Geri Dön

Down sendromlu çocukların annelerinde anksiyete ve depresyon düzeylerinin değerlendirilmesi

Evaluation of anxiety and depression levels in mothers of children with Down syndrome

PDF İndir

  1. Tez No: 1014967
  2. Yazar: UMUT YORULMAZ
  3. Danışmanlar: PROF. DR. HÜSEYİN ÇAKSEN
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları, Child Health and Diseases
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Necmettin Erbakan Üniversitesi
  10. Enstitü: Tıp Fakültesi
  11. Ana Bilim Dalı: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: DS, 21. kromozomun fazladan bir kopyasının bulunması sonucu ortaya çıkan ve en sık görülen kromozomal anomalilerden biridir. DS'li bir çocuğa sahip olmak, uzun süreli bakım gereksinimi, eşlik eden sağlık sorunları ve geleceğe yönelik belirsizlikler nedeniyle ebeveynlerin ruhsal durumunu etkileyebilmektedir. Bu çalışmada DS tanısı alan çocukların annelerinde anksiyete, depresyon ve eşler arası uyum düzeylerinin değerlendirilmesi ve annelerin psikolojik durumlarının sosyodemografik ve klinik değişkenlerle ilişkilerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Bu araştırma, DS'li çocuğa sahip anneler ile sağlıklı gelişim gösteren çocuğa sahip annelerin sosyodemografik özellikleri ve psikolojik durumlarını belirlemek ve gruplar arasındaki farkları ortaya koymak amacıyla kesitsel ve karşılaştırmalı tipte planlanmıştır. Çalışmaya Necmettin Erbakan üniversitesi tıp fakültesi çocuk sağlığı ve hastalıkları polikliniğine başvuran ve Meram Down sendromlu bireyler yaşam destek merkezinde düzenli takibi yapılan, genetik olarak DS tanısı almış 100 çocuğun annesi ile aynı dönemde çocuk sağlığı ve hastalıkları polikliniğine başvuran, bilinen bir süreğen hastalığı olmayan 100 çocuğun annesi olmak üzere toplam 200 anne dahil edilmiştir. Katılımcılara sosyodemografik özellikleri içeren kişisel bilgi formu ile birlikte hasta sağlık anketi-9 (PHQ-9) depresyon ölçeği, yaygın anksiyete bozukluğu-7 (GAD-7) ölçeği ve yenilenmiş çift uyum ölçeği (YÇUÖ) uygulanmıştır. Elde edilen veriler SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) programı kullanılarak analiz edilmiştir. Bulgular: Gruplar anne yaşı, çocuk yaşı, eğitim düzeyi, aile tipi, gelir düzeyi, çocuğun cinsiyeti ve çocuğa bakım veren kişi açısından benzerdi (p>0,05). DS'li çocuğa sahip annelerin çalışma oranı daha düşük (p=0,014) ve üç ve üzeri çocuğa sahip olma oranı daha yüksekti (p=0,004). Çalışma grubunun PHQ-9 ve GAD-7 toplam puanları kontrol grubuna göre anlamlı düzeyde daha yüksek saptanırken (sırasıyla p=0,002 ve p=0,014), YÇUÖ toplam puanı