Farklı tarama teknolojileri ile çalışan tarayıcıların alt-üst total dişsiz kretleri tarama hassasiyetinin değerlendirilmesi
Accuracy of intraoral scanners with different scanning technologies in completely edentulous maxillary and mandibular ridges
- Tez No: 1014471
- Danışmanlar: PROF. DR. MİNE DÜNDAR ÇÖMLEKOĞLU
- Tez Türü: Diş Hekimliği Uzmanlık
- Konular: Diş Hekimliği, Dentistry
- Anahtar Kelimeler: Dijital ölçü, ağız içi tarayıcı, dişsiz kret, doğruluk, tekrarlanabilirlik, Digital impression, intraoral scanner, edentulous ridge, trueness, precision
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ege Üniversitesi
- Enstitü: Diş Hekimliği Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Protetik Diş Tedavisi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Aktif triangulasyon, konfokal mikroskopi ve çok yönlü doğrudan tarama (multidirect capture-MDC) teknolojilerine sahip üç farklı ağız içi tarayıcının, alt ve üst total dişsiz kretlerdeki tarama hassasiyetinin (accuracy) klinik ortamda değerlendirilmesidir. Bu kapsamda, hassasiyetin iki temel bileşeni olan doğruluk (trueness) ve tekrarlanabilirlik (precision) ayrı ayrı analiz edilmiş; farklı optik prensiplere sahip sistemlerin performansları çeneler arası karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya, etik kurul onayı alınması sonrası alt ve üst total dişsizliği bulunan 25 hasta (9 kadın, 16 erkek, 62 ±10 yaş) dahil edilmiştir. Referans model oluşturmak amacıyla hastalardan selektif basınç tekniği ile ilave tipi akışkan silikon ölçüler (Durasil Duo, Erkdental, Türkiye) alındı. Tip IV sert alçı (Triastone, GC, Tokyo, Japonya) ile modeller elde edildi. Alçı modeller yüksek hassasiyetli bir laboratuvar tarayıcısı (UP360 lab scanner, 3DBiotech, Çin) ile taranarak referans dijital STL verileri oluşturuldu. Her hastada üç farklı ağız içi tarayıcı (iTero Lumina, Medit i700 ve Trios 5) kullanılarak alt ve üst çeneden üçer tekrarlı dijital ölçü alındı. Elde edilen tüm STL verileri, referans model ile Geomagic Control X (3D Systems, ABD) yazılımında en iyi uyum (“best-fit”) algoritması kullanılarak çakıştırıldı. Doğruluk (trueness), referans modele göre hesaplanan kare kök ortalaması (RMS-Root Mean Square) değerleri ile; tekrarlanabilirlik (precision) ise tekrarlı ölçümlere ait standart sapma değerleri üzerinden değerlendirildi. İstatistiksel analizler SPSS 25 yazılımı kullanılarak gerçekleştirildi, normallik (Shapiro-Wilk) ve varyans homojenliği (Levene) testleri sonrası Friedman testi kullanıldı. Bulgular: Alt çenede tarayıcı tipinin doğruluk üzerinde istatistiksel olarak anlamlı etkisi olduğu saptanmıştır (Friedman testi: χ² (2)=9.36, p=0.0093). Mandibular bölgede en düşük ortalama RMS değeri Medit i700'de (0,396±0,187 mm) elde edilirken, bunu Trios 5 (0,500±0,234 mm) ve iTero Lumina (0,524±0,333 mm) izlemiştir. iTero Lumina ile Trios 5 arasında anlamlı fark bulunmamıştır. Üst çenede ise tarayıcılar arasında doğruluk açısından istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmamıştır (χ² (2)=2.88, p=0.2369); ortalama RMS değerleri 0,233–0,279 mm aralığında bulunmuştur. Genel olarak tüm tarayıcıların üst çenede alt çeneye göre daha düşük RMS değerleri gösterdiği belirlenmiştir. Tekrarlanabilirlik açısından hem alt hem üst çenede tarayıcı tipinin IV istatistiksel olarak anlamlı etkisi olmadığı görülmüştür (alt çene p=0.289; üst çene p=0.147). Alt çenede ortalama tekrarlanabilirlik değerleri 0,075–0,137 mm; üst çenede ise 0,031–0,050 mm aralığında bulunmuştur. Sonuç: Total dişsiz kretlerin dijital taranmasında kullanılan tarama teknolojisinin doğruluk üzerinde belirleyici olduğu görülmüştür. Üst çenede tüm tarayıcılar benzer doğruluk düzeyleri gösterirken, alt çenede tarayıcı tipine bağlı olarak anlamlı farklılık saptanmış ve Medit i700 mandibular bölgede en yüksek doğruluk performansını sergilemiştir. Tekrarlanabilirlik açısından ise tarayıcılar arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmamıştır. Bulgular, total dişsiz vakalarda tarama başarısının yalnızca optik prensibe değil, aynı zamanda çene anatomisine bağlı olarak değişkenlik gösterebileceğini ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
