Teminat mektuplarının islami finans uygulamaları ve fıkhi analizi
Islamic finance applications and islamic law analysis of guarantee letters
- Tez No: 1009988
- Danışmanlar: PROF. DR. NECMETTİN KIZILKAYA
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Bankacılık, Din, Banking, Religion
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2021
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İslam Hukuku Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İslam Hukuku Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Finansman ihtiyacı, iktisadî hayatın temel unsurlarından biridir. Modern bankacılıkta bu ihtiyaç yalnızca nakdî kredilerle değil, teminat mektubu, akreditif ve aval/kabul gibi gayrinakdî kredi ürünleriyle de karşılanmaktadır. Bu ürünler içinde teminat mektubu, bankanın müşterisi lehine üçüncü kişiye karşı belirli şartlar altında ödeme taahhüdünde bulunduğu önemli bir finansal araçtır. Teminat mektupları konvansiyonel bankalar yanında katılım bankaları tarafından da kullanılmakta; ancak bu işlemin fıkhî mahiyeti ve karşılığında alınan ücretlerin hükmü İslam hukuku bakımından tartışmalı bir alan oluşturmaktadır. Bu tezde banka teminat mektuplarının hukukî ve fıkhî niteliği İslam hukuku çerçevesinde incelenmektedir. Çalışmada klasik fıkıh literatüründe kefalet akdinin mahiyeti, ücret karşılığında kefalet tartışmaları, modern bankacılıkta teminat mektubunun işleyişi ve çağdaş İslam hukukçularının konuya ilişkin yaklaşımları ele alınmaktadır. Araştırmada teminat mektubunun yalnızca hangi akit türü altında değerlendirileceği değil, bankanın fiilen neyin karşılığında gelir elde ettiği de dikkate alınmaktadır. Bu bağlamda, teminat mektubunda bankanın üstlendiği yükümlülüğün kredi/karz taahhüdü niteliği taşıması sebebiyle alınan komisyonun borç verme taahhüdünden menfaat elde edilmesi sebebiyle faizle benzerlik taşıdığı sonucuna ulaşılmıştır.
Özet (Çeviri)
The need for financing is one of the fundamental elements of economic life. In modern banking, this need is met not only through cash loans but also through non-cash credit products such as letters of guarantee, letters of credit, and aval/acceptance transactions. Among these products, the letter of guarantee is an important financial instrument through which a bank undertakes, under certain conditions, a payment obligation in favor of its customer toward a third party. Letters of guarantee are used not only by conventional banks but also by participation banks; however, the juristic nature of this transaction and the ruling on the fees charged in return constitute a controversial issue from the perspective of Islamic law. This thesis examines the legal and juristic nature of bank letters of guarantee within the framework of Islamic law. It discusses the nature of the kafalah contract in classical Islamic jurisprudence, the debates on charging fees for kafalah, the functioning of letters of guarantee in modern banking, and the approaches of contemporary Islamic jurists to the issue. The study takes into account not only the type of contract under which the letter of guarantee should be classified, but also what the bank actually earns income in return for. In this context, it concludes that, since the obligation undertaken by the bank in a letter of guarantee has the nature of a credit/loan commitment, the commission charged in return bears similarity to interest, as it involves deriving benefit from a commitment to lend.
Benzer Tezler
- Osmanlı Para Sisteminin Teorik Temelleri
Theoretical Principles of the Ottoman Monetary System
OĞUZ BAL
- العفو وتطبيقاته في المعاملات المالية الإسلامية المعاصرة
Af ve bunun çağdaş islami finansal işlemlerde uygulanması
MUHAMMED HAMŞOĞLU
Doktora
Arapça
2023
Ekonomiİstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesiİslam İktisadı ve Hukuku Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DR. ÖĞR. ÜYESİ OMAR KACHKAR
- Teminat mektuplarının İslam hukuku açısından değerlendirilmesi
An evaluation of letters of guarantee from the perspective of Islamic law
MUSTAFA ARSLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
DinKastamonu ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AHMET ÖZDEMİR
- Banka teminat mektuplarına bağlı olarak verilen kontrgarantiler
Counter guarantees given ın relation to banks letter of guarantees
ADNAN HARMAN