Geri Dön

Radyoterapi alan baş boyun kanserli hastaların tedavi süresince beslenme durumunun izlenmesi

Monitoring nutritional status during radiotherapy in patients with head and neck cancer

PDF İndir

  1. Tez No: 1018050
  2. Yazar: DİLAY ERMİŞ
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. ZEHRA MARGOT ÇELİK, PROF. DR. BESTE MELEK ATASOY
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Beslenme ve Diyetetik, Nutrition and Dietetics
  6. Anahtar Kelimeler: Baş boyun kanseri, beslenme durumu, radyoterapi, yan etki, yaşam kalitesi, Head and neck cancer, nutritional status, radiotherapy, adverse effect, quality of life
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Marmara Üniversitesi
  10. Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Bu çalışmanın amacı, radyoterapi alan baş-boyun kanserli hastalarda tedavi süresince beslenme durumundaki değişimi izlemek ve bu değişimin yaşam kalitesi, fiziksel aktivite, antropometrik ölçümler, el kavrama gücü, besin tüketimi ve tedaviye bağlı yan etkilerle ilişkisini değerlendirmektir. Gereç ve Yöntem: Bu çalışma, radyoterapi alan baş-boyun kanserli hastalarla yürütülen prospektif kohort bir çalışmadır. Çalışma, radyoterapi sürecinde izlenen 30 baş-boyun kanserli hasta ile yürütülmüştür. Hastaların sosyodemografik ve klinik özellikleri, antropometrik ölçümleri, vücut bileşimi, el kavrama gücü, besin tüketim kayıtları, beslenme durumu, yaşam kalitesi, fiziksel aktivite düzeyi ve tedaviye bağlı yan etkileri tedavi süresince izlenmiştir. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler, Friedman testi, Wilcoxon işaretli sıralar testi, Mann-Whitney U testi ve Spearman korelasyon analizi kullanılmıştır. İstatistiksel anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak kabul edilmiştir. Bulgular: Hastaların yaş ortalaması 63,6±11,26 yıl olup, %76,7'si erkektir. Tedavi sürecinde vücut ağırlığı 71,1±14,25 kg'dan 67,2±14,77 kg'a, beden kütle indeksi ise 25,6±4,56 kg/m²'den 24,2±4,59 kg/m²'ye azalmıştır (sırasıyla p<0,001; p=0,002). Hasta Odaklı Subjektif Global Değerlendirme toplam puanı 5,7±5,50'den 12,7±7,00'a, Nutriscore toplam puanı ise 4,3±1,29'dan 5,2±1,58'e yükselmiştir (p<0,001). İyi beslenmiş hasta oranı başlangıçta %86,7 iken radyoterapi sonunda %33,3'e azalmış; ciddi malnütrisyon oranı %3,3'ten %30,0'a yükselmiştir. Genel sağlık durumu skoru 79,7±18,15'ten 57,5±23,10'a azalmıştır (p<0,001). Tedavi sürecinde ağrı, yutma güçlüğü, sosyal yeme güçlüğü, ağız kuruluğu, yapışkan tükürük, kendini hasta hissetme, besin desteği kullanımı ve vücut ağırlığı kaybı skorlarında artış saptanmıştır (p<0,05). Sonuç: Radyoterapi alan baş-boyun kanserli hastalarda tedavi süreci, beslenme durumunda bozulma, antropometrik ölçümlerde azalma, semptom yükünde artış ve yaşam kalitesinde olumsuz etkilenme ile ilişkilidir. Bu nedenle beslenme izleminin tedavinin ayrılmaz bir parçası olarak sürdürülmesi ve gereksinim duyulan hastalarda bireyselleştirilmiş beslenme desteğinin erken dönemde planlanması önem taşımaktadır.

