Geri Dön

Ontolojik güvenlik çalışmalarına Lacancı bir müdahale: Devletin egemenlik arzusu ve Lozan Konferansı

A Lacanian intervention in ontological security studies: The state's desire for sovereignty and the Lausanne Conference

PDF İndir

  1. Tez No: 1007678
  2. Yazar: CERENMELİS KICIROĞLU
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. MUHAMMED ALİ AĞCAN, DOÇ. DR. MEHMET ARISAN
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Uluslararası İlişkiler, International Relations
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: İstanbul Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu çalışma, Uluslararası İlişkiler disiplininde devletin ontolojik statüsünü Lacancı psikanalitik kuram aracılığıyla yeniden düşünmeyi amaçlar. Bu doğrultuda, son yirmi yılda Uluslararası İlişkiler'in en üretken araştırma alanlarından biri haline gelen Ontolojik Güvenlik Çalışmaları'na Lacancı bir devlet benliği kavramsallaştırması önerir; devleti tamamlanmış bir varlık olarak değil, kurucu bir eksiklikle malul ve bu nedenle egemenliği sürekli arzulayan bir özne konumu olarak kavramsallaştırır. Tezin özgün kavramsal katkısı, modern devletin ontolojik koşulunu“egemenlik arzusu”kavramı üzerinden düşünmesinde yatar. Bu bağlamda egemenlik, sahip olunan sabit bir mülkiyet, tamamlanmış bir hukuki statü ya da kesin biçimde elde edilmiş bir yetke olarak değil; söz konusu kurucu eksikliği telafi etmeye yönelen fakat hiçbir zaman tam olarak kapanmayan süreğen bir arzu süreci olarak kavramsallaştırılır. Tanınma, egemenliğin koşulluluğunu ve eksikliğini simgesel düzlemde kayda geçiren bir süreç olarak yorumlanır. Ontolojik güvenlik ise mutlak bir güvenlik ya da tamlık hali değil, eksikliği katlanılabilir kılan fantazmatik bir göreli istikrar biçimi olarak düşünülür. Yöntemsel olarak çalışma, teori geliştirici vaka çalışması yaklaşımını benimser. Bu kapsamda Lozan Barış Konferansı'nı salt tarihsel bir olay olarak değil, devletin ontolojik kuruluşuna ilişkin daha genel bir kuramsal tartışmanın özgül bir uğrağı olarak ele alır. Araştırmada Lozan Barış Konferansı tutanakları, delege beyanları, müzakere retoriği, Ankara-Lozan hattındaki telgraflar ve dönemin hatıratları birincil kaynak olarak kullanılır; çözümleme semantik ve semptomatik olmak üzere iki düzlemde yürütülür. Böylece metinlerdeki tekrarlar, tutarsızlıklar, aşırı vurgular ve bastırmalar Lacancı eksiklik ve arzu kavramları aracılığıyla yorumlanır. Çalışmanın ulaştığı temel sonuç, egemenliğin kazanılmış ve tamamlanmış bir statüden ziyade eksiklik temelli bir süreç olarak düşünülmesi gerektiğidir. Bu bağlamda Lozan, tamamlanmış bir devletin basitçe hukuki olarak tescil edildiği bir an değil; egemenlik iddiasının simgesel düzleme kaydedildiği ve tam da bu kayıt aracılığıyla eksiklikle birlikte kurulduğu bir kuruluş eşiği olarak okunur. Bu okuma, teritoryalite, nüfus, otorite ve tanınma gibi klasik egemenlik sütunlarını da devlet benliğinin tamlık fantezisini taşıyan fakat onu hiçbir zaman bütünüyle kapatamayan gösterenler olarak ele alır. Sonuç olarak tez, Ontolojik Güvenlik Çalışmaları literatürüne devleti“egemenlik arzulayan bölünmüş bir özne”olarak düşünmeye imkan veren özgün bir kavramsal çerçeve sunar;“egemenlik arzusu”kavramını da devlet davranışındaki tekrarları, süreklilikleri ve kriz anlarında belirginleşen semptomatik örüntüleri çözümlemeye elverişli bir analitik öneri olarak ortaya koyar.

