İnhalasyon tedavisi alan okul öncesi dönem çocuklarında kullanılan iki farklı dikkati başka yöne çekme yönteminin korku ve anksiyete düzeylerine etkisi
Effects of two different attention diversion methods on fear and anxiety levels in preschool children receiving inhalation treatment
- Tez No: 1014300
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ARZU SARIALİOĞLU
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları, Child Health and Diseases
- Anahtar Kelimeler: Anksiyete, çocuk, dikkati başka yöne çekme, inhalasyon tedavisi, korku, Anxiety, child, distraction, fear, inhalation therapy
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Atatürk Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Araştırma, inhalasyon tedavisi alan okul öncesi dönem çocuklarında kullanılan iki farklı dikkati başka yöne çekme yönteminin korku ve anksiyete düzeylerine etkisini belirlemek amacıyla yapıldı. Materyal ve Metot: Araştırma paralel grupta ön test son test randomize kontrollü deneysel tasarımda Eylül 2025- Haziran 2026 tarihleri arasında yürütüldü. Araştırma Türkiye'nin doğusunda yer alan bir araştırma hastanesinin çocuk acil servisine tedavi amacıyla gelen ve örnekleme dahil edilme kriterlerini karşılayan 42 kontrol, 42 hareketli üç boyutlu kitap grubu ve 42 el kuklası grubu olmak üzere toplam 126 çocuk ile gerçekleştirildi. Araştırma verilerinin toplanmasında,“Anket Formu”,“Çocuk Korku Ölçeği”,“Çocuk Anksiyete Skalası-Durumluluk”kullanıldı. Araştırma verileri, çalışmaya katılan çocukların yüz yüze değerlendirilmesi ve ebeveynlerinden alınan bilgiler doğrultusunda toplandı. Araştırmada etik ilkelere uyuldu. Bulgular: Gruplar arası karşılaştırmalarda Çocuk Korku Ölçeği ön test–son test fark puanları incelendiğinde; kontrol grubunda ortalama değişim -0.19±1.40, hareketli üç boyutlu kitap grubunda -1.19±1.70 ve el kuklası grubunda -0.45±1.77 olarak bulundu. Gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı fark olduğu belirlendi (F=4.243, p=0.017, η2=0.065). Yapılan çoklu karşılaştırmalar sonucunda farkın kontrol grubu ile hareketli üç boyutlu kitap grubu arasında olduğu saptandı. Çocuk Anksiyete Skalası (durumluluk) ön test–son test fark puanları incelendiğinde; kontrol grubunda ortalama değişim -0.29±2.99, hareketli üç boyutlu kitap grubunda -2.64±3.06 ve el kuklası grubunda -1.62±3.34 olarak bulundu. Gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı fark olduğu belirlendi (F=5.974, p=0.003, η2=0.089).Yapılan çoklu karşılaştırmalar sonucunda farkın kontrol grubu ile hareketli üç boyutlu kitap grubu arasında olduğu saptandı. Sonuç: Araştırmada, inhalasyon tedavisi alan okul öncesi dönem çocuklarında uygulanan iki yöntemin anksiyete üzerinde etkili olduğu, ancak bu yöntemlerden yalnızca hareketli üç boyutlu kitap grubunun korku düzeyi üzerinde etkili olduğu saptanmıştır. İnhalasyon tedavisi alan çocuklarda farklı dikkati başka yöne çekme yöntemlerinin kullanılması ve çocuk ile çalışan sağlık profesyonellerin bu yöntemler hakkında farkındalıklarının artırılması önerilir.
Özet (Çeviri)
Aim: The study was conducted to determine the effect of two different distraction techniques used with pre-school children receiving inhalation therapy on their levels of fear and anxiety Material and Method: The study was conducted between September 2025 and June 2026 using a parallel-group pre-test post-test randomized controlled experimental design. The study involved a total of 126 children who presented to the pediatric emergency department of a research hospital in eastern Turkey for treatment and met the inclusion criteria: 42 control children, 42 children in the interactive three-dimensional book group, and 42 children in the hand puppet group. Data were collected using a“Questionnaire Form,”the“Child Fear Scale,”and the“Child Anxiety Scale-State.”Data were collected through face-to-face assessments of the participating children and information obtained from their parents. Ethical principles were adhered to throughout the study. Results: When comparing the pre-test and post-test difference scores of the Child Fear Scale between groups, the mean change was found to be -0.19±1.40 in the control group, -1.19±1.70 in the interactive three-dimensional book group, and -0.45±1.77 in the hand puppet group. A statistically significant difference was determined between the groups (F=4.243, p=0.017, η2=0.065). As a result of multiple comparisons, it was determined that the difference was between the control group and the interactive three-dimensional book group. When examining the pre-test and post-test difference scores of the Child Anxiety Scale (state), the mean change was found to be -0.29±2.99 in the control group, -2.64±3.06 in the interactive three-dimensional book group, and -1.62±3.34 in the hand puppet group. A statistically significant difference was found between the groups (F=5.974, p=0.003, η2=0.089). Multiple comparisons revealed that the difference was primarily between the control group and the movable three-dimensional book group. Conclusion: The study found that two methods used in preschool children receiving inhalation therapy were effective in reducing anxiety, but only the interactive three-dimensional book group was effective in reducing fear levels. It is recommended that different distraction techniques be used in children receiving inhalation therapy, and that healthcare professionals working with children increase their awareness of these techniques.
Benzer Tezler
- İnhalasyon tedavisi alan çocuklarda emosyonel tepkilerin azaltılmasına yönelik yapay zeka destekli animasyonun etkisi
The effect of artificial intelligence-supported animation on reducing emotional responses in children receiving inhalation therapy
TUĞÇE BÜŞRA ÜSTÜNEL
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Hemşirelikİstanbul Arel ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYFER EKİM GÜNAYDIN
DR. BURCU DEDEOĞLU DEMİR
- Hemodiyaliz tedavisi alan bireylerde inhalasyon yoluyla uygulanan aromaterapinin uyku kalitesi ve yorgunluk düzeyine etkisi
The effect of aromatherapy applied by inhalation on sleep quality and fatigue level in hemodialysis patients
GAMZE MUZ
- Hemodiyaliz tedavisi alan bireylerde inhalasyon yoluyla uygulanan lavanta yağının baş ağrısı şiddeti ve kaygı düzeyine etkisi
The effect of lavender oil applied via inhalation on headache and anxiety level in individuals undergoing hemodialysis treatment
GÖKNUR DEMİR HACIMUSALAR
- Çocuğu buhar inhalasyon tedavisi alan annelerin öz yeterlilik ve kaygı durumlarının buhar inhalasyon uygulamalarına etkisi
The effects of the self sufficiency and anxiety levels of mothers, whom their children are receiving nebulized inhalation treatment, on the application of nebulized inhalation practices
AYŞE ŞAHİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıAtatürk ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. DUYGU ARIKAN
- İnhalasyon tedavisi uygulanan 1-3 yaş çocuklarda terapötik oyunun çocuğun tedaviye uyumuna ve ebeveynin kaygı durumuna etkisi
The effect of therapeutic game on the child's therapy compliance and the parent's anxiety in children aged 1-3 years WHO are treated wi̇th i̇nhalati̇on therapy
NAİLE ŞİMŞEK