Sosyal medyanın sanatsal portfolyo olarak kullanımının görsel sanatlar eğitimi alan öğrencilerin motivasyonlarına etkisi
The effect of using social media as an artistic portfolio on the motivation of students studying visual arts education
- Tez No: 1008568
- Danışmanlar: DOÇ. DR. KERİM LAÇİNBAY
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Güzel Sanatlar, Fine Arts
- Anahtar Kelimeler: Dijital portfolyo, Sosyal medya, Temel sanat eğitimi, Digital portfolia, Social media, Basic art education
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gazi Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, Gazi Üniversitesi Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü, Resim-İş Eğitimi Anabilim Dalı lisans öğrencilerinin sosyal medyayı sanatsal portfolyo oluşturmak için kullanmalarının motivasyonları üzerindeki etkisini incelemektir. Araştırmada, sanat eğitimi alan lisans öğrencilerinin sosyal medyayı görsel öğrenme ve sanatsal gelişim süreçlerinde nasıl kullandıkları, sanat işlerini sosyal medya ortamında paylaşmalarının üretim süreçlerine ve motivasyonlarına etkisi, sosyal medyanın sanatsal portfolyo oluşturma aracı olarak değerlendirilip değerlendirilmediği ve diğer sanatçıların paylaşımlarını görmenin ve alınan geri bildirimlerin öğrencilerin sanatsal motivasyonları üzerindeki etkileri ele alınmıştır. Günümüzde sosyal medya, sanatın üretim, paylaşım ve sergilenme biçimlerini dönüştüren önemli bir dijital mecra haline gelmiştir. Görsel sanatlar eğitimi alan öğrenciler için sosyal medya, yalnızca eserlerin paylaşılmasına olanak tanıyan bir platform olmanın ötesinde, etkileşim, iş birliği, geri bildirim alma ve sanatsal üslup geliştirme açısından da önemli fırsatlar sunmaktadır. Öğrencilerin üniversitedeki sanat atölyeleriyle sınırlı kalmaksızın küresel ölçekte bütün sanat topluluklarıyla etkileşim kurabilmeleri, sanatsal öğrenme süreçlerini zenginleştirmekte ve motivasyonlarını artırabilmektedir. Bu bağlamda araştırma, sosyal medyanın görsel sanatlar eğitimindeki öğrenme ve sergileme süreçlerine olan katkılarını ortaya koyması ve sanatçı adaylarının sosyal medyayı sanatsal portfolyo oluşturma amacıyla kullanımlarını değerlendirmesi bakımından önem taşımaktadır. Araştırma, 2025-2026 eğitim-öğretim yılında Gazi Üniversitesi Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü, Resim-İş Eğitimi Anabilim Dalı'nda öğrenim gören 2., 3. ve 4. sınıf lisans öğrencileri ile yürütülmüş olup, her sınıf düzeyinden 8 öğrenci olmak üzere toplam 24 öğrenciyle yürütülmüştür. Çalışmada sosyal medya platformu olarak yalnızca Instagram ele alınmıştır. Veriler, anket formu ve yarı yapılandırılmış görüşmeler aracılığıyla elde edilmiş, betimsel analiz yöntemiyle önceden belirlenen temalar doğrultusunda analiz edilmiştir. Araştırma bulguları, sosyal medyanın öğrenciler tarafından sanatsal portfolyo, arşiv ve mesleki görünürlük aracı olarak kullanıldığını; özellikle 4.sınıf öğrencilerinin sosyal medyayı daha bilinçli bir şekilde değerlendirdiğini ortaya koymaktadır. Alt sınıf düzeyindeki öğrencilerin ise sosyal medyayı daha çok ilham alma, gözlem ve keşif amaçlı kullandıkları belirlenmiştir. Motivasyon açısından sosyal medyanın tek yönlü bir etkiye sahip olmadığı; bireysel, bağlamsal ve psikolojik faktörlere bağlı olarak üretimi artırıcı, etkisiz ya da olumsuz sonuçlar doğurabildiği görülmüştür. Özellikle nitelikli geri bildirim, görünürlük, öz-yeterlik algısı ve aidiyet hissi motivasyonu artıran unsurlar olarak öne çıkarken; beğeni sayıları, kıyas, algoritma temelli etkileşimler, üretme stresi ve sürekli sorgulama hali bazı öğrencilerde kaygı, yetersizlik hissi ve motivasyon düşüklüğüne yol açabildiği saptanmıştır. Araştırmada ayrıca, atölye ortamı ile sosyal medya ortamının sanatsal üretim sürecinde farklı işlevler üstlendiği sonucuna ulaşılmıştır. Atölye ortamı akademik ve pedagojik açıdan daha güvenilir bir öğrenme alanı olarak değerlendirilirken, sosyal medyanın doğrudan bir öğretim ortamı olmaktan ziyade bilinçli ve eleştirel kullanıldığında sanat eğitimini destekleyici ve tamamlayıcı bir araç olarak işlev gördüğü belirlenmiştir. Bu bağlamda, sosyal medyanın görsel sanatlar eğitimi sürecine katkı sağlaması için eleştirel bir yaklaşımla entegre edilmesinin önem taşıdığı sonucuna ulaşılmıştır.