Holmiyum (HO) katkılı YBCO (358) süperiletken malzemelerine ait radyasyon soğurma parametrelerinin histerezis eğrileri üzerine etkisi
The effect of holmium (HO) doping on YBCO (358) superconducting materials on radiation attenuation parameters on hysteresis curves
- Tez No: 1008794
- Danışmanlar: DOÇ. DR. İBRAHİM DÜZGÜN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Enerji, Energy
- Anahtar Kelimeler: Enerji kaybı, Enerji modelleri, Enerji soğrulması, Enerji verimliliği, Energy loss, Energy models, Energy absorption, Energy efficiency
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gümüşhane Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Enerji Sistemleri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışmasında, Holmiyum (Ho) katkılı YBCO(358) yüksek sıcaklık süperiletken radyasyon enerjisiyle etkileşim parametreleri üzerinden incelenmiştir. Çalışma kapsamında saf YBCO(358), yarı Ho katkılı YBCO(358) ve tam Ho katkılı YBCO(358) numuneleri ele alınarak, katkı oranının enerji aktarım ve kayıp mekanizmaları üzerindeki etkileri karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir. Manyetik özellikler, sıfır doğru akım manyetik alanı koşulunda alınan mıknatıslanma–manyetik alan (M–H) ölçümleri üzerinden analiz edilmiştir. Elde edilen M–H histerezis eğrileri altında kalan alanlar, MATLAB ortamında sayısal integrasyon yöntemiyle hesaplanarak manyetik alan çevrimi başına karşılık gelen enerji kayıpları nicel olarak belirlenmiştir. Sonuçlar, Ho katkı oranına bağlı olarak histerezis davranışının ve manyetik enerji kaybının belirgin biçimde değiştiğini göstermiştir. Radyasyon enerjisiyle etkileşim parametreleri ise deneysel ölçüm yapılmaksızın, XCOM ve EGS4 tabanlı hesaplamalı yöntemler kullanılarak incelenmiştir. Kütle ve lineer soğurma katsayıları, yarı değer kalınlığı, ortalama serbest yol, radyasyon koruma etkinliği, etkin atom numarası ve kerma katsayıları gibi parametrelerin foton enerjisine bağlı değişimleri değerlendirilmiştir. Hesaplamalı sonuçlar, Ho katkısının atomik bileşim ve yoğunluk üzerinden radyasyon enerjisinin soğurulma ve aktarılma süreçlerini etkilediğini ortaya koymuştur. Manyetik enerji kayıpları ile radyasyon enerjisiyle etkileşim parametreleri arasında doğrudan bir nedensellik kurulmamış olmakla birlikte, her iki enerji rejiminin de malzemenin atomik yapısı ve katkı oranı tarafından belirlendiği gösterilmiştir. Özellikle yarı Ho katkılı numunenin, hem manyetik hem de radyasyonla ilişkili parametreler açısından dengeli bir davranış sergilediği belirlenmiştir. Elde edilen bulgular, YBCO(358) tabanlı süperiletken seramiklerin enerji sistemleri ve radyasyon ortamlarındaki potansiyel uygulamalarına yönelik önemli çıkarımlar sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
In this thesis, Holmium (Ho)-doped YBCO (358) high-temperature superconducting ceramics were investigated in terms of magnetic-field–induced energy losses and photon interaction parameters. Pure YBCO (358), partially Ho-doped YBCO (358), and fully Ho-doped YBCO (358) samples were compared to determine how dopant concentration affects energy transfer and loss mechanisms. Magnetic behaviour was analysed using Magnetization – Magnetic Field (M–H) measurements under zero DC magnetic field conditions. The energy loss per cycle was quantified by numerically integrating the area enclosed by each M–H hysteresis loop in MATLAB. The results showed that Ho doping significantly alters the hysteresis characteristics and the associated magnetic energy losses. Radiation interaction parameters were evaluated computationally without irradiating the samples. XCOM and EGS4 based calculations were used to obtain mass and linear attenuation coefficients and derived quantities including half-value layer, mean free path, radiation protection efficiency, effective atomic number, and kerma coefficients over a wide photon energy range. The calculations indicate that Ho addition influences radiation attenuation and energy transfer primarily through changes in atomic composition and density. Although a direct causal link between magnetic losses and radiation parameters was not established, both sets of properties are governed by the same compositional and structural features. Notably, the partially Ho doped sample exhibited a balanced performance in both magnetic and radiation-related metrics, suggesting potential relevance for energy systems and radiation exposed applications.
Benzer Tezler
- Au, Ag, Pd ve Ho katkılı Y3Fe5O12 ince filmlerinin üretilmesi, manyetik ve optik özelliklerinin araştırılması
Fabrication of Au, Ag, Pd and Ho doped Y3Fe5O12 thin films and investigation of their magnetic and optical properties
NAZAN DEMİRYÜREK PAKSOY
Doktora
Türkçe
2024
Fizik ve Fizik MühendisliğiÇukurova ÜniversitesiFizik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AHMET EKİCİBİL
DOÇ. DR. MUSTAFA AKYOL
- Olivin bazlı şarj edilebilir pillerin üretimi ve elektrokimyasal performanslarının geliştirilmesi
Production of olivin based chargeable batteries and improvement of electrochemical performance
ABDURRAHMAN YOLUN
Doktora
Türkçe
2021
Fizik ve Fizik Mühendisliğiİnönü ÜniversitesiFizik Ana Bilim Dalı
PROF. SERDAR ALTIN
- Hava araçlarında yapısal sağlık izlemesi için mekanolüminesans malzemenin geliştirilmesi
Development of mechanoluminescent material for structural health monitoring in aircraft
ONUR ÖZDAĞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Metalurji Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiMalzeme Bilimi ve Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NURİ SOLAK
- Holmiyum katkılı indiyum selen tek kristalinin ve amorf yapıdaki ince filmlerinin çizgisel olmayan soğurma özellikleri
Nonlinear absorption properties of holmium doped indium selenide single crystal and its amorphous thin films
ERBİL MURAT AYDIN
Yüksek Lisans
Türkçe
2011
Fizik ve Fizik MühendisliğiAnkara ÜniversitesiFizik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. H. GÜL YAĞLIOĞLU
- Holmium (Ho+3 ) katkılı TiO2 filmler kullanılarak boya duyarlı güneş pillerinin üretimi ve karakterizasyonu
Production and characterization of dye sensitized solar cells using holmium (Ho+3 ) doped TiO2 films
MEHMET GÜMÜŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Fizik ve Fizik MühendisliğiSelçuk ÜniversitesiNanoteknoloji ve İleri Malzemeler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BERNA GÜLVEREN