Özet (Çeviri)

This study aims to rethink the ontological status of the state in International Relations through the lens of Lacanian psychoanalytic theory. To that end, it advances a Lacanian conceptualization of the state-self within the Ontological Security Studies, one of the most productive research agendas in IR over the past two decades. Rather than treating the state as a completed entity, the study conceptualizes it as a subject-position marked by constitutive lack and, for that very reason, perpetually driven by the desire for sovereignty. The dissertation's original conceptual contribution lies in its theorization of the ontological condition of the modern state through the concept of the“desire for sovereignty”. Within this framework, sovereignty is understood not as a fixed possession, a completed legal status, or a definitively secured authority, but as an ongoing process of desire oriented toward compensating for constitutive lack, yet one that can never be fully sutured. Recognition, in turn, is interpreted as the process through which the conditionality and incompleteness of sovereignty are inscribed at the symbolic level. Ontological security, accordingly, is conceptualized not as a condition of absolute security or wholeness, but as a fantasmatic form of relative stability that renders lack bearable. Methodologically, the study adopts a theory-developing case study approach. Within this framework, the Lausanne Peace Conference is treated not merely as a historical event, but as a distinct moment within a broader theoretical inquiry into the ontological constitution of the state. The analysis draws on the minutes of the Lausanne Peace Conference, delegates' statements, the rhetoric of negotiation, telegraphic correspondence between the Ankara-Lausanne axis, and memoirs of the period as primary sources. These materials are examined on two levels, semantic and symptomatic. In this way, repetitions, inconsistencies, excessive emphases, and moments of repression within the texts are interpreted through the Lacanian concepts of lack and desire. The central conclusion of the study is that sovereignty should be understood not as an accomplished and completed status, but as a process structured by lack. In this sense, Lausanne is read not as a moment in which a fully formed state was simply juridically ratified, but as a constitutive threshold at which the claim to sovereignty was inscribed into the symbolic order and, through that inscription, constituted as lack. This reading further reconceives the classical pillars of sovereignty (territoriality, population, authority, and recognition) as signifiers that sustain the fantasy of state wholeness without ever fully closing it. The dissertation ultimately offers the Ontological Security Studies literature an original conceptual framework through which the state may be theorized as a“split subject desiring sovereignty”and advances the concept of the“desire for sovereignty”as an analytical lens for explaining repetitions, continuities, and the symptomatic patterns that become especially visible in moments of crisis in state behavior.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    1009984

    11 Eylül saldırıları ve ABD dış politikasının ontolojik güvenlik perspektifinden değerlendirilmesi

    An ontological security analysis of the September 11 attacks and U.S. foreign policy

    ÖZKAN ÜNAL

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    Uluslararası İlişkilerMilli Savunma Üniversitesi

    Güvenlik Araştırmaları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. BİLAL KARABULUT

  2. Tez No

    1000295

    Ontolojik güvensizliğin sosyopolitik yansımaları: Türkiye'de 6 Şubat depreminin devlet/toplum ilişkilerine olan etkileri

    Socio-political reflections of ontological insufficiency: Effects of the February 6 earthquake on state-society relations in Turkey

    MELİKE TEKİN BİLGİÇ

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    Uluslararası İlişkilerİnönü Üniversitesi

    Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. FİKRET BİRDİŞLİ

  3. Tez No

    670778

    Anlam sistemi olarak sosyalizm: Türkiye Sosyalist Solu örneği

    Socialism as a meaning system: The example of the Turkish Socialist Left

    BAHATTİN CİZRELİ

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    Siyasal BilimlerAnkara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi

    Sosyoloji Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. MEHMET AYSOY

  4. Tez No

    338498

    A semantic interoperability framework for reinforcing post market safety studies

    Pazar sonrası güvenlik çalışmalarını desteklemek için bir anlamsal birlikte çalışabilirlik sistemi

    MUSTAFA YÜKSEL

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2013

    Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve KontrolOrta Doğu Teknik Üniversitesi

    Bilgisayar Mühendisliği Bölümü

    PROF. DR. İSMAİL HAKKI TOROSLU

    PROF. DR. ASUMAN DOĞAÇ

  5. Tez No

    986680

    Küresel çağda istihbarat, siber terör ve siber güvenlik

    Intelligence, cyber terrorism, and cybersecurity in the global age

    KÜBRA KURUŞ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Uluslararası İlişkilerKaramanoğlu Mehmetbey Üniversitesi

    Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. YİĞİT ANIL GÜZELİPEK

Geri Dön