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to examine the effect of undergraduate students' use of social media as a tool for creating an artistic portfolio on their motivation. The study focuses on students enrolled in the Department of Fine Arts Education, Division of Art Education at Gazi University. It explores how undergraduate students in art education utilize social media in their visual learning and artistic development processes; the impact of sharing their artworks on social media on their production processes and motivation; whether social media is perceived as a medium for constructing an artistic portfolio; and how exposure to other artists' works, as well as the feedback received, influences students' artistic motivation. In contemporary contexts, social media has become a significant digital medium that transforms the production, dissemination, and exhibition of art. For students in visual arts education, social media extends beyond being merely a platform for sharing artworks; it also offers substantial opportunities for interaction, collaboration, receiving feedback, and developing artistic styles. The ability of students to engage with global artistic communities beyond the confines of university studios enriches their artistic learning processes and can enhance their motivation. In this regard, the study is significant in that it reveals the contributions of social media to learning and exhibition processes in visual arts education and evaluates the ways in which prospective artists use social media for the purpose of creating artistic portfolios. The research was conducted during the 2025–2026 academic year with 24 undergraduate students (eight from each of the second, third, and fourth years) enrolled in the Department of Fine Arts Education, Division of Art Education at Gazi University. The study focuses exclusively on Instagram as the social media platform. Data were collected through a questionnaire and semi-structured interviews and analyzed using descriptive analysis in line with predetermined themes. The findings indicate that social media is used by students as a tool for artistic portfolio development, archiving, and professional visibility; notably, fourth-year students tend to use social media more consciously and strategically. In contrast, lower-level students primarily use social media for inspiration, observation, and exploration. In terms of motivation, social media does not exert a unidirectional effect; rather, its impact varies depending on individual, contextual, and psychological factors, resulting in productive, neutral, or negative outcomes. While factors such as high-quality feedback, visibility, perceived self-efficacy, and a sense of belonging emerge as elements that enhance motivation, aspects such as the number of likes, social comparison, algorithm-driven interactions, production-related stress, and continuous self-evaluation have been found to lead to anxiety, feelings of inadequacy, and decreased motivation among some students. Furthermore, the study concludes that studio environments and social media environments serve distinct functions in the artistic production process. While the studio environment is regarded as a more reliable academic and pedagogical learning space, social media is not considered a direct instructional environment; rather, when used consciously and critically, it functions as a supportive and complementary tool in art education. In this context, it is concluded that integrating social media into the visual arts education process through a critical approach is essential for enhancing its educational contributions.
Benzer Tezler
- Resim-iş öğretmenliği özgün baskıresim dersinin postmodern sanat eğitimi bağlamında uygulanabilirliği: Bir eylem araştırması
Applicability of printmaking course in the context of postmodern art education: An action research
AYBEN KAYNAR TANIR
Doktora
Türkçe
2014
Eğitim ve ÖğretimAnkara ÜniversitesiEğitimin Kültürel Temelleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYŞE İLHAN
DOÇ. DR. ABDULLAH KUZU
- Görsel sanatlar öğretmen adaylarının sosyal medyanın öğrenme sürecine etkilerine ilişkin görüşleri Pamukkale Üniversitesi örneği
Views of visual arts teacher candidates about the effects of social media on learning process 'example of Pamukkale University
MESUT ÖZKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Güzel SanatlarPamukkale ÜniversitesiGüzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NURAY MAMUR
- Popüler kültür ekseninde popüler müzik ve sosyal medyanın müzik üzerine etkisi
The impact of popular music and social media on music in the axis of popular culture
FULYA BAKCAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Radyo-TelevizyonMaltepe ÜniversitesiRadyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HAKAN AYTEKİN
- Sanatta etkileşim ve sosyal medya etkileşimli bir enstalasyon çalışması
Interactivity in art and an art installation interacted with social media
AYŞE KARATAY
Sanatta Yeterlik
Türkçe
2020
Güzel SanatlarYaşar ÜniversitesiSanat ve Tasarım Ana Sanat Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ İSMAİL OKAY
- Resim İş Öğretmenliği Anabilim Dalı öğrenci ve öğretim elemanlarının sosyal medya tutumları ile sanat görüşleri arasındaki ilişki
Perceptions of students and academics of the Department of Art Teaching regarding the relationship between social media and art
BÜLENT POLAT
Doktora
Türkçe
2021
Güzel SanatlarOndokuz Mayıs ÜniversitesiGüzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. ÇAĞATAY İNAM KARAHAN