Sınırda kişilik özellikleri ile problemli sosyal medya kullanımı arasında sıkılmaya yatkınlığın aracı rolü
The mediating role of boredom proneness in the relationship between borderline personality traits and problematic social media use
- Tez No: 1007215
- Danışmanlar: PROF. DR. SEDAT BATMAZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Borderline kişilik bozukluğu, Sosyal medya, Teknolojik bağımlılık, Social media, Technological dependence
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Mevcut çalışma, kişilerin sahip olduğu sınırda kişilik özellikleri ile problemli sosyal medya kullanımları arasındaki ilişkide sıkılmaya yatkınlıklarının aracı rolünü incelemeyi amaçlamıştır. Araştırmanın örneklemini 18-64 yaş (M = 28.0, SS = 12.3) aralığında, 161'i kadın, 59'u erkek toplamda 220 katılımcı oluşturmuştur. Çalışmanın amacı doğrultusunda, Borderline Kişilik Ölçeği (BKÖ), Bergen Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği (BSMBÖ), Kısa Can Sıkıntısı Eğilimi Ölçeği (KCSEÖ), Hasta Sağlık Anketi-9 (HSA-9), Yaygın Anksiyete Bozukluğu-7 (YAB-7) ve araştırmacı tarafından oluşturulan Demografik Bilgi Formu kullanılmıştır. BKÖ, BSMBÖ ve KCSEÖ ile katılımcılardan elde edilen demografik verilerden yararlanılarak t-testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ve post-hoc analizleri gerçekleştirilmiştir. Katılımcıların BSMBÖ verilerinin cinsiyetleri, yaş grupları, medeni durumları, sosyal medyada geçirdikleri saatler, kendine zarar verme ve intihar düşüncelerine sahip olmalarına göre anlamlı şekilde farklılaştığı; BKÖ verilerinin yaş grupları, medeni durumları, anonim sosyal medya hesabına sahip olmaları, sosyal medyada geçirdikleri saatler, psikiyatrik tanıya sahip olmaları, kendine zarar verme ve intihar düşüncelerine sahip olmalarına göre anlamlı şekilde farklılaştığı; KCSEÖ verilerinin yaş grupları, medeni durumları, sosyal medyada geçirdikleri saatler, psikiyatrik tanıya sahip olmaları, kendine zarar verme ve intihar düşüncelerine sahip olmalarına göre anlamlı şekilde farklılaştığı bulunmuştur. BSMBÖ, KCSEÖ, BKÖ, HSA-9 ve YAB-7 arasında korelasyon analizi uygulanmıştır. Bulgular, tüm ölçeklerin birbirleri ile pozitif korelasyona sahip olduğunu göstermiştir. BSMBÖ verilerini yordamak için HSA-9 ve YAB-7 verileri kontrol değişkenleri olacak şekilde BKÖ ve KCSEÖ verileri kullanılarak hiyerarşik çoklu regresyon analizi uygulanmış ve varyansın %18'ini anlamlı biçimde açıkladığı bulunmuştur. BKÖ ile BSMBÖ verileri arasında KCSEÖ verilerinin aracı etkisini incelemek için Process Macro (model 4) kullanılarak, kontrol değişkeni içerip içermemesine göre farklılaşan iki farklı aracılık analizi uygulanmıştır. Kontrol değişkeni içermeyen analizde KCSEÖ'nin BKÖ ile BSMBÖ arasında kısmi aracılık rolü olduğu bulunmuştur. HSA-9 ve YAB-7'yi kontrol değişkeni olarak içeren aracılık analizinde ise KCSEÖ'nün BKÖ ile BSMBÖ arasındaki ilişkide tam aracılık rolü olduğu bulunmuştur. Çalışma bulguları, ilgili alan yazını ışığında tartışılmıştır.
Özet (Çeviri)
The current research aimed to examine the mediating role of boredom proneness in the relationship between borderline personality traits and problematic social media use. The research sample consisted of 220 participants (161 females, 59 males) within the age range of 18-64 (M = 28.0, SD = 12.3). In line with the purpose of the research, Borderline Personality Questionnaire (BPQ), Bergen Social Media Addiction Scale (BSMAS), Short Boredom Proneness Scale (SBPS), Patient Health Questionnaire-9 (PHQ-9), Generalized Anxiety Disorder-7 (GAD-7), and a Demographic Information Form developed by the researcher were utilized. T-tests, one-way analysis of variance (ANOVA), and post-hoc analyses were conducted using demographic data and scores obtained from the BPQ, BSMAS, and SBPS. The results indicated that participants' BSMAS scores significantly differed based on gender, age group, marital status, hours spent on social media, and the presence of self-harm and suicidal ideation. BPQ scores were found to differ significantly according to age group, marital status, possession of anonymous social media accounts, hours spent on social media, having a psychiatric diagnosis, and the presence of self-harm and suicidal ideation. Similarly, SBPS scores significantly differed according to age group, marital status, hours spent on social media, psychiatric diagnosis, and the presence of self-harm and suicidal ideation. Correlation analysis was applied between BSMAS, SBPS, BPQ, PHQ-9, and GAD-7, revealing that all scales were positively correlated with one another. To predict BSMAS data, hierarchical multiple regression analysis was performed using BPQ and SBPS scores, with PHQ-9 and GAD-7 as control variables. The model was found to significantly explain 18% of the variance. Furthermore, to examine the mediating effect of SBPS between BPQ and BSMAS, two different mediation analyses (using Process Macro Model 4) were conducted, distinguished by the inclusion of control variables. In the analysis without control variables, SBPS was found to play a partial mediating role between BPQ and BSMAS. In the mediation analysis where PHQ-9 and GAD-7 were included as control variables, SBPS was found to play a full mediating role in the relationship between BPQ and BSMAS. The findings of the study are discussed in light of the relevant literature.
Benzer Tezler
- 2014-2023 yıllarında Akdeniz Üniversitesi hastanesine ateşli silah yaralanması nedeniyle müracaat eden olguların değerlendirilmesi
The evaluation of cases admitted to Akdeniz University Hospital with firearm injuries between the years 2014-2023
ŞEYMA NUR SEMERCİ
- Fight recognition from still images in the wild
Doğal ortamda sabit görüntülerden kavga tespiti
ŞEYMANUR AKTI
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrolİstanbul Teknik ÜniversitesiBilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HAZIM KEMAL EKENEL
- Ankara gecekondu gençliğinin eğitimine ve kentleşmesine televizyon yayınlarının etkisi
Başlık çevirisi yok
A. ZAHİD AKMAN
- Yurt dışından dönen işçi çocuklarının uyum problemlerinin okul başarılarına etkisi ve Türkiye'de yetişen öğrencilerle karşılaştırılması
The effect of adaptation problems on the academic archievement of the children of the Turkish workers returning from abroad compared with the ones brought up in Turkey
ŞÜHEDA ÖZBEN
Doktora
Türkçe
1991
Eğitim ve ÖğretimDokuz Eylül ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF.DR. İHSAN TURGUT