ve alt boyutları açısından gruplar arasında anlamlı fark bulunmadı (p>0,05). Çalışma grubunda PHQ-9 ile GAD-7 puanları arasında pozitif yönde orta düzeyde anlamlı korelasyon (r=0,646; p<0,001) bulunurken, PHQ-9 ve GAD-7 puanları ile YÇUÖ puanları arasında negatif yönde zayıf düzeyde anlamlı korelasyon saptandı (sırasıyla r=-0,211; p=0,036 ve r=-0,286; p=0,004). Ayrıca düşük çift uyumuna sahip annelerde anksiyete düzeylerinin daha yüksek olduğu belirlendi (p=0,012). Depresyon riski bulunan annelerde anksiyete düzeylerinin daha yüksek ve eşler arası uyum düzeylerinin daha düşük olduğu, benzer şekilde anksiyetesi olan annelerde depresyon düzeylerinin daha yüksek ve eşler arası uyum düzeylerinin daha düşük olduğu saptandı (sırasıyla p<0,001; p=0,001 ve her ikisi için p<0,001). Anne yaşı ve çocuk yaşı arttıkça eşler arası uyumun azaldığı (sırasıyla r=-0,231; p=0,022 ve r=-0,204; p=0,043), buna karşın orta ve yüksek gelir düzeyine sahip annelerde eşler arası uyum puanlarının daha yüksek olduğu görüldü (p=0,037). Çocuğunda KKH bulunmayan annelerde depresyon riskinin daha düşük olduğu (p=0,015), prenatal dönemde tanı alan annelerde ise anksiyete düzeylerinin daha yüksek olduğu saptandı (p=0,018). Annelerin çocuğun geleceğine ilişkin en sık bakım (%72), sosyal (%70) ve finansal (%70) alanlarda kaygı yaşadığı, akademik (%57) ve sağlık (%56) kaygılarının ise daha düşük oranda görüldüğü saptandı. Sağlık ve sosyal alanlarda kaygı yaşayan annelerde anksiyete düzeylerinin daha yüksek olduğu belirlendi (sırasıyla p=0,046 ve p=0,023). Annelerin en sık kullandıkları baş etme yöntemlerinin maneviyata yönelme (%68), sosyal destek alma (%43), görmezden gelme (%29) ve psikiyatrik destek alma (%14) olduğu saptanırken, kaçınma temelli baş etme yöntemini kullanan annelerde depresyon ve anksiyete düzeylerinin daha yüksek olduğu belirlendi (sırasıyla p=0,001 ve p=0,022). Sonuç: DS'li çocuğa sahip annelerde anksiyete ve depresyon düzeylerinin sağlıklı çocuğa sahip annelere göre daha yüksek olduğu, buna karşın çift uyumu düzeylerinin benzer olduğu saptanmıştır. Ayrıca annelerde anksiyete ve depresyon bulguları arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunduğu ve bu bulguların çift uyumu ile negatif yönde ilişkili olduğu belirlenmiştir. Bu bulgular, DS'li bir çocuğa sahip annelerin ruhsal durumlarını olumsuz etkileyebileceğini ve bu bulguların çift uyumu ile ilişkili olabileceğini göstermektedir. Bu nedenle DS'li çocuğa sahip ailelerde annelerin ruhsal durumlarının düzenli olarak değerlendirilmesi ve gerekli durumlarda psikososyal destek sağlanması önem taşımaktadır.

