Diyet destekli aerobik, direnç ve kombine egzersizin obezite üzerindeki metabolomik ve biyokimyasal etkilerinin araştırılması
Investigation of the metabolic and biochemical effects of diet-supported aerobic, resistance, and combination exercise on obesity
- Tez No: 1013580
- Danışmanlar: PROF. DR. SEYİTHAN TAYSI
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Biyokimya, Biochemistry
- Anahtar Kelimeler: Amino asitler, Egzersiz tedavisi, Karnitin, Metabolomikler, Obezite, Amino acids, Exercise therapy, Carnitine, Metabolomics, Obesity
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gaziantep Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Tıbbi Biyokimya Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Obezite, günümüzde artan prevalansı ile önemli bir halk sağlığı sorunu olup enerji metabolizması, inflamasyon ve oksidatif stres ile ilişkili kompleks bir metabolik hastalık olarak tanımlanmaktadır. Artan yağ dokusu birikimi, adipokin dengesizliği ve kronik düşük dereceli inflamasyon ile ilişkilidir. Düzenli fiziksel aktivitenin bu metabolik bozuklukların önlenmesi ve iyileştirilmesinde önemli rol oynadığı bilinmekle birlikte, egzersizin metabolomik düzeyde oluşturduğu adaptasyonlar tam olarak aydınlatılamamıştır. Bu çalışmada farklı egzersiz türlerinin metabolik sistem üzerindeki etkilerinin adipokinler, sitokinler, oksidatif stres göstergeleri ile aminoasit ve karnitin metabolizması çerçevesinde değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Katılımcılar kontrol, aerobik, direnç ve kombine egzersiz gruplarına ayrılmıştır. Egzersiz sonrası alınan kan örneklerinde adipokinler (asprosin, FABP4, irisin), sitokinler (IL-6, IL-10, IL-15, TNF-α), oksidatif stres parametreleri (TAS, TOS, OSI), aminoasitler ve açilkarnitin metabolitleri analiz edilmiştir. Ayrıca glukoz, insülin ve lipid profili değerlendirilmiştir. Metabolomik analizlerde MetaboAnalyst platformu kullanılarak yapılmıştır. Elde edilen bulgular, egzersizin metabolik sistem üzerinde çok yönlü bir değişim oluşturduğunu göstermiştir. Özellikle 3-metilhistidin, hidroksiprolin ve α-aminoadipik asit ile C0 ve C2 başta olmak üzere açilkarnitin türevlerinin metabolik ayrımda belirleyici olduğu görülmüştür. Sitokin ve adipokin düzeylerindeki değişimler inflamatuar süreçlerin düzenlendiğini, oksidatif stres parametrelerindeki değişimler ise antioksidan yanıtın düzenlendiğini göstermektedir. Sonuç olarak egzersizin enerji, aminoasit ve karnitin metabolizması ile inflamatuar yanıtlar arasında bütüncül bir metabolik adaptasyon oluşturduğu ve metabolomik analizlerin bu süreçlerin anlaşılmasında önemli katkılar sağladığı düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
Obesity, with its increasing prevalence today, is a significant public health problem and is defined as a complex metabolic disease associated with energy metabolism, inflammation, and oxidative stress. It is associated with increased fat tissue accumulation, adipokine imbalance, and chronic low-grade inflammation. While regular physical activity is known to play an important role in preventing and improving these metabolic disorders, the adaptations that exercise creates at the metabolomic level have not been fully elucidated. This study aimed to evaluate the effects of different types of exercise on the metabolic system within the framework of adipokines, cytokines, oxidative stress markers, as well as amino acid and carnitine metabolism. Participants were divided into control, aerobic, resistance, and combined exercise groups. Blood samples taken after exercise were analyzed for adipokines (asprosin, FABP4, irisin), cytokines (IL-6, IL-10, IL-15, TNF-α), oxidative stress parameters (TAS, TOS, OSI), amino acids, and acyl-carnitine metabolites. Glucose, insulin, and lipid profiles were also evaluated. Metabolomic analyses were performed using the MetaboAnalyst platform. The findings showed that exercise causes a multifaceted change in the metabolic system. In particular, 3-methylhistidine, hydroxyproline, and α-aminoadipic acid, as well as acyl-carnitine derivatives, especially C0 and C2, were found to be decisive in metabolic differentiation. Changes in cytokine and adipokine levels indicate the regulation of inflammatory processes, while changes in oxidative stress parameters indicate the regulation of the antioxidant response. In conclusion, it is thought that exercise creates a holistic metabolic adaptation between energy, amino acid, and carnitine metabolism and inflammatory responses, and that metabolomic analyses make significant contributions to understanding these processes.
Benzer Tezler
- Besin tüketim kaydı alımında mobil uygulamaların değerlendirilmesi ve yapay zeka destekli diyet mobil uygulama tasarımı: Diyetcell
Evaluation of mobile applications in food consumption record collection and design of an artificial intelligence-supported mobile diet application: Diyetcell
ESRA KOZAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Beslenme ve DiyetetikSağlık Bilimleri ÜniversitesiSağlık Bilişim Sistemleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUHAMMED FEVZİ ESEN
- Ultrasonik destekli ekstraksiyon işlemi ile çemen otu tohumundan bazı biyoaktif bileşenlerin ekstraksiyonu, elde edilen bileşenlerin karakterizasyonu ve stabilitelerinin belirlenmesi
Extraction of some bioactive compounds from fenugreek seeds by ultrasonic-assisted extraction process, characterization of obtained compounds and determination of their stability
SEDANUR DAŞTAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Gıda MühendisliğiTokat Gaziosmanpaşa ÜniversitesiGıda Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HİLAL İŞLEROĞLU
- Ultrason destekli ekstraksiyon ile yer elmasından inülin üretimi
Inulin production from jerusalem artichoke by ultrasound-assisted extraction
BÜŞRA KABATAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Gıda Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiGıda Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MERAL KILIÇ AKYILMAZ
- Tip 2 diabetes mellitus hastalarında yapay zekâ destekli beslenme müdahalesinin glisemik kontrole etkisi
The effect of artificial intelligence supported nutrition intervention on glycemic control in type 2 diabetes mellitus patients
RABİA EROĞLU KILAÇ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
Aile HekimliğiÇukurova ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ERSİN AKPINAR
- Prunus laurocerasus meyvesi yağ asidi bileşenlerinin ultrason destekli mikrodalga ekstraksiyon yöntemi kullanılarak belirlenmesi.
Determination of fatty acid components of Prunus laurocerasus fruit using ultrasound assisted microwave extraction method.
MEDİNE ÇOLAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
KimyaNiğde Ömer Halisdemir ÜniversitesiKimya Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ RİFAT BATTALOĞLU