Pnömoni hastalarında pankreatik ekzokrin yetmezliğinin değerlendirilmesi
Assessment of exocrine pancreatic insufficiency in patients with pneumonia
- Tez No: 1017809
- Danışmanlar: PROF. DR. HAKAN DEMİRCİ
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Pnömoni, pankreatik ekzokrin yetmezlik, fekal elastaz-1, mortalite, sağkalım, Pnömoni Şiddet İndeksi, Pneumonia, pancreatic exocrine insufficiency, fecal elastase-1, mortality, survival, Pneumonia Severity Index
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Bursa Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışmada, pnömoni tanısıyla izlenen hastalarda fekal elastaz-1 düzeylerinin değerlendirilmesi ve fekal elastaz düzeyinin demografik özellikler, klinik bulgular, laboratuvar parametreleri, mortalite ve kötü klinik sonlanımlarla ilişkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Araştırmaya pnömoni tanısı ile takip edilen toplam 120 hasta dahil edildi. Hastaların demografik özellikleri, komorbid hastalıkları, Pnömoni Şiddet İndeksi (PŞİ), CURB-65 (Konfüzyon, Üre, Solunum Sayısı, Kan Basıncı ve 65 Yaş Skoru) skorları, laboratuvar parametreleri ve fekal elastaz-1 (FE) düzeyleri değerlendirildi. Bulgular: Araştırmaya dahil edilen 120 hastanın 84'ü (%70,0) sağ kalırken, 36'sı (%30,0) takip sürecinde yaşamını kaybetti. Tüm vakalar arasında FE yetersizliği oranı (<200) %43.3 olup, mortalite durumuna göre FE oranlarının istatistiksel açıdan farklı olmadığı (p=0.148) bulundu. Mortalite gelişen hastalarda yaş, erkek cinsiyet, PŞİ ve CURB-65 skorları ile hastanede yatış süresi anlamlı olarak daha yüksek, vücut kitle indeksi ise daha düşük bulundu (tümü p<0,05). Laboratuvar parametreleri arasında yalnızca C-reaktif protein düzeyi mortalite grubunda anlamlı olarak daha yüksekti (p=0,017). Fekal elastaz düzeyleri sağ kalan ve yaşamını kaybeden hastalar arasında anlamlı farklılık göstermedi (p=0,118). Tüm örneklemde fekal elastaz düzeyi ile C-reaktif protein ve hastanede yatış süresi arasında zayıf düzeyde pozitif; hemoglobin ve hematokrit düzeyleri arasında ise zayıf düzeyde negatif korelasyon saptandı (p<0,05). Çok değişkenli Cox regresyon analizinde fekal elastaz düzeyinin 200 µg/g'ın altında olması mortalite için bağımsız bir risk faktörü olarak belirlenmedi (HR=0,53; %95 GA: 0,25–1,09; p=0,082). Buna karşın yüksek PŞİ skoru mortalite riskinde artış, yüksek vücut kitle indeksi ise mortalite riskinde azalma ile ilişkili bulundu (her ikisi için p<0,01). Kaplan–Meier analizinde fekal elastaz grupları arasında sağkalım açısından istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmadı (log-rank p=0,060). Kompozit kötü klinik sonlanımı değerlendiren çok değişkenli lojistik regresyon analizinde de fekal elastaz düzeyi bağımsız bir belirleyici olarak bulunmazken (OR=1,143; %95 GA: 0,931–1,404; p=0,202), yalnızca PŞİ skoru kompozit kötü klinik sonlanım ile bağımsız olarak ilişkili bulundu (p<0,001). Sonuç: Bu çalışma, pnömoni hastalarında pankreatik ekzokrin yetmezliğin sık görüldüğünü, ancak fekal elastaz düzeyinin mortalite veya kompozit kötü klinik sonlanım açısından bağımsız bir prognostik biyobelirteç olmadığını göstermektedir. Fekal elastazın sistemik inflamasyon ve hastanede yatış süresi ile gösterdiği zayıf ilişkiler, akut pnömonide pankreatik ekzokrin fonksiyonun hastalık yükünden etkilenebileceğini düşündürmektedir. Bu ilişkinin doğrulanması için daha geniş örneklemli, prospektif ve çok merkezli çalışmalara gereksinim vardır.