Özet (Çeviri)

Aim: DS is one of the most common chromosomal anomalies, resulting from the presence of an extra copy of chromosome 21. Having a child with DS may affect parents' psychological well-being due to long-term caregiving demands, associated health problems, and uncertainties regarding the future. The aim of this study was to evaluate the levels of anxiety, depression, and dyadic adjustment in mothers of children diagnosed with DS, and to examine the relationships between maternal psychological status and sociodemographic and clinical variables. Methods: This study was designed as a cross-sectional and comparative study to determine the sociodemographic characteristics and psychological status of mothers of children with DS and mothers of healthy children, and to reveal the differences between the groups. A total of 200 mothers were included in the study: 100 mothers of children genetically diagnosed with DS who were admitted to the Pediatric Outpatient Clinic of Necmettin Erbakan University Faculty of Medicine and were regularly followed at the Meram Down Syndrome Life Support Center, and 100 mothers of healthy children without any chronic disease who presented to the same outpatient clinic during the same period. The participants were administered a Personal Information Form including sociodemographic characteristics, the Patient Health Questionnaire-9 (PHQ-9) for depression, the Generalized Anxiety Disorder-7 (GAD-7) scale, and the Revised Dyadic Adjustment Scale (RDAS). The data obtained were analyzed using the Statistical Package for the Social Sciences (SPSS) software. Results: The groups were similar in terms of maternal age, child age, education level, family type, income level, child's sex, and primary caregiver (p>0.05). The employment rate was lower among mothers of children with Down syndrome (p=0.014), and the proportion of mothers with three or more children was higher in this group (p=0.004). PHQ-9 and GAD-7 total scores were significantly higher in mothers of children with Down syndrome compared to the control group (p=0.002 and p=0.014, respectively), whereas no significant difference was found between the groups in terms of the total score and subscale scores of the RDAS (p>0.05). Among mothers of children with Down syndrome, a moderate positive correlation was found between PHQ-9 and GAD-7 scores (r=0.646; p<0.001), while weak negative correlations were observed between PHQ-9 and RDAS scores and between GAD-7 and RDAS scores (r=-0.211; p=0.036 and r=-0.286; p=0.004, respectively). In addition, anxiety levels were higher in mothers with low dyadic adjustment (p=0.012). Mothers at risk of depression had higher anxiety levels and lower dyadic adjustment levels, and similarly, mothers with anxiety had higher depression levels and lower dyadic adjustment levels (p<0.001; p=0.001 and both p<0.001, respectively). As maternal age and child age increased, dyadic adjustment decreased (r=-0.231; p=0.022 and r=-0.204; p=0.043, respectively), whereas mothers with middle and high income levels had higher dyadic adjustment scores (p=0.037). The risk of depression was lower in mothers whose children did not have congenital heart disease (p=0.015), while anxiety levels were higher in mothers who received a prenatal diagnosis (p=0.018). Mothers most frequently reported concerns related to caregiving (72%), social (70%), and financial (70%) domains, while academic (57%) and health-related (56%) concerns were less common. In addition, anxiety levels were higher in mothers who reported concerns in health and social domains (p=0.046 and p=0.023, respectively). The most commonly used coping methods were turning to spirituality (68%), seeking social support (43%), ignoring the situation (29%), and receiving psychiatric support (14%). Moreover, mothers who used avoidance-based coping strategies had higher levels of depression and anxiety (p=0.001 and p=0.022, respectively). Conclusion: It was found that mothers of children with DS had higher levels of depression and anxiety compared to mothers of healthy children, whereas their levels of dyadic adjustment were similar. In addition, a significant positive correlation was observed between depressive and anxiety symptoms in mothers, and these symptoms were found to be negatively associated with dyadic adjustment. These findings suggest that having a child with DS may adversely affect the psychological well-being of mothers and that these symptoms may be related to dyadic adjustment. Therefore, regular assessment of the mental health of mothers of children with DS and the provision of psychosocial support when necessary are of great importance.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    111654

    Otistik ve down sendromlu çocukların annelerinde depresyon ve durumluk-sürekli anksiyete düzeylerinin incelenmesi

    Başlık çevirisi yok

    EMEL KAYGUSUZ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1993

    Çocuk Sağlığı ve Hastalıklarıİstanbul Üniversitesi

    Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı

    DOÇ.DR. BEDİA AYHAN

  2. Tez No

    394731

    4 - 24 yaş arası otizm spektrum bozukluğu ve down sendromu tanısı alan çocukların annelerinde depresyon, anksiyete, stres ve baş etme tutumları arasındaki ilişkinin incelenmesi

    The analysis of the relationship between depression, anxiety, stress and coping attitudes in the mothers who have children with Autism spectrum disorder and Down Syndrome between the ages of 4 - 24

    GÜL ÇANDIR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    Psikolojiİstanbul Arel Üniversitesi

    Psikoloji Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. FULYA MANER

  3. Tez No

    405447

    Zihinsel ve bedensel engelli çocukların annelerinin anksiyete, depresyon düzeylerinin belirlenmesi ve aile işlevlerinin incelenmesi

    Mothers of mentally and physically handicapped children anxiety and depression leves of investigation investigation of family functioning

    KEREM KAYMAZ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    PsikolojiBeykent Üniversitesi

    Psikoloji Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. HÜSEYİN EBADİ

  4. Tez No

    288434

    Down sendromlu çocuklarda glutatyon s- transferaz polimorfizmi ve fenotipik çeşitlilik üzerine etkileri

    Glutathione s-transferase polymorphisms in children with down syndrome and its influences on phenotypic diversity

    BİRSEN BAYSAL

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2011

    Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıDokuz Eylül Üniversitesi

    Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ÖZLEM GİRAY BOZKAYA

  5. Tez No

    132096

    Otistik çocukların anne-babalarında geniş otizm fenotipinin nörobilişsel görünümünün araştırılması

    Investigation of the neurocognitive profile of broad autism phenotype in parents of autistics

    BURAK BAYKARA

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2003

    PsikiyatriDokuz Eylül Üniversitesi

    Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. ÖZLEM GENCER BOZABALI

Geri Dön