Ergenlerde sosyal medya bağımlılığı ile beden imajı ve sosyal görünüş kaygısı arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examining the relationship between social media addiction and body image and social appearance anxiety in adolescents
- Tez No: 1017705
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ MERVE ÇOLAK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Beden imajı, Ergenlik, Sosyal görünüş kaygısı, Sosyal medya bağımlılığı, Body image, Puberty, Social appearance anxiety, Social media addiction
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Üsküdar Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Psikiyatri Hemşireliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma; ergenlerde sosyal medya bağımlılığı ile beden imajı ve sosyal görünüş kaygısı arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla yürütülmüştür. Tanımlayıcı-kesitsel tipte gerçekleştirilen bu çalışma, İstanbul ili Kağıthane ilçesindeki iki devlet ortaokulunda 20 Mart–10 Nisan 2026 tarihleri arasında, araştırmaya katılmaya gönüllü olan 12–14 yaş aralığındaki 404 öğrenci ile yürütülmüştür. Veriler; Tanıtıcı Özellikler Formu, Ergenlerde Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği, Beden İmajı Ölçeği ve Sosyal Görünüş Kaygısı Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Araştırma bulgularına göre; sosyal medya bağımlılığı ile beden imajı (r=0,39; p<0,001) ve sosyal görünüş kaygısı (r=0,39; p<0,001) arasında pozitif yönlü orta düzeyde anlamlı ilişkiler saptanmıştır. Sosyal medya bağımlılığı (B=0,28; p=0,008) ve sosyal görünüş kaygısının (B=0,69; p<0,001) beden imajı üzerinde anlamlı ve pozitif yönde bir etkisi olduğu tespit edilmiştir. Sosyal medya bağımlılığının beden imajı üzerindeki toplam etkisinin yaklaşık %62'sinin sosyal görünüş kaygısı üzerinden gerçekleştiği ve sosyal görünüş kaygısının bu ilişkide kısmi aracı rol üstlendiği belirlenmiştir (dolaylı etki=0,599; %95 GA [0,439; 0,774]). Bu bulgular doğrultusunda; ergenlerde sosyal medya bağımlılığının olumsuz beden algısını hem doğrudan hem de sosyal görünüş kaygısı aracılığıyla olumsuz etkilediği sonucuna ulaşılmıştır. Okul tabanlı psikoeğitim programları, eleştirel medya okuryazarlığı eğitimleri ve sosyal görünüş kaygısını azaltmaya yönelik koruyucu ruh sağlığı girişimlerinin geliştirilmesi önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
This study was conducted to examine the relationship between social media addiction and body image and social appearance anxiety among adolescents. This descriptive, cross-sectional study was carried out with 404 volunteer students aged 12–14 years enrolled in two public secondary schools in the Kağıthane district of Istanbul, between March 20 and April 10, 2026. Data were collected using an Introductory Characteristics Form, the Social Media Addiction Scale for Adolescents, the Body Image Scale, and the Social Appearance Anxiety Scale. The findings revealed positive, moderate, statistically significant correlations between social media addiction and both body image (r = 0.39; p < 0.001) and social appearance anxiety (r = 0.39; p < 0.001). Social media addiction (B = 0.28; p = 0.008) and social appearance anxiety (B = 0.69; p < 0.001) were found to have significant positive effects on body image. It was determined that approximately 62% of the total effect of social media addiction on body image occurred through social appearance anxiety, with social appearance anxiety assuming a partial mediating role in this relationship (indirect effect = 0.599; 95% CI [0.439; 0.774]). These findings indicate that social media addiction adversely affects negative body perception in adolescents both directly and through social appearance anxiety. School-based psychoeducation programs, critical media literacy training, and preventive mental health interventions aimed at reducing social appearance anxiety are recommended.
Benzer Tezler
- Genç erişkinlerde (19-25 yaş) sosyal medya bağımlılığının görünüş kaygısı ve beden saygısı ile ilişkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship of social media addiction with appearance anxiety and body esteem in young adults (19-25 years old)
ÇİĞDEM CENGİZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Aile HekimliğiNecmettin Erbakan ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NAZAN KARAOĞLU
DR. ÖĞR. ÜYESİ NUR DEMİRBAŞ
- 18-30 yaş arasındaki bireylerde beden imajının sosyal medya kullanımı, sosyal görünüş kaygısı ve yeme tutumuna etkisinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi
Social media use of body image in individuals aged 18-30, an investigation of the effects of social appearance anxiety and eating attitudes in terms of various veriables
GAMZE KARAKAŞ KAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
PsikolojiUfuk ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. RAHŞAN BALAMİR BEKTAŞ
- Geç ergenlik döneminde sosyal medya maruziyetinin beden algısı ile ilişkisi
Relationship between social media exposure and body image in late adolescence
DENİZ MERVE ERCAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
PsikolojiÜsküdar ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MİNE ELAGÖZ YÜKSEL
- Tıp fakültesi öğrencilerinde sosyal medya bağımlılığı, kişilik özellikleri ve beden imajı arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examination of the relationship between social media addiction, personality trai̇ts and body image in medical school students
ERSİN KARAYTU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
PsikiyatriKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EBRU FINDIKLI
- Ergenlerde beden algısı ve akıllı telefon kullanım özellikleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
An examination of the relationship between body image andsmartphone usage characteristics in adolescents
SEVİNÇ AKBAYIR
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
PsikolojiÜsküdar ÜniversitesiUygulamalı Psikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. CEMAL ONUR NOYAN