets, which constitute a significant share of global wealth, have increasingly been regarded not only as an economic investment sector but also as a key asset class at the center of debates on international tax competition and financial secrecy. The focus of automatic exchange of information agreements on financial assets has rendered real estate relatively more attractive for cross-border wealth transfers and tax avoidance practices. This study examines harmful international tax competition and foreign real estate investments in Turkey within the framework of the historical transformation of property ownership, globalization, and the free movement of capital. Employing a mixed-methods approach, the quantitative component analyzes real estate acquisitions in Turkey by individuals residing in jurisdictions listed on the European Union (EU) and Organization for Economic Cooperation and Development (OECD) grey and black lists, using the ARDL (Autoregressive Distributed Lag) model in conjunction with macroeconomic indicators obtained from the Central Bank of the Republic of Turkey (CBRT). The empirical findings indicate that legal regulations, macroeconomic conditions, and policy changes have statistically significant effects on foreign real estate investments. The qualitative component is based on in-depth interviews conducted with 21 experts and academics from various disciplines, analyzed through thematic analysis using the MAXQDA software. The findings suggest that the citizenship-by-investment program based on real estate has important legal and social implications by commodifying citizenship, while also increasing the risks of money laundering and financial crimes due to low investment thresholds, limited oversight mechanisms, and challenges in identifying beneficial ownership. In light of these findings, it is concluded that although Turkey possesses the institutional capacity to comply technically with international standards on tax transparency and information exchange, ensuring sustainable financial transparency requires mandating the disclosure of beneficial ownership, strengthening valuation systems to ensure fair market pricing, and enhancing the effective implementation of existing transparency mechanisms.
Benzer Tezler
- Economic value added (EVA) as a determinant of value creation in Turkey
Türkiye'de değer yaratım tesbit aracı olarak ekonomik katma değer
HAYRİ ERCE
- Büyük ölçekli gayrimenkul projelerinin kent ve mekan ekonomisine etkisi: Güney Kore'de Songdo ve Türkiye'de İFM örnekleri
Effects of mega real estate projects on urban and spatial economy: Cases of Songdo in South Korea and IFM in Turkiye
CEMAL BAŞ
Doktora
Türkçe
2024
EkonomiAnkara ÜniversitesiGayrimenkul Geliştirme ve Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HARUN TANRIVERMİŞ
- Uluslararası hızlı servis restoranlarının ticari alan analizine dayalı bir yer seçimi modeli önerisi
A site selection model proposal based on trade area analysis of international quick service restaurants
HANZADE KUĞU BAŞ
Doktora
Türkçe
2018
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NURAN ZEREN GÜLERSOY
- Istoken : The digital revolution of fractional Ownership & Real estate tokenization model in Türkiye
Istoken : Türkiye'de parçalı mülkiyetin dijital devrimi ve gayrimenkul tokenizasyon modeli
GÖKSU SABUNCUOĞLU
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Ekonomiİstanbul Teknik ÜniversitesiGayrimenkul Geliştirme Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. KEREM YAVUZ ARSLANLI