Okul öncesi dönemi çocuklarında problem çözme becerilerinin incelenmesi: Rafadan Tayfa örneği
An examination of problem-solving skills in preschool children: The case of Rafadan Tayfa
- Tez No: 1017383
- Danışmanlar: PROF. DR. ZEYNEP TEMİZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel Eğitim Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, okul öncesi dönemdeki çocukların problem temelli çizgi film bölümleri aracılığıyla problem çözme beceri düzeylerini incelemektir. Araştırma, problem çözmenin yalnızca bilişsel basamaklardan oluşmadığı; aynı zamanda çocukların görsel uyaranlara verdikleri tepkiler, sürece katılım biçimleri ve çözüm üretme yaklaşımlarıyla birlikte değerlendirilmesi gereken çok boyutlu bir süreç olduğu varsayımına dayanmaktadır. Bu doğrultuda çalışmada çocukların problem çözme becerileri, görsel çıkarım (visual elicitation) uygulaması aracılığıyla incelenmiştir. Görsel çıkarım kapsamında çocuklara problem çözme teması etrafında kurgulanmış Rafadan Tayfa çizgi filminden seçilen on farklı bölüm izletilmiş; ardından çocukların bölümlerde yer alan problem durumlarını fark etme, problemi tanımlama, problemin nedenini tahmin etme, en uygun çözümü bulma ve çözümü değerlendirme süreçleri değerlendirilmiştir. Araştırmaya bir devlet okuluna devam eden 60-72 ay aralığındaki 14 çocuk katılmıştır. Çalışma nitel araştırma yaklaşımı kapsamında yürütülmüş; veriler rubrik temelli performans değerlendirmesi yoluyla elde edilmiştir. Her çizgi film bölümünün izlenmesinin ardından çocuklara açık uçlu ve yönlendirici olmayan sorular yöneltilmiş; çocukların problem durumlarına ilişkin açıklamaları ve çözüm önerileri Problem Çözme Becerileri Rubriği kullanılarak değerlendirilmiştir. Elde edilen veriler betimsel analiz yöntemiyle çözümlenmiş ve çocukların her bir problem çözme basamağına ilişkin performansları“iyi”,“orta”ve“geliştirilmeli”düzeylerinde sınıflandırılmıştır. Araştırma bulguları, çocukların problem çözme sürecinde özellikle problemi fark etme ve problemi tanımlama basamaklarında yüksek düzeyde performans sergilediklerini göstermiştir. Bununla birlikte, problemin nedenini tahmin etme, en uygun çözümü belirleme ve çözümü değerlendirme basamaklarında çocukların performanslarının bölüm içeriğine ve problem durumunun karmaşıklığına göre farklılaştığı belirlenmiştir. Araştırmadan elde edilen sonuçlar, görsel çıkarım temelli uygulamalarının okul öncesi dönemde çocukların problem çözme becerilerini görünür kılmada etkili bir araç olduğunu göstermektedir. Ayrıca problem temelli çizgi film içeriklerinin planlı ve amaçlı biçimde kullanılması hâlinde çocukların problem durumlarını fark etme, yorumlama ve çözüm üretme süreçlerine aktif katılımını destekleyebileceği sonucuna ulaşılmıştır.
Özet (Çeviri)
The purpose of this study is to examine the problem-solving skill levels of preschool-aged children through problem-based cartoon episodes. The study is based on the assumption that problem-solving is not merely a cognitive process; rather, it is a multidimensional process that must be evaluated in conjunction with children's responses to visual stimuli, their forms of participation in the process, and their approaches to generating solutions. Accordingly, the study examined children's problem-solving skills through a visual elicitation application. As part of the visual elicitation process, children were shown ten different episodes selected from the“Rafadan Tayfa”cartoon series, which was structured around the theme of problem-solving. Subsequently, the children's processes of identifying problem situations in the episodes, defining the problem, predicting the cause of the problem, finding the most appropriate solution, and evaluating the solution were assessed. The study involved 14 children aged 60-72 months attending a public school. The study was conducted using a qualitative research approach; data were collected through rubricbased performance assessments. After each animated episode was watched, the children were asked open-ended, non-directive questions; their explanations of the problem situations and proposed solutions were evaluated using the Problem-Solving Skills Rubric. The collected data were analyzed using descriptive analysis methods, and the children's performance at each problem-solving stage was classified into“high,”“moderate,”and“needs improvement”levels. The research findings indicate that children demonstrated high levels of performance in the problem-solving process, particularly in the stages of problem recognition and problem definition. However, it was determined that children's performance in the stages of inferring the cause of the problem, identifying the most appropriate solution, and evaluating the solution varied depending on the content of the lesson and the complexity of the problem situation. The results of the study indicate that visual production-based applications are an effective tool for making children's problemsolving skills visible during the preschool period. Furthermore, it was concluded that the planned and purposeful use of problem-based animated content can support children's active participation in the processes of recognizing, interpreting, and generating solutions to problem situations.
Benzer Tezler
- 60-72 aylık çocukların sosyal problem çözme becerilerinin ve akran ilişkilerinin işitsel muhakeme ve işlem becerileri açısından incelenmesi
60-72 months children's social problem solving skills and peer relationships an investigation of visual reasoning and processing skills
GÜLSEN AKKAYA ERSAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
Eğitim ve ÖğretimSelçuk ÜniversitesiÇocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. KEZBAN TEPELİ
- Waldorf, Montessori ve MEB Okul Öncesi Eğitim programlarına devam eden 48-60 aylık çocukların yaşam becerilerinin incelenmesi
An examination into life skills of 48-60 month-old children attending the Waldorf, Montessori and Turkish National Education Preschool programs
NURCİHAN TUTAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ZEYNEP FULYA TEMEL
- Çocukların problem çözme becerileri ile bağımsız öğrenme davranışları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between children's problem solving skills and independent learning behaviours
DAMLA ETGÜER
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve Öğretimİstanbul Kültür ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET TORAN
- Aile destekli düşünme becerileri eğitimi programının 5-6 yaş çocukların üst düzey bilişsel becerilerine etkisinin incelenmesi
Examining the impact of a family-supported thinking skills education program on the higher-order cognitive skills of children aged 5–6 years
HALİDE BENGÜ GÖNCÜ
Doktora
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimMarmara ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖZGÜL POLAT
- Korunmaya muhtaç okul öncesi dönem çocuklarında“Ben Problem Çözebilirim (BPÇ) Programı'nın”kişiler arası problem çözme becerileri üzerindeki etkisinin incelenmesi
Evaluating the effectiveness of " I Can Problem Solve Program (ICPS) on interpersonal problem solving skills of preschool children in need of protection
İLKNUR ATIL
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimEge Üniversitesiİlköğretim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ŞAKİRE KARABAY