Over kanserinde bilgisayarlı tomografinin (BT) lenf nodu tutulumunu predikte etme oranı
The rate of predicting lymph node involvement by computed tomography (CT) in ovarian cancer
- Tez No: 1008147
- Danışmanlar: DOÇ. DR. CANER ÇAKIR
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Kadın Hastalıkları ve Doğum, Obstetrics and Gynecology
- Anahtar Kelimeler: Over kanseri, lenf nodu metastazı, bilgisayarlı tomografi, Ovarian cancer, lymph node metastasis, computed tomography
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Ankara Etlik Şehir Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Giriş ve Amaç: Over kanseri hastalarında doğru evreleme yapılması, hastalığın biyolojik davranışının öngörülmesi, uygun tedavi stratejisinin belirlenmesi ve sağkalım üzerinde doğrudan etkili olan prognozun değerlendirilmesi açısından kritik bir basamak olarak kabul edilmektedir. Bu bağlamda, özellikle lenf nodu (LN) metastazlarının varlığı ve dağılımının saptanması hem cerrahi girişimin kapsamını hem de adjuvan tedavi yaklaşımlarının planlanmasını belirleyici bir faktör niteliği taşımaktadır. Bununla birlikte, preoperatif dönemde LN metastazlarının güvenilir şekilde tahmin edilmesi klinik açıdan halen önemli bir güçlük oluşturmaktadır. Non invaziv görüntüleme yöntemleri arasında kontrastlı bilgisayarlı tomografi (BT), kolay ulaşılabilirliği, hızlı uygulanabilirliği ve detaylı anatomik bilgi sunabilme kapasitesi sayesinde klinik uygulamada yaygın olarak kullanılmaktadır. Ancak BT'nin LN metastazlarını değerlendirmede çoğunlukla boyut ve morfolojik kriterlere dayanması, normal boyutlu metastatik nodların gözden kaçmasına neden olmakta ve bu durum yöntemin duyarlılığını sınırlarken, özgüllüğünü ise görece yüksek düzeyde tutmaktadır. Dolayısıyla, tek başına BT bulgularının cerrahi karar verme sürecinde yeterli olmadığı, laboratuvar parametreleri ve intraoperatif bulgular ile birlikte bütüncül bir şekilde değerlendirilmesi gerektiği yönünde görüşler giderek daha fazla önem kazanmaktadır. Bu çalışmada, epitelyal over kanseri tanısı alarak cerrahi tedavi uygulanmış hasta grubunda kontrastlı BT'nin lenf nodu metastazını öngörmedeki tanısal performansının değerlendirilmesi ve ek olarak, laboratuvar parametreleri ile kombine edildiğinde tanısal doğruluk üzerindeki olası katkısının ortaya konulması amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Etlik Şehir Hastanesi Jinekolojik Onkoloji Kliniğinde Ekim 2022–Mart 2025 tarihleri arasında opere edilen, 18 yaş üstü, EOK tanısı almış ve cerrahiden en fazla 2 ay önce tüm abdomen BT'si çekilmiş 149 hasta çalışmaya dahil edilmiştir. Demografik veriler, laboratuvar parametreleri (hemogram, albümin, tümör belirteçleri [CA-125, CA-19-9, CA-15-3, CEA, AFP]), BT bulguları ve cerrahi sonrası histopatolojik raporlar retrospektif olarak incelenmiştir. Patolojik LN sonuçları ile BT'de saptanan lenfadenopati bulguları karşılaştırılmıştır. İstatistiksel analizlerde gruplar arası farklılıklar bağımsız örneklem testleriyle, ilişkiler ise lojistik regresyon ve ROC eğrisi analizi ile değerlendirilmiştir. p <0.05 anlamlı kabul edilmiştir. Bulgular: Toplam 149 hastanın 116'sında (%77,9) LN negatif, 33'ünde (%22,1) LN pozitifliği saptanmıştır. Gruplar yaş, menopozal durum ve vücut kitle indeksi açısından anlamlı farklılık göstermemiştir. Laboratuvar incelemelerinde LN pozitif grupta CA-125 (432.0 vs. 64.5 U/mL, p<0.001), CA-19-9 (7.4 vs. 11.7 U/mL, p=0.008) ve CA-15-3 (57.6 vs. 23.7 U/mL, p=0.001) düzeylerinin anlamlı farklılık gösterdiği bulunmuştur. Ayrıca, LN pozitif grupta albümin düzeyleri belirgin olarak daha düşüktür (36.4 vs. 39.8 g/dL, p=0.036). CEA ve AFP düzeylerinde anlamlı fark izlenmemiştir. BT'nin LN metastazını öngörmedeki duyarlılığı sınırlı bulunmakla birlikte, özgüllüğünün yüksek olduğu görülmüştür. ROC analizi, CA-125 ve BT bulgularının kombine edilmesinin tanısal doğruluğu artırdığını göstermiştir. Sonuç: Çalışmamız, EOK olgularında BT'nin LN metastazı öngörmede yüksek özgüllüğe sahip olmakla birlikte, duyarlılığının sınırlı kaldığını ortaya koymuştur. CA-125 ve diğer laboratuvar parametreleri ile kombine edilmesi tanısal doğruluğu artırabilir. Bu nedenle BT, tek başına cerrahi karar vermek için yeterli olmamakla birlikte, klinik, laboratuvar ve intraoperatif bulgularla birlikte bütüncül bir değerlendirme çerçevesinde kullanılmalıdır. Bulgularımız, hasta yönetiminde bireyselleştirilmiş yaklaşımların geliştirilmesine katkı sağlayacak olup, ileriye dönük prospektif ve geniş ölçekli çalışmalara ihtiyaç vardır.
