Türkiye ve Japonya 5. sınıf matematik ders kitaplarındaki görevlerin karşılaştırmalı incelenmesi
A comparative analysis of mathematical tasks in 5th grade mathematics textbooks in Türkiye and Japan
- Tez No: 1013060
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ZEHRA TAŞPINAR ŞENER
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Matematik, Eğitim ve Öğretim, Mathematics, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Değerler eğitimi, Geometri, Matematik, Values education, Geometry, Mathematics
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Yıldız Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Matematik Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın amacı, Türkiye ve Japonya 5. sınıf matematik ders kitaplarında geometri ve ölçme öğrenme alanına ait görevlerin karşılaştırmalı olarak incelemektir. Bu doğrultuda ders kitaplarındaki görevler; görev türü (etkinlik, alıştırma, problem, çözümlü örnek), bağlam (intra-matematik, non-matematik), temsil biçimi (sözel, görsel, sembolik) yanıt türü (açık uçlu, kapalı uçlu) ve Bishop'un matematiksel değerleri (rasyonellik, nesnelcilik, kontrol, ilerlemecilik, açıklık, gizem) açısından analiz edilmiştir. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden doküman analizi yöntemi kullanılmıştır. Çalışmanın veri kaynağı 2024-2025 eğitim öğretim yılında kullanılan matematik ders kitaplarından oluşturmaktadır. Türkiye'de Millî Eğitim Bakanlığı tarafından yayımlanan ders kitabı ile Japonya'da Ministry of Education, Culture, Sports, Science and Technology (MEXT) onaylı Keirinkan yayınevine ait ders kitabı incelenmiştir Analiz sonucuna göre Türkiye ders kitaplarında MEB'in yayınlamış olduğu 141, Japonya ders kitabında ise MEXT'in yayınlamış olduğu 170 geometrik göreve yer verilmiştir. Bulgular, Türkiye ders kitaplarında etkinlik türü görevlerin, Japonya ders kitaplarında ise alıştırma türü görevlerin daha baskın olduğunu göstermektedir. Her iki ülkede de intra-matematik bağlamın ve görsel temsil biçiminin öne çıktığı tespit edilmiştir. Yanıt türleri açısından Türkiye ders kitaplarında açık uçlu, Japonya ders kitaplarında ise kapalı uçlu görevlerin daha yaygın olduğu görülmüştür. Matematiksel değerler açısından incelendiğinde her iki ülkede de rasyonellik değerinin baskın olduğu belirlenmiştir. Tamamlayıcı değer çiftleri incelendiğinde rasyonellik değerinin nesnelcilik değerinden, kontrol değerinin ilerlemecilik değerinden ve açıklık değeri gizem değerinden daha fazla temsil edildiği sonucuna ulaşılmıştır. Elde edilen sonuçlara göre, matematik ders kitaplarında yer alan geometrik görevlerin matematik eğitiminin temellerini yansıtabilmesi açısından daha dengeli biçimde yapılandırılması gerektiğini işaret etmektedir. Bu yönüyle çalışma ders kitaplarının niteliğini geliştirmeye yönelik katkı sağlaması açısından önemli bir yere sahiptir.
Özet (Çeviri)
This study aims to comparatively examine the tasks related to the learning area of geometry and measurement in 5th-grade mathematics textbooks used in Türkiye and Japan. In this context, the tasks in the textbooks were analyzed in terms of task type (activity, exercise, problem, worked example), context (intra-mathematical, non-mathematical), representation form (verbal, visual, symbolic), response type (open-ended, closed-ended), and Bishop's mathematical values (rationalism, objectivism, control, progress, openness, and mystery). In the study, the document analysis method, one of the qualitative research methods, was used. The data sources of the study consist of mathematics textbooks used in the 2024–2025 academic year. The mathematics textbook published by the MoNE in Türkiye and the textbook approved by the MEXT and published by Keirinkan in Japan were examined. According to the results of the analysis, 141 geometric tasks were identified in the textbook published by MoNE in Türkiye, while 170 geometric tasks were identified in the textbook approved by MEXT in Japan. The findings show that activity-type tasks are more dominant in the textbooks used in Türkiye, whereas exercise-type tasks are more prevalent in the textbooks used in Japan. It was also found that intra-mathematical context and visual representation are prominent in both countries' textbooks. In terms of response type, open-ended tasks are more common in Türkiye's textbooks, whereas closed-ended tasks are more frequently used in Japan's textbooks. Regarding mathematical values, rationalism was found to be the most dominant value in both countries. When complementary value pairs were examined, it was concluded that rationalism is represented more than objectivism, control more than progress, and openness more than mystery. The results indicate that geometric tasks in mathematics textbooks should be structured more balancedly to better reflect the foundations of mathematics education.
Benzer Tezler
- Türkiye ve Japonya 4, 5 ve 6. sınıf matematik ders kitaplarındaki problem yapılarının karşılaştırmalı olarak incelenmesi
Comparative analysis of structure of problems in Turkey and Japan 4, 5 and 6. grade mathematics textbooks
GAYE ACAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimErciyes Üniversitesiİlköğretim Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SEVİM SEVGİ
- Japonya ve Türkiye'deki ana dili öğretiminin ana dili öğretimi programları ve etkinlikler açısından karşılaştırılması
Comparing of mother language instruction in Turkey and Japan in terms of mother language curriculums and activities
ÖZGE KARAKAŞ YILDIRIM
Doktora
Türkçe
2021
Eğitim ve ÖğretimSakarya ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET ÖZDEMİR
- Fen bilgisi öğretmen ve öğrenci özelliklerinin öğrenci fen başarısı ile ilişkisi: TIMSS 2011 verilerine göre bir durum analizi
Relations of characteristics of science teachers and students with the student achievement in science: A case analysis according to TIMSS 2011 data
İLKAY ABAZAOĞLU
Doktora
Türkçe
2014
Eğitim ve ÖğretimGazi Üniversitesiİlköğretim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET FATİH TAŞAR
- Development of experimental captive and free-running manoeuvring systems and their cross-validation
Çekme ve takip modlu manevra deney sistemlerinin geliştirilmesi ve bunların kıyaslamalı doğrulaması
MÜNİR CANSIN ÖZDEN
Doktora
İngilizce
2021
Gemi Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiGemi İnşaatı ve Gemi Makineleri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖMER GÖREN
PROF. DR. KADİR SARIÖZ
- Burdur ili mermer sektörünün kurumsal ve ekonomik yapısı
İnstitutional and economic structure of marble sector in burdur
AHMET SARITAŞ