Geri Dön

Menopoz dönemindeki kadınlarda fonksiyonel besin tüketimi, e-sağlıklı beslenme okuryazarlığı düzeylerinin ve sosyal medya bağımlılığının, menopozal semptomlar üzerindeki etkisinin incelenmesi

Investigation of the effects of functional food consumption, levels of e- healthy nutrition literacy, and social meddia addiction on menopausal symptoms in menopausal women

PDF İndir

  1. Tez No: 1019753
  2. Yazar: BUSE ETÇİOĞLU
  3. Danışmanlar: PROF. DR. MEHTAP AKÇİL OK
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Beslenme ve Diyetetik, Nutrition and Dietetics
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Başkent Üniversitesi
  10. Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu araştırmanın amacı, menopoz dönemindeki kadınlarda fonksiyonel besin tüketimi, e-sağlıklı beslenme okuryazarlığı ve sosyal medya bağımlılığının, menopozal semptomlar üzerindeki etkisini değerlendirmektir. Araştırma Ekim 2025- Ocak 2026 tarihleri arasında Ankara'nın çeşitli ilçelerinde yapılmıştır. Çalışmanın örneklemini, 40 ile 60 yaş aralığında yer alan, menopoz dönemindeki ve araştırmaya katılmayı gönüllü olarak kabul eden 115 kadın oluşturmuştur. Katılımcılara demografik özellikleri, antropometrik ölçümleri ve menopoza özgü bilgilerini içeren sorular yöneltilmiştir. Ayrıca Menopoz Semptomları Değerlendirme Ölçeği (MSDÖ), Sosyal Medyanın Yeme Davranışları Üzerindeki Etkileri Ölçeği (SESMEB), E-Sağlıklı Beslenme Okuryazarlığı Ölçeği (e-SBO) uygulanmış ve fonksiyonel besin tüketim sıklığı alınmıştır. Verilerin istatistiksel analizi“SPSS v27 (IBM Inc., Chicago, IL, USA)”paket programında yapılmıştır. Analizler sonucunda, katılımcıların kronik hastalık durumlarına göre MSDÖ toplam puan (t=2.863; p<0.01), somatik şikayetler alt faktörü (U=1125; p<0.01) ve psikolojik şikayetler faktör puanları arasında (U=1222.5; p<0.05) istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmıştır. SESMEB ölçeği incelendiğinde, MSDÖ Toplam puanları ile SESMEB Toplam puanları arasında korelasyon olduğu (rs=0.296, p<0.01), Somatik Şikayetler alt faktör puanları ile SESMEB Toplam puanları arasında korelasyon olduğu (rs=0.207, p<0.05), Psikolojik Şikayetler alt faktör puanları ile SESMEB Toplam puanları arasında korelasyon olduğu (rs=0.225, p<0.05) ve Ürogenital Şikayetler alt faktör puanları ile SESMEB Toplam puanları arasında korelasyon olduğu (rs=0.330, p<0.001) görülmüştür. E-SBO ölçeğine bakıldığında ise Psikolojik Şikayetler alt faktör puanları ile , e-Sağlıklı Beslenme Bilgisini Yargılama alt faktör puanları arasında korelasyon olduğu (rs=-0.197, p<0.05), Ürogenital Şikayetler alt faktör puanları ile e-Sağlıklı Beslenme Bilgisini Yargılama alt faktör puanları arasında korelasyon olduğu (rs=-0.264, p<0.01) ve SESMEB Toplam puanları ile e-Sağlıklı Beslenme Bilgisini Bulma alt faktör puanları arasında korelasyon olduğu (rs=0.416, p<0.001), e-Sağlıklı Beslenme Bilgisini Yargılama alt faktör puanları arasında korelasyon olduğu (rs=-0.230, p<0.05), e-Sağlıklı Beslenme Bilgisini Uygulama alt faktör puanları arasında korelasyon olduğu (rs=0.200, p<0.05), e-SBO Toplam puanları arasında korelasyon olduğu (rs=0.239, p<0.05) bulunmuştur. Fonksiyonel besin tüketimleri incelendiğinde, yoğurt tüketimleri ile MSDÖ toplam puanları arasında korelasyon olduğu ( rs=-0.228, p<0.05), balık (rs=-0184) ve sarımsak (rs=-0185) tüketimleri ile MSDÖ toplam puanları arasında korelasyon olduğu, (p<0.05) saptanmıştır. Sonuç olarak, bu çalışma menopoz semptomları üzerinde sosyal medyanın yeme davranışları üzerindeki etkisi, e-sağlıklı beslenme okuryazarlığı düzeyleri ve çeşitli fonksiyonel besinlerin etkisi olduğunu göstermiştir. Elde edilen bulgular doğrultusunda, gelecekte yapılacak çalışmalarda daha geniş örneklem grupları ile farklı sosyodemografik özelliklere sahip kadınların dahil edilmesi ve özellikle sosyal medya içeriklerinin beslenme davranışları üzerindeki etkilerinin detaylı olarak değerlendirilmesi önerilmektedir. Ayrıca menopoz dönemindeki kadınlara yönelik beslenme eğitimi programlarının geliştirilmesi, fonksiyonel besin tüketiminin teşvik edilmesi ve e-sağlıklı beslenme okuryazarlığını artırmaya yönelik müdahalelerin planlanması, menopoz semptomlarının yönetiminde önemli katkılar sağlayabilir.