Özet (Çeviri)
Aim: This study aimed to assess the diagnostic performance of contrast enhanced computed tomography (CT) in predicting lymph node metastasis in patients with epithelial ovarian cancer and to determine whether the combination of CT findings with laboratory parameters could enhance the accuracy of preoperative evaluation and support clinical decision-making. Materials and Methods: A total of 149 patients diagnosed with EOC and surgically treated between October 2022 and March 2025 at Etlik City Hospital Gynecologic Oncology Clinic were retrospectively analyzed. Inclusion criteria were age ≥18 years and the availability of an abdominopelvic CT performed within two months prior to surgery. Demographic data, laboratory parameters (hemogram, albumin, tumor markers [CA-125, CA-19-9, CA-15-3, CEA, AFP]), CT reports, and postoperative histopathological findings were reviewed. LN metastasis identified in pathology was compared with radiological findings. Statistical analyses included t-test or Mann–Whitney U test, chi-square test, logistic regression, and receiver operating characteristic (ROC) curve analysis, with p<0.05 considered statistically significant. Results: Among 149 patients, 116 (77.9%) were LN-negative and 33 (22.1%) were LN-positive on histopathology. No significant differences were observed in age, body mass index, or menopausal status between groups. In LN-positive patients, serum levels of CA-125 (432.0 vs. 64.5 U/mL, p<0.001), CA-19-9 (7.4 vs. 11.7 U/mL, p=0.008), and CA-15-3 (57.6 vs. 23.7 U/mL, p=0.001) were significantly altered, while albumin levels were lower (36.4 vs. 39.8 g/dL, p=0.036). No significant differences were found for CEA and AFP. CT showed limited sensitivity but high specificity in detecting LN metastasis. ROC analysis demonstrated that combining CT findings with CA-125 levels enhanced diagnostic accuracy. Conclusion: This study indicates that while CT alone provides high specificity but limited sensitivity for LN metastasis prediction in EOC, combining CT with tumor markers—particularly CA-125—offers superior diagnostic performance. Therefore, CT should not be used as a standalone determinant for surgical decision-making but rather integrated into a multimodal assessment together with laboratory and intraoperative findings. These results highlight the importance of individualized management strategies and underscore the need for future large-scale prospective studies.
Benzer Tezler
- Pulmoner nodül malignite tahmin modellerinin etkinliklerinin opere nodüller üzerinden karşılaştırılması
Comparison of the effectiveness of pulmonary nodule malignancy prediction models via operated nodules
HAKAN NOMENOĞLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2020
Göğüs Kalp ve Damar CerrahisiSağlık Bilimleri ÜniversitesiGöğüs Cerrahisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÖKTÜRK FINDIK
- Biyokimyasal nüksü olan prostat kanseri hastalarının yeniden evrelemesinde gGA-68 PSMA PET/BT'nin değeri
The value of GA-68-PSMA PET/CT in restaging patients with prostate cancer with biochemical recurrence
ZEYNEP AYDIN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
Radyoloji ve Nükleer TıpNecmettin Erbakan ÜniversitesiNükleer Tıp Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZLEM ŞAHİN
- Akciğer maligniteleri nodal evrelemesinde endobronşial ultrasonografi (EBUS), mediastinoskopi ve bunların pozitron emisyon tomografi – bilgisayarlı tomografi (PET-BT) ile korelasyonu
Endobronchial ultrasonography (EBUS), mediastinoscopy and their correlation with positron emission tomography - computed tomography (PET-CT) in nodal staging of lung malignancy
ZEYNEP KILIÇ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2019
Göğüs Kalp ve Damar CerrahisiSağlık Bilimleri ÜniversitesiGöğüs Cerrahisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÖKTÜRK FINDIK
- Lokal ileri rektum kanserinde evreleme [¹⁸F]FDG PET/BT kantitatif-semikantitatif parametrelerinin tedavi yanıtını ve prognozu öngörmedeki değeri
The value of quantitative and semiquantitative [¹⁸F]FDG PET/CT parameters in predicting treatment response and prognosis in locally advanced rectal cancer.
TUĞBA BİLGÜCÜ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Radyoloji ve Nükleer TıpSağlık Bilimleri ÜniversitesiNükleer Tıp Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜLİN UÇMAK
- Akciğer kanserinin intratorasik evrelemesinde multidedektör bilgisayarlı tomografi
Multi-detector Computer Tomography for Intrathoracic Staging of Lung Cancer
BURCU SAVRAN ŞAHİN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2009
Radyoloji ve Nükleer TıpAnkara ÜniversitesiRadyodiagnostik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. K. ÇETİN ATASOY