Etkinlik temelli problem çözme ve kurma öğretiminin altıncı sınıf öğrencilerinin öğrenme sürecine etkisi
The impact of activity-based problem solving and problem posing instruction on the learning process of sixth-grade students
- Tez No: 1006317
- Danışmanlar: PROF. DR. ÇİĞDEM ARSLAN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Bursa Uludağ Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Matematik Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, ortaokul altıncı sınıf öğrencilerinin problem çözme ve problem kurma becerilerini etkinlik temelli problem çözme ve kurma öğretimi yoluyla geliştirmektir. Araştırma, tek grup ön test-son test desenine göre yürütülmüş olup çalışma grubunu 2024-2025 eğitim öğretim yılında bir özel okulda öğrenim gören 15 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmada nicel ve nitel veri toplama araçları birlikte kullanılmıştır. Nicel veriler; rutin ve rutin olmayan problem çözme testleri, problem kurma testi ile problem çözmeye yönelik algı, yaratıcı problem çözme özellikleri ve problem kurma öz-yeterlik düzeylerini ölçen likert tipi ölçme araçlarıyla toplanmıştır. Uygulama öncesinde ön testler uygulanmış, ardından on hafta süresince etkinlik temelli problem çözme ve kurma öğretimi gerçekleştirilmiştir. Uygulama sürecinin tamamlanmasının ardından aynı veri toplama araçları kullanılarak son test verileri elde edilmiştir. Nitel veriler ise uygulama süreci boyunca öğrenci çalışma kağıtlarındaki çözüm ve açıklamalardan toplanmıştır. Nicel verilerin analizinde betimsel istatistikler ve Wilcoxon işaretli sıralar testi kullanılmış, nitel veriler ayrıntılı olarak incelenerek örnek öğrenci çözümlerine yer verilmiştir. Araştırma bulguları, etkinlik temelli problem çözme ve kurma öğretiminin öğrencilerin rutin ve rutin olmayan problem çözme becerileri ile problem kurma performanslarını anlamlı düzeyde artırdığını ortaya koymaktadır. Özellikle rutin olmayan problem çözme sürecinde öğrencilerin kullandıkları stratejilerin çeşitlendiği ve problemleri somutlaştırmaya yönelik yaklaşımların öne çıktığı belirlenmiştir. Problem kurma sürecinde ise öğrencilerin zamanla daha açık, çözülebilir ve belirlenen alt kategorilere uygun problemler kurabildikleri görülmüştür. Buna karşın, problem çözmeye yönelik algı, yaratıcı problem çözme özellikleri ve problem kurma öz-yeterlik düzeylerine ilişkin ölçme araçları puanlarında ön test ve son test arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık tespit edilmemiştir. Bununla birlikte, bazı boyutlarda gözlenen sınırlı artışlar, uygulamanın bu değişkenler üzerinde olumlu bir eğilim oluşturduğuna işaret etmektedir.
Özet (Çeviri)
The purpose of this study is to support the development of sixth-grade students' problem solving and problem posing skills through activity-based problem solving and problem posing instruction. The research was conducted using a single-group pretest-posttest design, and the study group consisted of 15 students attending a private middle school during the 2024-2025 academic year. Both quantitative and qualitative data collection tools were employed. Quantitative data were gathered through routine and non-routine problem solving tests, a problem posing test, and scales measuring students' problem solving perceptions, creative problem solving characteristics, and problem posing self-efficacy. Pretests were administered prior to the intervention, followed by a ten-week activity-based problem solving and problem posing instructional process. After the intervention, posttest data were collected using the same instruments. Qualitative data consisted of students' worksheets collected throughout the implementation process. Descriptive statistics and the Wilcoxon signed-rank test were used to analyze quantitative data, while qualitative data were examined in detail and supported with sample student responses. The findings indicate that activity-based problem solving and problem posing instruction support students' routine and non-routine problem solving skills as well as their problem posing performance. In particular, during the non-routine problem solving process, students demonstrated increased diversity in the strategies they used, and approaches aimed at making problem situations more concrete became more prominent. In problem posing, students were observed to construct clearer, solvable, and more criterion-consistent problems over time. However, no statistically significant differences were found between pretest and posttest scores on the scales measuring problem solving perceptions, creative problem solving characteristics, and problem posing self-efficacy. Nevertheless, limited increases observed in some dimensions suggest that the instructional process may have contributed to a positive tendency in these variables.
Benzer Tezler
- Matematiksel yaratıcılığı geliştirmeye yönelik problem çözme ve kurma sürecine uygun bir öğretimin tasarımı, uygulanması ve değerlendirilmesi
A design, implementation and evaluation of an instructional in accordance with the problem solving and posing to develop mathematical creativity
BURCU ÇALIŞKAN KARAKULAK
Doktora
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimNecmettin Erbakan ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SELİN ÇENBERCİ
- İlköğretim 6.sınıf fen ve teknoloji dersinde basamaklı öğretim programı uygulamasının öğrencilerin biliş ötesi farkındalıklarına ve problem çözme becerilerine etkisi
The effect of the application of layered curriculum on the problem solving skill and metacognition awareness of students in the 6th class science and technology lesson
SEVDA KOÇ
Doktora
Türkçe
2013
Eğitim ve Öğretimİnönü ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. OĞUZ GÜRBÜZTÜRK
- Yapılandırmacı öğrenme yaklaşımının öğrenenlerin problem çözme becerilerine, bilişötesi farkındalık ve derse yönelik tutum düzeylerine etkisi ile öğrenme sürecine katkıları
The effects of constructivist learning approach on learners' problem solving skills, metacognitive awareness, and attitudes towards the course, and contributions to learning process
BÜNYAMİN YURDAKUL
Doktora
Türkçe
2004
Eğitim ve ÖğretimHacettepe ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖZCAN DEMİREL
- Değer eğitimine yönelik etkinliklerle matematik öğretimi: 5.sınıf örneği
Values education oriented maths teaching: 5 th class instance
MEDİNE AKYILDIZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimSakarya ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEVGİ COŞKUN KESKİN
- Waldorf, Montessori ve MEB Okul Öncesi Eğitim programlarına devam eden 48-60 aylık çocukların yaşam becerilerinin incelenmesi
An examination into life skills of 48-60 month-old children attending the Waldorf, Montessori and Turkish National Education Preschool programs
NURCİHAN TUTAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ZEYNEP FULYA TEMEL