Filogenetik ağaç oluşturmada R programı ve CHATGPTkullanımının karşılaştırılması: Sorunlar ve çözüm önerileri
Comparison of using R and CHATGPT for phylogenetic treeconstruction: Problems and proposed solutions
- Tez No: 1014074
- Danışmanlar: PROF. DR. YUSUF KURT
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Biyoloji, Biology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Harran Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Moleküler Biyokimya ve Genetik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Filogenetik analiz, canlıların evrimsel ilişkilerini ortaya koymak amacıyla kullanılan temel yöntemlerden biridir ve çoğunlukla genetik verilerin incelenmesine dayanmaktadır. Artan veri miktarı, bu analizlerin daha karmaşık ve zaman alıcı hale gelmesine neden olmakta, bu durum ise çeşitli yazılım araçlarının kullanımını zorunlu kılmaktadır. Bu çalışmada, ACE2 gen bölgesi bakımından ortak olan 15 farklı canlıya ait diziler kullanılarak, R programı ve ChatGPT 5.2 yazılımı ile filogenetik analizler gerçekleştirilmiş ve elde edilen sonuçlar karşılaştırılmıştır. Karşılaştırma kapsamında hız, verimlilik ve doğruluk ölçütleri değerlendirilmiş; özellikle doğruluk analizi, filogenetik ağaçlar arasındaki topolojik benzerliği ölçmek amacıyla Robinson-Foulds (RF) distance metriği kullanılarak nicel olarak incelenmiştir. Elde edilen bulgular, her iki yöntemin benzer topolojik sonuçlar üretebildiğini (RF = 0) göstermiştir. Bununla birlikte, R programının daha fazla kullanıcı müdahalesi gerektirdiği, ancak analiz kontrolü ve görselleştirme açısından avantaj sağladığı; ChatGPT 5.2'nin ise analiz sürecini hızlandırarak zaman tasarrufu sunduğu belirlenmiştir. Sonuç olarak, her iki yaklaşımın birlikte kullanımı, filogenetik analiz süreçlerinin daha hızlı, etkili ve güvenilir bir şekilde yürütülmesine katkı sağlayabilir.
Özet (Çeviri)
Phylogenetic analysis is a fundamental approach used to reveal the evolutionary relationships among organisms and is primarily based on the examination of genetic data. The rapid increase in biological data has made such analyses more complex and time-consuming, necessitating the use of advanced computational tools. In this study, phylogenetic analyses were conducted using sequences from 15 organisms sharing the ACE2 gene region, employing both the R programming environment and ChatGPT 5.2, and the results were comparatively evaluated. Within the scope of the comparison, performance was assessed in terms of speed, efficiency, and accuracy. In particular, accuracy was quantitatively evaluated by measuring the topological similarity between phylogenetic trees using the Robinson-Foulds (RF) distance metric. The findings indicated that both approaches produced topologically identical results (RF = 0). However, while the R program required greater user intervention, it provided advantages in terms of analytical control and visualization. In contrast, ChatGPT 5.2 significantly accelerated the analysis process, offering substantial time savings. In conclusion, the combined use of both approaches may contribute to conducting phylogenetic analyses in a faster, more efficient, and reliable manner.
Benzer Tezler
- Türkiye'de yetişen Sideritis L. (Lamiaceae) cinsinin Hesiodia ve Burgsdorfıa seksiyonlarının ITS nrDNA ile trnl-F ve ndhf cpDNA dizileriyle moleküler sistematik analizi
Molecular systematic analysis of the sections Hesiodia and Burgsdorfia of the genus Sideritis L. (Lamiaceae) distributed in Turkey using ITS nrDNA, trnl-F cpDNA, and ndhf cpDNA sequences
GÜLSÜM GÖREN
Yüksek Lisans
Türkçe
2011
BiyolojiBalıkesir ÜniversitesiBiyoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. FATİH COŞKUN
- Phylogeography of the Savi's pipistrelle (Vespertilionidae, chiroptera) complex based on whole mitochondrial genome analysis
Savi'nin cüce yarasası kompleksinin (Vespetilionidae, chiroptera) filocoğrafyasının tüm mitokondriyal genom ile analizi
YELİZ ERGÖL
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Genetikİstanbul Teknik Üniversitesiİklim ve Deniz Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ EMRAH ÇORAMAN
- Y-DNA haplogrupları için filogenetik ağaç oluşturma
Phylogenetic tree construction for Y-DNA haplogroups
ESRA RÜZGAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2011
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve KontrolEge ÜniversitesiUluslararası Bilgisayar Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. KAYHAN ERCİYEŞ
- Türkiye'de yetişen Ziziphora L. (Lamiaceae) taksonlarının moleküler sistematiği
Molecular systematics of Ziziphora L. (Lamiaceae) taxa distributed in Turkey
GÖRKEM DENİZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2007
BiyolojiBalıkesir ÜniversitesiBiyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜLENDAM TÜMEN
YRD. DOÇ. DR. EKREM DÜNDAR
- Fen bilimleri öğretmenlerinin biyoteknolojiye ilişkin laboratuvar deneyimlerine yenilikçi öğretim yaklaşımlarının etkisi
The impact of innovative teaching approaches on the biotechnology related laboratory experiences of science teachers
TUĞÇE YAĞMUR ORHAN
Doktora
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimMuğla Sıtkı Koçman Üniversitesiİlköğretim Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NURETTİN ŞAHİN