1970-1980'ler Türkiye'sinde din algısının oluşumunda vaizlerin rolü: Seyfeddin Alkan, Timurtaş Uçar ve Gönenli Mehmet Efendi örneği
The role of preachers in the formation of religious perception in Turkey in the 1970s and 1980s: The examples of Seyfeddin Alkan, Timurtaş Uçar, and Gönenli Mehmet Efendi
- Tez No: 1012203
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ İBRAHİM HAKKI İNAL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Religion
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ondokuz Mayıs Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
1970-1980 yılları arasındaki Türkiye, toplumsal, siyasal ve kültürel dönüşümlerin hız kazandığı; aynı zamanda dini değerlerin kamusal alandaki görünürlüğünün arttığı bir dönemdir. Bu on yıllık süreçte, toplumsal yapıda meydana gelen kırılmalar, ideolojik kamplaşmalar, kentleşme ve göç olgusu ile birlikte, dini değerlerin bireysel ve kamusal hayattaki rolünün de yeniden tanımlanmaya başladığı görülmektedir. Vaizler, cami kürsüleri aracılığıyla geniş halk kitlelerine ulaşırken dini bilgiyi aktaran kişiler olmanın ötesinde halkın manevi ihtiyaçlarına yanıt veren, toplumsal meselelerde yön gösteren ve dini söylem aracılığıyla kamusal alanda etkili figürler haline gelmişlerdir. Dönemin öne çıkan üç vaizi Seyfeddin Alkan, Timurtaş Uçar ve Gönenli Mehmet Efendi örnekleri üzerinden, vaizlerin dini söylemleri, halkla kurdukları ilişkiler ve dini hayat üzerindeki etkilerinin dikkate değer olduğunu düşünmekteyiz. Bu isimlerin vaazları aracılığıyla, dinin bireysel ve toplumsal yaşamdaki konumunun nasıl anlamlandırıldığı; aynı zamanda devlet-din ilişkileri bağlamında nasıl bir etkileşim sürecinin dikkate değer olduğunu görmekteyiz. Tezimiz, makale, arşiv belgeleri, vaaz metinleri, döneme ait gazeteler, vaaz kasetleri ve araştırma metinleri ışığında analizler yaparak; bu vaizlerin Türkiye'deki dini söyleme katkılarını değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Çalışma, dini temsilin sözlü ve karizmatik aktörler aracılığıyla toplumla nasıl buluştuğunu, bu aktörlerin sosyal gerçeklik karşısındaki duruşlarını anlamak açısından katkı sunmayı amaçlamaktadır.
Özet (Çeviri)
The period between 1970 and 1980 in Turkey was a time of rapid social, political, and cultural transformation, as well as increased visibility of religious values in the public sphere. During this decade, the fractures in the social structure, ideological polarization, urbanization, and migration were accompanied by a redefining of the role of religious values in both individual and public life. Preachers, who reached large segments of the population through mosque pulpits, went beyond being mere conveyors of religious knowledge to become influential figures in the public sphere who responded to the spiritual needs of the people, guided them on social issues, and shaped public discourse through religious rhetoric. Through the examples of three prominent preachers of the period, Seyfeddin Alkan, Timurtaş Uçar, and Gönenli Mehmet Efendi, we believe that the religious discourse of preachers, their relationships with the public, and their impact on religious life are noteworthy. Through the sermons of these figures, we see how religion is understood in individual and social life, as well as the noteworthy interaction process in the context of state-religion relations. Our thesis aims to evaluate the contributions of these preachers to religious discourse in Turkey by conducting analyses based on articles, archival documents, sermon texts, newspapers from the period, sermon cassettes, and research texts. The study aims to provide an important contribution to understanding how religious representation meets society through verbal and charismatic actors, and the stance of these actors in the face of social reality.
Benzer Tezler
- Utopia and history: Political movements, the explosion of communication and education, and unimaginable encounters in the 1960s and 1970s in Turkey
Ütopya ve tarih: 1960'lar ve 1970'ler Türkiye'sinde politik hareketler, iletişim ve eğitim patlaması ve hayal edilemez karşılaşmalar
UMMAHAN CEREN ÜNLÜ
Doktora
İngilizce
2020
TarihBoğaziçi ÜniversitesiTürkiye Cumhuriyeti Tarihi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞAZİYE MELTEM AHISKA
PROF. DR. CENGİZ KIRLI
- Almanya'da Alevilerin kurumsallaşma süreci
The institutionalization process of Alevis in Germany
BÜLENT KELEŞ
Doktora
Türkçe
2021
DinSivas Cumhuriyet ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. METİN BOZKUŞ
- Türk muhafazakarlığında 1970'ler ve Kubbealtı Akademi mecmuası
1970s in Turkish conservatism and Kubbealtı Academy magazine
DİYAR CAN
Doktora
Türkçe
2022
Siyasal BilimlerKaradeniz Teknik ÜniversitesiKamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA ÇAĞATAY OKUTAN
- Doğu Avrupa gelişmeleri -Türkiye'ye etkileri-
Başlık çevirisi yok
MEHMET ERDEM
Yüksek Lisans
Türkçe
1993
Uluslararası İlişkilerİstanbul ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BENER KARAKARTAL
- 1980 öncesi kültür yaşamında Sanat Emeği dergisinin yeri
Contextual position of Sanat Emeği journal in pre-1980 cultural life
YUSUF MERT SARISU
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Sanat TarihiYıldız Teknik ÜniversitesiSanat ve Tasarım Ana Sanat Dalı
DOÇ. DR. SEZA SİNANLAR USLU