Somali'ye ilişkin Türkiye'nin insaniyetçilik anlatısı: Ontolojik güvenlik merkezli bir analiz
Türkiye's humanitarism narrative toward Somalia: An ontological security-centered analysis
- Tez No: 1005325
- Danışmanlar: DOÇ. DR. HATİCE RUMEYSA DURSUN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Uluslararası İlişkiler, International Relations
- Anahtar Kelimeler: Somali, Ontolojik Güvenlik, İnsaniyetçilik, İnsani Yardım, Anlatı Analizi, Anlatı, İnsani yardımlar, Somalia, Ontological Security, Humanitarianism, Humanitarian Aid, Narrative Analysis, Narrative
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sakarya Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Türkiye'nin Somali'ye dair insaniyetçi bağlantısını konu edinmiştir. 2011 yılından bu yana Türkiye, insani ve kalkınma yardımlarına dayanan insaniyetçiliğini rutin olarak Somali'de sürmektedir. Bu konuya dair akademik çalışmalar, genel olarak çıkarlar ve alıcı ihtiyaçları bağlamında bir değerlendirme yapmıştır. Bu tez ise bu çalışmalardan farklı olarak ontolojik güvenliğin bu süreçte önemli bir belirleyici olduğunu savunmaktadır. İlgili analizi yapabilmek için ontolojik güvenlik literatürünün önemsediği ayrıca Türkiye'nin Somali'ye dair insaniyetçi bağlantısında gözlemlenen benlik ve öz-kimlik, kaygı, rutinler, öz-anlatılar, kolektif hafıza, kritik durumlar, maddi ortamlar ve maddi kabiliyetler, öteki ve dostluklar kavramları kullanılmıştır. Bunun yanı sıra, söz konusu kavramların insaniyetçilikle olan ilişkileri analiz edilmiş ve böylelikle Somali vakası için kuramsal ve kavramsal bir zemin oluşturulmuştur. Bu zemin üzerine inşa edilen çalışmada, yöntem olarak Anlatı ve Görsel Anlatı Analizi tercih edilmiştir. Ontolojik güvenliğin anlatılara yansıdığı varsayımından yola çıkarak, Türkiye'nin Somali'ye dair ontolojik anlatıları, lider, devlet temsilcileri ve insaniyetçilik alanında faaliyet gösteren kurumların anlatılarında aranmıştır. Neticede, karar alma anında hissedilen kaygılar, Türkiye'yi Somali'de insaniyetçi faaliyette bulunmaya sevk etmiştir. Bununla birlikte, Somali vakası, insaniyetçi benliğin ifade edilmesi, öz-anlatıların somutlaştırılması, olumlu geri dönüşlerin alınması, Somali'nin“dost”olarak konumlandırılması ve“ötekilerin”olumsuzlanması gibi unsurlar aracılığıyla Türkiye'nin ontolojik güvenliğini pekiştirmiştir. Dahası, Türkiye'nin kolektif hafızası ve rutinlerine (Osmanlı, İslam ve Türk Toplumundaki insaniyetçi anlayış ve eylemler) dayanan mevcut ontolojik güvenlik duygusu, Somali'de yürütülen insaniyetçi politikaları etkilemiştir. Ayrıca, Türkiye açısından ontolojik güvenliğin yansıtıldığı bir ekran işlevi gören Somali, benliğin görünürlüğü ve tanınma ihtiyacının karşılanması bakımından önemli bir fırsat alanı oluşturmuştur. Bu bulgularla önemli ölçüde diğer çalışmalardan farklılaşan bu tez, söz konusu akademik literatüre katkı sağlamakta ve insaniyetçilik-ontolojik güvenlik ilişkisine dayanan bir araştırma gündemi önermektedir.
Özet (Çeviri)
In this study, Türkiye's humanitarist connection regarding Somalia has been taken as the subject. Since 2011, Türkiye has routinely sustained in Somalia its humanitarism based on humanitarian and development assistance. Academic studies on this topic have generally conducted evaluations in the context of interests and recipient needs. By contrast with these studies, this dissertation argues that ontological security is an important determinant in this process. For the relevant analysis, concepts prioritised in the ontological security literature and observed within Türkiye's humanitarist connection regarding Somalia—self and self-identity, anxiety, routines, self-narratives, collective memory, critical situations, material environments and material capabilities, the Other, and friendships—have been employed. In addition, the relationships of these concepts with humanitarism have been analysed, thereby establishing a theoretical and conceptual ground for the Somali case. Building on this ground, Narrative Analysis and Visual Narrative Analysis have been adopted as the method. Based on the assumption that ontological security is reflected in narratives, Türkiye's ontological narratives regarding Somalia have been sought in the narratives of the leader, state representatives, and institutions operating in the field of humanitarism. As a result, anxieties felt at moments of decision-making have impelled Türkiye to undertake humanitarist activity in Somalia. At the same time, the Somali case has reinforced Türkiye's ontological security through such elements as the expression of a humanitarist self, the concretisation of self-narratives, the receipt of positive feedback, the positioning of Somalia as a“friend,”and the negation of“others.”Moreover, Türkiye's existing sense of ontological security—grounded in its collective memory and routines (humanitarist understandings and practices in Ottoman, Islamic, and Turkish society)—has influenced the humanitarist policies pursued in Somalia. Additionally, Somalia, which from Türkiye's perspective has functioned as a screen onto which ontological security is projected, has created a significant opportunity space for the visibility of the self and the fulfilment of recognition needs. With these findings, this dissertation has differentiated itself from other studies to a significant extent, contributes to the relevant academic literature, and proposes a research agenda grounded in the humanitarism–ontological security relationship.
Benzer Tezler
- The role of Turkish civilian power in Somali state building process
Somali'nin devlet inşa sürecinde Türkiye sivil iktidarın rolü
SALAD SHEİKH YUSUF ADDOW
Yüksek Lisans
İngilizce
2015
Uluslararası İlişkilerSakarya ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MURAT YEŞİLTAŞ
- The relationship between foreign policy and humanitarian assistance: the case of Turkey's humanitarian aid to Somalia
Diş politika ve insani yardım ilişkisi: Türkiye'nin Somaliye insani yardım örneği
ABDIDAHIR ALI YUSUF
Yüksek Lisans
İngilizce
2019
Uluslararası İlişkilerMarmara ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ŞÜKRÜ YAZĞAN
- Yükseköğretimde uluslararasılaşmanın Türkiye'nin yumuşak gücüne etkisi
The impact of internationalization in higher education on Türkiye's soft power
FIRAT GÜZELDAĞ
Doktora
Türkçe
2025
Uluslararası İlişkilerAnkara Hacı Bayram Veli ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BİLAL KARABULUT
- The determinants of the Turkish foreign assistance: The case study of Turkish Cooperation and Coordination Agency (TIKA)
Türkiye'nin dış yardımlarının belirleyicileri: Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığı (TİKA) vaka çalışması
EGEMEN EFE
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Uluslararası İlişkilerUnıversıty Of EssexUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
DR. SAURABH PANT
- Sustainable offshore operations in Somalia: Integrating geohazard assessment, environmental governance, and engineering constraints
Somali'de sürdürülebilir açık deniz operasyonları: Jeolojik tehlike değerlendirmesi, çevre yönetimi ve mühendislik kısıtlamalarının entegrasyonu
GULLED FARAH MAKARAN
Yüksek Lisans
İngilizce
2026
Deniz Bilimleriİstanbul Teknik ÜniversitesiGemi ve Deniz Teknolojisi Mühendisliği Ana Bilim Dalı
ASSOC. PROF. DR. CEREN BİLGİN GÜNEY