Geçmişten günümüze Ayhanlar köyünün sosyo-kültürel ve ekonomik yapısı
The socio-cultural and economic structure of Ayhanlar village from past to present
- Tez No: 1008087
- Danışmanlar: DOÇ. DR. İLGAR BAHARLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Tarih, History
- Anahtar Kelimeler: Alevilik, Ritüel, Alawiism, Ritual
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi
- Enstitü: Hacı Bektaş Veli Araştırma ve Uygulama Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Alevi Bektaşi Kültürü Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Sosyo-kültürel yapı, bir toplumun inanç sistemlerini, değerlerini, gelenek ve göreneklerini, toplumsal ilişkilerini ve yaşam biçimlerini bir bütün hâlinde şekillendiren temel çerçeveyi ifade eder. Bu yapı, bireylerin nasıl düşündüğünü, nasıl davrandığını ve toplumsal hayata nasıl katıldığını belirleyen ortak bir anlam dünyası oluşturur. Özellikle kırsal kesimlerde sosyo-kültürel yapı daha belirgin ve koruyucu bir nitelik taşır; çünkü gelenekler, inançlar ve kolektif yaşam biçimi günlük hayatın merkezinde yer alır. Aile, akrabalık, komşuluk, inanç ve üretim ilişkileri, bireysel tercihlerden çok toplumsal normlar üzerinden şekillenir. Bu nedenle kırsal topluluklarda sosyo-kültürel yapı yalnızca bir kültür alanı değil, aynı zamanda toplumsal düzenin ve sürekliliğin temel taşıdır. Ayhanlar köyünde sosyo-kültürel yapı uzun yıllar boyunca güçlü bir geleneksel bağlam içinde varlığını sürdürmüştür. İnanç temelli yaşam biçimi, kolektif dayanışma, akrabalık ilişkileri ve ritüellere bağlılık, köy halkının gündelik hayatını belirleyen temel unsurlar olmuştur. Geçmişte bireysel tercihlerden çok, topluluğun benimsediği normlar belirleyici konumdayken; günümüzde modernleşme, göç, eğitim ve iletişim olanaklarının artması gibi etkenlerle birlikte bu yapı belirgin bir dönüşüm sürecine girmiştir. Özellikle genç kuşaklarda bireysel karar alma süreçlerinin güçlenmesi, evlilikten inanç pratiklerine, gündelik yaşamdan sosyal ilişkilere kadar birçok alanda daha esnek ve kişisel tercihlere dayalı bir yönelimi ortaya çıkarmıştır. Bu durum, Ayhanlar köyünde geleneksel kolektif yapının yerini kısmen daha bireysel ve değişime açık bir yaşam anlayışına bırakmaya başladığını göstermektedir. Araştırmanın coğrafi sınırını Ayhanlar köyü oluşturmakta olup, çalışma nitel araştırma yöntemine dayanmaktadır. Bu kapsamda yarı yapılandırılmış görüşme tekniği kullanılmış ve köyde yaşayan 22 kişi ile birebir görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler nitel veri analiz yöntemleriyle değerlendirilmiş ve köyün sosyo-kültürel yapısındaki değişim ve süreklilik unsurları ortaya konulmuştur. Araştırma sonucunda, Ayhanlar köyünde geleneksel sosyo-kültürel yapının tamamen ortadan kalkmadığı, ancak modernleşmenin etkisiyle dönüşerek daha bireyselleşmiş bir yapıya evrildiği tespit edilmiştir.
Özet (Çeviri)
Socio-cultural structure refers to the fundamental framework that shapes a society's belief systems, values, traditions and customs, social relations, and ways of life as a whole. This structure creates a shared world of meaning that determines how individuals think, behave, and participate in social life. Especially in rural areas, the socio-cultural structure has a more pronounced and preservative character, as traditions, beliefs, and collective ways of life occupy a central place in daily life. Family, kinship, neighborhood relations, belief systems, and modes of production are shaped more by social norms than by individual preferences. Therefore, in rural communities, the socio-cultural structure constitutes not only a cultural domain but also the main foundation of social order and continuity. In Ayhanlar village, the socio-cultural structure has long been maintained within a strong traditional context. A belief-based way of life, collective solidarity, kinship relations, and adherence to rituals have been the main elements shaping the daily lives of the villagers. While in the past social norms were more influential than individual preferences, today this structure has entered a significant transformation process due to factors such as modernization, migration, increased access to education, and communication opportunities. Particularly among younger generations, the strengthening of individual decision-making processes has led to more flexible and personalized orientations in many areas, from marriage to belief practices and from daily life to social relations. This situation indicates that the traditional collective structure in Ayhanlar village has begun to evolve into a more individual-oriented and changeable way of life. The geographical scope of the study is limited to Ayhanlar village, and the research is based on a qualitative research design. In this context, a semi-structured interview technique was employed, and face-to-face interviews were conducted with 22 individuals living in the village. The obtained data were analyzed using qualitative data analysis methods, and the elements of change and continuity in the socio-cultural structure of the village were identified. The results of the study indicate that the traditional socio-cultural structure in Ayhanlar village has not completely disappeared; however, it has transformed under the influence of modernization and evolved into a more individualized structure.
Benzer Tezler
- Geçmişten günümüze eğitimimizde çocuk şarkılarının kronolojik gelişimi
Başlık çevirisi yok
ZARİFE KOÇAK
- Geçmişten günümüze Kula halılarının teknik ve sanatsal özellikleri ve yeni tasarımlar
The Technical and artistic charecteristics of Kula carpets and new design proposals
ELVAN ANMAÇ
Sanatta Yeterlik
Türkçe
1997
El SanatlarıDokuz Eylül ÜniversitesiGeleneksel Türk El Sanatları Ana Sanat Dalı
DOÇ. İSMAİL ÖZTÜRK
- Geçmişten günümüze Karaşar folkloru
Folklore of Karaşar: From past to the present
GÜNAY GÜNAYDIN
Yüksek Lisans
Türkçe
1997
Halk Bilimi (Folklor)Hacettepe ÜniversitesiEtnomüzikoloji ve Folklor Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ERTUĞRUL BAYRAKTARKATAL
- Geçmişten günümüze motivasyon teknikleri ve Türk sanayi işletmelerindeki uygulamaları
Motivational techniques and application methods in Turkey
MEHMET MUSTAFA GÜLÜM