Aim: This study aims to evaluate, in a clinical setting, the scanning accuracy of three different intraoral scanners based on active triangulation, confocal microscopy, and multi-direct capture (MDC) technologies on edentulous maxillary and mandibular ridges. Within this scope, the two fundamental components of accuracy (trueness and precision) were analyzed separately, and the performances of systems based on different optical principles were comparatively assessed between the jaws. Materials and Methods: Following ethical approval, 25 patients (9 females, 16 males; mean age 62 ± 10 years) with completely edentulous maxillary and mandibular ridges were included in the study. To create the reference model, conventional impressions were obtained using the selective pressure technique with an addition-type light-body silicone impression material (Durasil Duo, Erkdental, Turkey). The impressions were poured with Type IV dental stone (Triastone, GC, Tokyo, Japan) to obtain the casts. The stone models were scanned using a high-precision laboratory scanner (UP360 Lab Scanner, 3DBiotech, China) to generate the reference digital STL datasets. For each patient, three repeated digital impressions were obtained from both the maxillary and mandibular ridges using three different intraoral scanners (iTero Lumina, Medit i700, and TRIOS 5). All STL datasets were superimposed with the reference model using the best-fit alignment algorithm in Geomagic Control X software (3D Systems, USA). Trueness was calculated using root mean square (RMS) deviation values relative to the reference model, whereas precision was evaluated based on the standard deviation values of the repeated measurements. Statistical analyses were performed using SPSS version 25 software. After assessing normality (Shapiro–Wilk test) and homogeneity of variances (Levene's test), the Friedman test was applied. Results: In the mandible, the type of intraoral scanner had a statistically significant effect on trueness (Friedman test: χ² (2) = 9.36, p = 0.0093). The lowest mean RMS value in the mandibular region was obtained with Medit i700 (0.396 ± 0.187 mm), followed by TRIOS 5 (0.500 ± 0.234 mm) and iTero Lumina (0.524 ± 0.333 mm). No significant difference was found between iTero Lumina and TRIOS 5. In the maxilla, however, no statistically significant difference in trueness was observed among the scanners (χ²(2) = 2.88, p = 0.2369), with mean RMS values ranging between 0.233 and VI 0.279 mm. Overall, all scanners showed lower RMS values in the maxilla compared with the mandible. Regarding precision, the type of scanner did not have a statistically significant effect in either the mandible or the maxilla (mandible p = 0.289; maxilla p = 0.147). The mean precision values ranged between 0.075 and 0.137 mm in the mandible and between 0.031 and 0.050 mm in the maxilla. Conclusion: The scanning technology used for the digital acquisition of completely edentulous ridges was found to be a determining factor affecting trueness. While all scanners demonstrated similar levels of trueness in the maxilla, a statistically significant difference was observed in the mandible depending on the scanner type, with Medit i700 exhibiting the highest trueness performance in the mandibular region. In terms of precision, no statistically significant difference was found among the scanners. These findings suggest that the scanning performance in completely edentulous cases may vary not only according to the optical principle of the scanner but also depending on the anatomical characteristics of the jaws.
Benzer Tezler
- From point cloud to HBIM: Investigating the possibilities of using high resolution data acquisition techniques
Yüksek çözünürlüklü veri toplama teknikleri kullanılarak nokta bulutundan tarihi yapı bilgi modellemesi yaratma olasılıklarının araştırılması
ZÜHAL DURAN
Yüksek Lisans
İngilizce
2017
Jeodezi ve Fotogrametriİstanbul Teknik Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CENGİZHAN İPBÜKER
- Electromagnetically actuated optical micro-mechatronic systems integrated on PCB
Baskı devre üzerine tümleşik elektromanyetik tahrikli optik mikro-mekatronik sistemler
SERHAN ÖMER IŞIKMAN
Yüksek Lisans
İngilizce
2008
Elektrik ve Elektronik MühendisliğiKoç ÜniversitesiElektrik ve Elektronik Mühendisliği Bölümü
DOÇ. DR. HAKAN ÜREY
- Beam steering using microlens arrays
Mikrolens dizinleri ile lazer tarama
AHMET ATA AKATAY
Yüksek Lisans
İngilizce
2006
Elektrik ve Elektronik MühendisliğiKoç ÜniversitesiElektrik ve Bilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. HAKAN ÜREY
- Öğretmenlerin bilişim teknolojilerini kullanım düzeyleri ile uzaktan eğitime ilişkin görüşleri arasındaki ilişki
The relationship between teachers' level of using information technologies and their opinions towards distance education
EYYUB ENSAR BİNGÖL
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve Öğretimİstanbul Sabahattin Zaim ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BİLAL YILDIRIM
- Bilişim teknolojileri öğretmenlerinin iş doyumlarının incelenmesi (Tekirdağ örneği)
Investigation of job satisfaction for information technologies teachers (Sample of Tekirdağ)
ERCAN EĞİN