GLP-1 agonistlerinin yaşam kalitesi ve ruh sağlığına etkileri:Prospektif bir inceleme
Effects of GLP-1 receptor agonists on quality of life and mental health: A prospective study
- Tez No: 1011164
- Danışmanlar: DOÇ. DR. BERKER DUMAN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Psikiyatri, Psychiatry
- Anahtar Kelimeler: Aşırı yeme bozukluğu, GLP-1, Obezite, Psikiyatri, Yaşam kalitesi, Binge-eating disorder, GLP-1, Obesity, Psychiatry, Quality of life
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu prospektif gözlemsel çalışmada obezite tanısıyla GLP-1 reseptör agonisti (GLP-1RA) tedavisi başlanan hastalarda başlangıç ruh sağlığı ve yaşam kalitesi profilinin belirlenmesi ile 3 aylık tedavi sonrası metabolik ve psikometrik değişimlerin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi endokrinoloji polikliniğinde semaglutid (n=42) veya tirzepatid (n=19) başlanan 61 obez hasta prospektif olarak izlenmiştir. Başlangıç ve 3. ay değerlendirmelerinde WHOQOL-BREF, Hastane Anksiyete Depresyon Ölçeği (HADÖ), SCL-90-R, Tıkınırcasına Yeme Ölçeği (TYÖ), Chalder Yorgunluk Ölçeği (CYÖ), Epworth Uykululuk Ölçeği (EUÖ), Öznel Bellek Yakınmaları Anketi (ÖBYA) ve genel ruh hali için Görsel Analog Skala (GAS) uygulanmıştır. Üç aylık takibi 53 hasta (%86,9) tamamlamış; eşleşmiş karşılaştırmalarda Wilcoxon işaretli-sıralama, bağımlı gruplar t testi ve kategorik eşik geçişleri için McNemar exact testi kullanılmıştır. Bulgular: Başlangıçta hastaların büyük kısmı klinik eşik düzeyinde semptom yükü taşımaktaydı (CYÖ %68,9; TYÖ %62,3; HADÖ-Depresyon %54,1; SCL-90-R GSI %51,7). Üç ayda ortalama 8,9±5,2 kg (%8,8) kilo kaybı sağlanmış, hastaların %77,4'ü ≥%5 yanıt eşiğini karşılamıştır. En belirgin psikometrik değişim TYÖ'de gözlenmiş (−7,0 puan, d=0,83, p<0,001); WHOQOL-BREF Bedensel (d=0,29) ve Psikolojik (d=0,38) alanlarında küçük-orta düzey iyileşme saptanmıştır. Aşırı gündüz uykululuğu eşiğini aşan oran %41,2'den %17,6'ya gerilemiştir (McNemar p=0,004). HADÖ, SCL-90-R GSI, CYÖ ve bellek yakınmalarında anlamlı değişim ve hiçbir parametrede kötüleşme saptanmamıştır. Yeterli kilo yanıtı alınamayan alt grupta (n=12) HADÖ-Anksiyete yükselmiş (p=0,032), GAS azalması sınır anlamlılık düzeyindedir (p=0,042). Ek çok değişkenli analizlerde, yüzde kilo değişimi 3. ay TYÖ, WHOQOL-Bedensel ve WHOQOL-Psikolojik sonuçlarının hiçbirinde bağımsız anlamlılık göstermemiştir. Sonuç: GLP-1RA tedavisi tıkınırcasına yeme davranışında belirgin, yaşam kalitesinin bedensel ve psikolojik alanlarında küçük-orta düzey iyileşme sağlamaktadır. Ek analizler, TYÖ'de gözlenen düzelmenin yalnızca kilo kaybı miktarı ile açıklanamayabileceğini düşündürmektedir. Üç aylık izlemde anksiyete, depresyon ve genel semptom yükünde anlamlı bir kötüleşme saptanmamıştır. Bununla birlikte, yeterli kilo yanıtı alınamayan hastalarda psikiyatrik izlemin yakın sürdürülmesi uygun görünmektedir. Bulgular, GLP-1RA'ların psikometrik etkilerine ilişkin umut verici ancak doğrulayıcı olmayan prospektif gerçek yaşam verisi sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
Aim: This prospective observational study aimed to characterize the baseline mental health and quality of life profile of patients initiating GLP-1 receptor agonist (GLP-1RA) therapy for obesity and to evaluate metabolic and psychometric changes after three months of treatment. Methods: Sixty-one patients with obesity initiated on semaglutide (n=42) or tirzepatide (n=19) at the endocrinology outpatient clinic of Ankara University Faculty of Medicine were prospectively followed. Assessments at baseline and month 3 used the WHOQOL-BREF, Hospital Anxiety and Depression Scale (HADS), SCL-90-R, Binge Eating Scale (BES), Chalder Fatigue Scale, Epworth Sleepiness Scale, a Subjective Memory Complaints questionnaire and a Visual Analogue Scale (VAS) for general mood. Fifty-three patients (86.9%) completed follow-up; analyses used Wilcoxon signed-rank, paired t-tests and McNemar exact tests. Results: At baseline, most patients met clinical thresholds for psychological burden (Chalder fatigue 68.9%; BES 62.3%; HADS-Depression 54.1%; SCL-90-R GSI 51.7%). Mean weight loss at three months was 8.9±5.2 kg (8.8%); 77.4% met the ≥5% response criterion. The most prominent psychometric change occurred on the BES (−7.0 points, d=0.83, p<0.001). Small-to-moderate improvements were observed in WHOQOL-BREF Physical (d=0.29) and Psychological (d=0.38) domains. The proportion exceeding the Epworth sleepiness threshold decreased from 41.2% to 17.6% (McNemar p=0.004). HADS, SCL-90-R GSI, Chalder Fatigue and memory complaints showed no significant change, and no measure deteriorated. In patients failing to achieve 5% weight loss (n=12), HADS-Anxiety increased significantly (p=0.032) and VAS general mood showed a borderline decrease (p=0.042). In additional multivariable analyses, percent weight change was not an independent predictor of month-3 BES, WHOQOL-Physical, or WHOQOL-Psychological outcomes. Conclusions: GLP-1RA therapy was associated with marked improvement in binge-eating symptoms and with small-to-moderate improvements in physical and psychological quality of life in patients with obesity. Additional analyses suggest that the improvement observed in binge-eating symptoms may not be fully explained by the magnitude of weight loss alone. No significant worsening was observed in anxiety, depression, or overall symptom burden during the 3-month follow-up. However, patients without adequate weight response may require closer psychiatric monitoring. These findings provide promising but non-confirmatory prospective real-world evidence on the psychometric effects of GLP-1RAs.
Benzer Tezler
- GLP-1 agonistlerinin tip 2 diyabetli bireylerde metabolik ve yaşam kalitesi üzerine etkilerinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effects of GLP-1 agonists on metabolic and quality of life in individuals with type 2 diabetes
FATMA CEYLAN ÖNEN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MERAL MERT
DR. EVİN BOZKUR
- Obez tip 2 diyabetlilerde tedaviye dapagliflozin ve dapagliflozin ile birlikte eksenatid eklenmesinin glisemik kontrol ve vücut kitle indeksi üzerine etkisinin araştırılması
The investigation of the effect on the gyltical control and body mass index of the treatment with dapagliflozin and dapagliflozin added exenatide in obese type 2 diabetics
DUYGU BİLGİN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2019
Beslenme ve Diyetetikİstanbul Medeniyet ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET SARGIN
- Metabolik disfonksiyon ilişkili yağlı karaciğer hastalığı(MASLD) tanılı hastalarda GLP-1 reseptör agonistlerinin hepatosteatoz üzerine etkileri
Effects of GLP-1 receptor agonists on hepatosteatosis in patients diagnosed with metabolic dysfunction-related fatty liver disease (MASLD)
ALPARSLAN ÖZYAŞAMIŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
İç HastalıklarıEge Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÖZDEN YILDIRIM AKAN
- Obez bireylerde egzersizin plazma GLP-1 seviyesine etkisi
Effect of exercise on plasma GLP-1 level in obese individuals
MUHAMMET FATİH SARI
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
SporZonguldak Bülent Ecevit ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUSTAFA GÜMÜŞ
PROF. DR. TANER BAYRAKTAROĞLU
- Tip 2 diyabet tanılı obez hastalarda SGLT-2inhibitörleri ve GLP-1 analoglarının metabolik veklinik etkinliğinin değerlendirilmesi
Başlık çevirisi yok
SEHER GÖZEN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Endokrinoloji ve Metabolizma HastalıklarıGaziantep Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA ARAZ