Selefî teolojinin Suudi Arabistan politikalarına göre değişimi
The change of the Salafist theology according to Saudi Arabia's politics
- Tez No: 1010186
- Danışmanlar: PROF. DR. RAMAZAN YILDIRIM
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Din, Religion
- Anahtar Kelimeler: Selefiye, Selefiye
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Kelam Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Muhammed b. Suud ve Muhammed b. Abdülvehhab'ın iş birliği yapmak üzere sözleşmeleriyle teşekkül eden Suudi-Vehhâbî ittifakı üç devlet kurmuştur. O devletlerin üçüncüsü olan Suudi Arabistan Krallığı'nın kurucusu Abdülaziz b. Abdurrahman Âl Suud, Kur'an ve Sünnet'e bağlı olduklarını ifade ederek, dinlerini muhafaza etmeye çalışan Selefîler olduklarını söylemiştir. Muhammed b. Abdülvehhab ve öğrencilerinin benimsediği Selefîlik anlayışı, Kur'an ve Sünnet ile yönetildiği öne sürülen Suudi Arabistan'ın kuruluşunda önemli bir rol oynamıştır. Bununla birlikte Suudi Arabistan ve Selefîlik arasındaki etkileşim tek taraflı değil, karşılıklı olmuştur. Suudi Arabistan'ın kuruluş sürecinde ve kuruluşundan sonra benimsediği politikalar Selefîlik anlayışını da etkilemiştir. Suudi Arabistan ulemâsının fetvaları Riyad'ın politikalarına paralel olarak değişmiş, Selefîlik anlayışı koşullara göre sert ve dışlamacı ya da ılımlı ve kucaklayıcı olmuştur. Velâ ve berâ gibi kavramların anlamları değişmiş, kapsamları genişlemiş ya da daralmıştır. Bütün bu değişimlerin sebep olduğu teolojik tartışmalar Selefîler arasında bölünmeleri de beraberinde getirmiştir. Yönetim, politikalarını onaylayan Selefî grupları desteklerken muhalefet edenleri ise baskılarla susturmaya çalışmıştır. Çalışmamızda Suudi Arabistan'da meydana gelen önemli gelişmeler ve politik kararlarla birlikte Selefîlik anlayışında yaşanan değişim incelenmiştir. Araştırmamızın sonunda Suudi Arabistan ulemâsının fetvalarının politikalardaki değişimden etkilendiği tespit edilmiştir.
Özet (Çeviri)
The Saudi–Wahhabi alliance, formed through the agreement between Muhammad b. Saud and Muhammad b. Abd al-Wahhab, led to the establishment of three states. The third of these, the Kingdom of Saudi Arabia, was founded by Abdulaziz ibn Abdul Rahman Al Saud, who declared their adherence to the Qur'an and the Sunnah and described themselves as Salafis committed to preserving their religion. The understanding of Salafism embraced by Muhammad ibn Abd al-Wahhab and his students played a significant role in the foundation of Saudi Arabia, which claimed to be governed by the Qur'an and the Sunnah. However, the relationship between Saudi Arabia and Salafism has not been one-sided; rather, it has been reciprocal. The policies adopted during and after the establishment of the Saudi state also shaped the Salafi understanding. The fatwas of Saudi scholars evolved in parallel with Riyadh's political agenda, and Salafism at times became either strict and exclusionary or moderate and inclusive, depending on prevailing circumstances. Concepts such as al-wala' wa'l-bara' were reinterpreted, with their scope sometimes expanding and at other times contracting. The theological debates triggered by these transformations led to divisions among Salafis. While the government supported Salafi groups that endorsed its policies, it sought to silence dissenting groups through various forms of pressure. This study examines the transformation of Salafi thought in Saudi Arabia in light of major political developments and decisions throughout the country's formation and subsequent history. Our research concluded that the fatwas of Saudi Arabian scholars have been influenced by changes in politics.
Benzer Tezler
- Türkiye'de selefî faaliyetler“1980 sonrası Çağrı-der ve Guraba yayınları örneği”
Salafî activities in Turkey“The case of Çağrı-der and Ghurabâ' publications in the post- 1980 era”
MUSTAFA ÇALIŞKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
DinÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. AHMET YÖNEM
- Günümüz Selefî Hâricî akımın şiddet teolojisi
The theology of violence of today's Salafî-Khârijî movement
ALİ RIZA AKGÜN
Doktora
Türkçe
2021
DinFatih Sultan Mehmet Vakıf ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ BULUT
PROF. DR. SERDAR DEMİREL
- Ḥanafīte traditionalism in the Mamluk period: Ibn Abī l-ʿIzz's (D. 792/1390) commentary on the creed of al-Ṭaḥāwī
Memlükler döneminde Hanefî gelenekçiliği: İbn Ebü'l-'İzz'in (Ö. 792/1390) Tahâvî Akidesi üzerine şerhi
THOM DEKKER
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
Dinİbn Haldun ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BİLAL AYBAKAN
- علم الكلام الجديد في العالم العربي - الألوهية أنموذجاً
Çağdaş Arap dünyasında yeni ı̇lm-i kelam arayışları (Ulûhiyyet örneği)
İBRAHİM İSMAİLOĞLU
Doktora
Arapça
2023
Dinİstanbul ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. RAMAZAN YILDIRIM
- Derrida'nın hayaletleri: Différance'dan adalete yapısöküm ve ötekilik
Specters of Derrida: From différance to justice deconstruction and otherness
MEHMET ÇAĞRI ULUĞER
Doktora
Türkçe
2024
FelsefeMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ AKAY