Özet (Çeviri)

Objective: This study aimed to monitor changes in nutritional status during treatment in patients with head and neck cancer receiving radiotherapy and to evaluate the relationship of these changes with quality of life, physical activity, anthropometric measurements, handgrip strength, dietary intake, and treatment-related adverse effects. Material and Method: This prospective cohort study was conducted with 30 patients with head and neck cancer who were followed during radiotherapy. Sociodemographic and clinical characteristics, anthropometric measurements, body composition, handgrip strength, dietary intake records, nutritional status, quality of life, physical activity level, and treatment-related adverse effects were monitored throughout the treatment period. Descriptive statistics, Friedman test, Wilcoxon signed-rank test, Mann-Whitney U test, and Spearman correlation analysis were used for data analysis. The level of statistical significance was accepted as p<0.05. Results: The mean age of the patients was 63.6±11.26 years, and 76.7% were male. During the treatment process, body weight decreased from 71.1±14.25 kg to 67.2±14.77 kg, and body mass index decreased from 25.6±4.56 kg/m² to 24.2±4.59 kg/m² (p<0.001 and p=0.002, respectively). The PG-SGA score increased from 5.7±5.50 to 12.7±7.00, and the Nutriscore total score increased from 4.3±1.29 to 5.2±1.58 (p<0.001). While the proportion of well-nourished patients was 86.7% at baseline, this decreased to 33.3% at the end of radiotherapy; the rate of severe malnutrition increased from 3.3% to 30.0%. The global health status score decreased from 79.7±18.15 to 57.5±23.10 (p<0.001). During treatment, increases were observed in the scores of pain, swallowing difficulty, social eating difficulty, dry mouth, sticky saliva, feeling ill, nutritional supplement use, and weight loss (p<0.05). Conclusion: In patients with head and neck cancer receiving radiotherapy, the treatment process is associated with deterioration in nutritional status, decreases in anthropometric measurements, increased symptom burden, and impaired quality of life. Therefore, nutritional monitoring should be maintained as an integral part of treatment, and individualized nutritional support should be planned at an early stage for patients who require it.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    70220

    Radyoterapi alan akciğer, meme, baş-boyun kanserli hastalarda yürüme ve derin soluk alıp verme egzersizlerinin yorgunluğun azaltılması üzerine etkisi

    Effects of walking and deep respiration exercise on the ameliortion of the fatigue in patients with lung, breast and head-neck carcinomas who received radiotherapy

    HATİCE AKYOL

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1998

    HemşirelikDokuz Eylül Üniversitesi

    Hemşirelik Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. AYŞE ÖZCAN

  2. Tez No

    822158

    Radyoterapi alan hastaların tedavi öncesi ve sonrası beslenme durumlarının değerlendirilmesi

    Evaluation of nutritional situation of patients who receiving radiotherapy before and after treatment

    EMBİYE GÜLER

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Beslenme ve DiyetetikHaliç Üniversitesi

    Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ ÇİĞDEM YILDIRIM MAVİŞ

  3. Tez No

    863281

    Baş-boyun kanserli hastaların adaptif radyoterapisinde cone beam CT (CBCT) üzerinden yapılan planların dozimetrik değerlendirilmesi

    Dosimetric evaluation of treatment plans made with images gained from cone beam CT in patients with head and neck cancer undergoing adaptive radiotherapy

    YILDIRAY ÖZGÜVEN

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Radyasyon OnkolojisiTrakya Üniversitesi

    Sağlık Fiziği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HASAN MURAT ÇALOĞLU

  4. Tez No

    118172

    Baş-boyun kanserli hastalarda radyoterapinin neden olduğu oral mukozitin önlenmesinde çinko sülfat'ın (ZnSO4) etkisi ve oksidan-antioksidan enzim aktivitelerinin değerlendirilmesi

    Effectiveness of zinc sulfate in prevention of oral mucositis induced by the radiotherapy in patients with head and neck cancer, and evaluation of oxidant-antioxidant enzymes activities

    M. VECDİ ERTEKİN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2002

    OnkolojiAtatürk Üniversitesi

    Radyasyon Onkolojisi Ana Bilim Dalı

    Y.DOÇ.DR. MEHMET KOÇ

  5. Tez No

    424652

    Baş boyun kanserlerinde kilo kaybına bağlı tümör hacminin ve riskli organların doz dağılımlarının adaptif radyoterapi tekniği ile incelenmesi

    The examination of tumor volume and critic organs dose distribution due to lost weight in head and neck cancers using adaptive radiotherapy technique

    ŞEMSİ GÜL DEMİR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    OnkolojiAkdeniz Üniversitesi

    Radyasyon Onkolojisi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MİNE GENÇ

Geri Dön