Özet (Çeviri)

The aim of this study was to evaluate the effects of functional food consumption, e-healthy nutrition literacy, and social media addiction on menopausal symptoms in women during the menopausal period. The study was conducted between October 2025 and January 2026 in various districts of Ankara. The sample consisted of 115 women aged between 40 and 60 years, who were in the menopausal period and voluntarily agreed to participate in the study. Participants were asked questions regarding their demographic characteristics, anthropometric measurements, and menopause-specific information. In addition, the Menopause Rating Scale (MRS), the Scale of the Effects of Social Media on Eating Behavior (SESMEB), and the e-Healthy Nutrition Literacy Scale (e-HNL) were administered, and the frequency of functional food consumption was assessed. Statistical analysis of the data was performed using the SPSS v27 (IBM Inc., Chicago, IL, USA) software package. According to the analyses, a statistically significant difference was found in the MRS total score (t=2.863; p<0.01), somatic complaints subscale (U=1125; p<0.01), and psychological complaints subscale scores (U=1222.5; p<0.05) based on the presence of chronic disease. When the SESMEB scale was examined, significant correlations were observed between MRS total scores and SESMEB total scores (rs=0.296, p<0.01), between somatic complaints subscale scores and SESMEB total scores (rs=0.207, p<0.05), between psychological complaints subscale scores and SESMEB total scores (rs=0.225, p<0.05), and between urogenital complaints subscale scores and SESMEB total scores (rs=0.330, p<0.001). Regarding the e-HNL scale, a negative correlation was found between psychological complaints subscale scores and the evaluation of e-healthy nutrition information subscale (rs=-0.197, p<0.05), as well as between urogenital complaints subscale scores and the evaluation of e-healthy nutrition information subscale (rs=-0.264, p<0.01). Additionally, significant correlations were identified between SESMEB total scores and the subscales of finding (rs=0.416, p<0.001), evaluating (rs=-0.230, p<0.05), and applying (rs=0.200, p<0.05) e-healthy nutrition information, as well as with total e-HNL scores (rs=0.239, p<0.05). When functional food consumption was analyzed, a negative correlation was found between yogurt consumption and MRS total scores (rs=-0.228, p<0.05). Similarly, fish (rs=-0.184, p<0.05) and garlic (rs=-0.185, p<0.05) consumption were negatively correlated with MRS total scores. In conclusion, this study demonstrated that the effects of social media on eating behavior, levels of e-healthy nutrition literacy, and the consumption of various functional foods are associated with menopausal symptoms. In line with these findings, future studies are recommended to include larger sample sizes and women with diverse sociodemographic characteristics, and to further investigate the impact of social media content on eating behaviors in detail. Additionally, developing nutrition education programs for women in the menopausal period, promoting the consumption of functional foods, and planning interventions to improve e-healthy nutrition literacy may contribute significantly to the management of menopausal symptoms.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    137855

    Postmenapoz dönemindeki kadınların fitoöstrojen içeriği zengin diyetle beslenmelerinin menopoz semptomlarına etkisinin incelenmesi

    Effects of phytoestrogens rich diet on menopausal symptoms in postmenopausal women

    ZEHRA BÜYÜKTUNCER

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2003

    Besin Hijyeni ve TeknolojisiHacettepe Üniversitesi

    Diyetetik Bilim Dalı

    PROF. DR. GÜLDEN KÖKSAL

  2. Tez No

    324333

    Histerektomi yapılan olgularda over rezervinin anti mülleryan hormon ve diğer belirteçler ile incelenmesi

    Investigation ovarian reserve in patients undergoing hysterectomy with anti-mullerian hormone and other markers

    RAMİN GALANDAROV

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2012

    Kadın Hastalıkları ve Doğumİstanbul Üniversitesi

    Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ABDULLAH TURFANDA

  3. Tez No

    1000171

    Doğal menopoz ve cerrahi menopozda sarkopeni predispozan faktörleri ve yaşam kalitesine etkisi

    Predisposing factors of sarcopenia and their impact on quality of life in women with natural and surgical menopause

    MERVE DEMİRCİ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    Kadın Hastalıkları ve DoğumSakarya Üniversitesi

    Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. NERMİN AKDEMİR

  4. Tez No

    661562

    Postmenopozal kadınlarda fiziksel aktivite düzeyinin fonksiyonel kapasite, kardiyovasküler risk faktörleri, menopozal semptomlar ve yaşam kalitesi ile ilişkisi

    The relationship of physical activity level with functional capacity, cardiovascular risk factors, menoposal symptoms and quality of life in postmenoposal women

    HAZAL ÖZGEN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    Fizyoterapi ve RehabilitasyonHaliç Üniversitesi

    Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ SEDA SAKA

  5. Tez No

    458424

    Diz osteoartriti olan postmenopozal kadınlarda aerobik egzersiz eğitiminin etkileri

    Effects of aerobic exercise training in postmenopausal women with knee osteoarthritis

    FİLİZ KILIÇ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2017

    Fizyoterapi ve RehabilitasyonKırıkkale Üniversitesi

    Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ARZU DAŞKAPAN

Geri Dön