Özet (Çeviri)
Aim: This study aimed to evaluate fecal elastase-1 levels in patients with pneumonia and to investigate the associations between fecal elastase levels and demographic characteristics, clinical findings, laboratory parameters, mortality, and adverse clinical outcomes. Materials and Methods: A total of 120 patients diagnosed with pneumonia were included in this study. Demographic characteristics, comorbidities, Pneumonia Severity Index (PSI), Confusion, Urea, Respiratory rate, Blood pressure, 65 years of age or older (CURB-65) scores, laboratory parameters, and fecal elastase-1 levels were evaluated. Results: Of the 120 patients included in the study, 84 (70.0%) survived, whereas 36 (30.0%) died during follow-up. The rate of iron deficiency (<200) among all cases was 43.3%, and it was found that iron levels did not differ statistically based on mortality status (p=0.148). Patients who died were significantly older, more frequently male, had higher PSI and CURB-65 scores, and experienced longer hospital stays, whereas body mass index was significantly lower compared with survivors (all p<0.05). Among the laboratory parameters, only C-reactive protein levels were significantly higher in the mortality group (p=0.017). Fecal elastase levels did not differ significantly between survivors and non-survivors (p=0.118). In the overall cohort, fecal elastase levels showed weak positive correlations with C-reactive protein levels and length of hospital stay, and weak negative correlations with hemoglobin and hematocrit levels (all p<0.05). In the multivariable Cox proportional hazards analysis, fecal elastase levels below 200 µg/g were not identified as an independent predictor of mortality (HR=0.53; 95% CI: 0.25–1.09; p=0.082). In contrast, higher PSI scores were independently associated with an increased risk of mortality, whereas higher body mass index was associated with a reduced mortality risk (both p<0.01). Kaplan–Meier survival analysis demonstrated no significant difference in survival between the fecal elastase groups (log-rank p=0.060). Similarly, in the multivariable logistic regression analysis evaluating the composite adverse clinical outcome, fecal elastase level was not an independent predictor (OR=1.143; 95% CI: 0.931–1.404; p=0.202), whereas only the PSI score remained independently associated with the composite adverse clinical outcome (p<0.001). Conclusion: This study demonstrated that exocrine pancreatic insufficiency is common among patients with pneumonia; however, fecal elastase is not an independent prognostic biomarker for mortality or composite adverse clinical outcomes. The weak associations between fecal elastase, systemic inflammation, and length of hospital stay suggest that exocrine pancreatic function may be affected by disease burden during acute pneumonia. Larger prospective multicenter studies are needed to confirm these findings.
Benzer Tezler
- Pankreasın duktal adenokarsinom dışındaki ekzokrin ve nonfonksiyone endokrin tümörleri
Başlık çevirisi yok
AYŞE NUR GÖNEN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2002
Genel Cerrahiİstanbul ÜniversitesiGenel Cerrahi Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. YAMAN TEKANT
- Ankilozan spondilitli hastalarda prokalsitonin düzeyleri
Serum procalcitonin levels in patients with ankylosing spondylitis
ESİN OKTAY
- Yoğun Bakım Ünitesinde akut solunum sıkıntısı sendromu tanısıyla takip edilen hastaların retrospektif analizi
The Retrospective analysis of patients with ARDS in The Intensive Care Unit
ÖMER KUBAT
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2013
Anestezi ve ReanimasyonDicle ÜniversitesiCerrahi Tıp Bilimleri Bölümü
YRD. DOÇ. DR. ORHAN TOKGÖZ
- Akut kolesistiti olan hastalarda endoskopik transpapiller safra kesesi drenajı
Endoscopic transpapillary gallbladder drainage in acute cholecystitis patients
SÜMEYYE KORKMAZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2017
GastroenterolojiSakarya Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ERKAN PARLAK
- Pankreas rezeksiyonu yapılan hastalarda cerrahi alan infeksiyonları gelişmesinde etkili faktörlerin değerlendirilmesi
Evaluation the factors effecting surgical site infection in patients who underwent pancreatic resection
SAİD NEŞANİ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2011
Genel CerrahiDokuz Eylül ÜniversitesiGenel Cerrahi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. TARKAN ÜNEK