Nermin Yıldırım'ın hikâye ve romanlarında toplumsal cinsiyet eleştirisi
Gender criticism in Nermi̇n Yildirim's stories and novels
- Tez No: 1005186
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ASLI SOYSAL EŞİTTİ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Gazetecilik, Turkish Language and Literature, Journalism
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Medya ve Kültürel Çalışmalar Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez, Nermin Yıldırım'ın hikâye ve romanlarında toplumsal cinsiyet olgusunun nasıl temsil edildiğini feminist kuramsal çerçeve doğrultusunda incelemektedir. Çalışmada, Yıldırım'ın eserlerinde kadın karakterler aracılığıyla aktarılan bellek, aidiyet, travma, yalnızlık ve kimlik arayışı gibi temaların toplumsal cinsiyet bağlamında nasıl yapılandırıldığı analiz edilmiştir. Araştırmanın kuramsal bölümünde biyolojik cinsiyet– toplumsal cinsiyet ayrımı, ataerkil yapı, toplumsal cinsiyet rolleri ve feminist kuramın temel yaklaşımları ele alınmıştır. Ardından yazarın tüm hikaye ve romanları söylem analizi ve tematik çözümleme yöntemleriyle değerlendirilmiştir. Bulgular, Yıldırım'ın anlatı evreninde kadın karakterlerin toplumsal normlar, aile içi güç ilişkileri, cinsiyetçi kalıp yargılar ve ataerkil baskı ile sürekli çatışma hâlinde konumlandırıldığını göstermektedir. Yazarın metinlerinde kadınların toplumsal rollerle karşı karşıya kaldıkları baskı mekanizmaları, bedensel ve duygusal deneyimler üzerinden görünür kılınmış; kadınların kendini arama süreçleri geniş bir sosyo-kültürel bağlama yerleştirilmiştir. Sonuç olarak çalışma, Nermin Yıldırım'ın edebi dünyasında toplumsal cinsiyet eleştirisinin merkezî bir konuma sahip olduğunu ve kadınlık deneyimlerinin çağdaş Türk edebiyatında önemli bir eleştirel alan açtığını ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
This thesis examines how the concept of gender is represented in Nermin Yıldırım's short stories and novels within a feminist theoretical framework. The study analyzes how themes such as memory, belonging, trauma, loneliness, and the search for identity are constructed in relation to gender through the female characters in Yıldırım's works. The theoretical section discusses the distinction between biological sex and gender, patriarchal structures, gender roles, and core approaches within feminist theory. Subsequently, all of the author's novels and her short story collection are evaluated through discourse analysis and thematic analysis. The findings reveal that female characters in Yıldırım's narrative universe are positioned in constant conflict with social norms, intra-family power relations, gendered stereotypes, and patriarchal pressures. The mechanisms of oppression that women encounter through social roles are rendered visible through bodily and emotional experiences, and their journeys of self-discovery are situated within a broad socio-cultural context. In conclusion, the study demonstrates that gender criticism occupies a central place in Nermin Yıldırım's literary world and that representations of womanhood open a significant critical space within contemporary Turkish literatüre.
Benzer Tezler
- Nermin Yıldırım'ın romanlarındaki rüyaların psikanalitik açıdan incelenmesi
The examination of dreams of Nermin Yıldırım's novels psychoanalytically
BÜŞRA SOYTÜRK
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Türk Dili ve EdebiyatıAfyon Kocatepe ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALPER GÜNAYDIN
- Nermin Yıldırım'ın romanlarında yapı ve izlek
Structure and theme in the novels of Nermin Yıldırım
ELİF KUL
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Türk Dili ve EdebiyatıArdahan ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ TAYLAN ABİÇ
- Nermin Yıldırım'ın eserlerinde kadının toplumsal bellekteki yeri
The position of women in social memory in Nermin Yildirim's works
ESRA ERDİL
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Türk Dili ve EdebiyatıBandırma Onyedi Eylül ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ DERYA GÜLLÜK
- Nermin Yıldırım'ın romanlarında toplumsal cinsiyet
Gender in Nermin Yıldırım's novels
ÇİĞDEM ERDOĞAN URHAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Türk Dili ve EdebiyatıSinop ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NAZLI MEMİŞ BAYTİMUR
- Nermin Yıldırım'ın romanlarında kadınlar
Women i̇n Nermi̇n Yildirim's novels
COŞKUN ALTUNKARA
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Türk Dili ve EdebiyatıBitlis Eren ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET BAKIR ŞENGÜL