Türkiye müzelerindeki Türk İslam devletlerine ait insan betimli sikkeler
Human depicted cylinders from Turkic Islamic states in museums of Turkey
- Tez No: 1020818
- Danışmanlar: DOÇ. DR. OKTAY BAŞAK
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Sanat Tarihi, Art History
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Türk-İslam devletlerinin yayıldıkları geniş coğrafya, karşılaştıkları farklı kültürel çevreler ve kendi geleneksel mirasları, darp ettikleri sikkelerin biçimlenmesinde belirleyici olmuştur. 11. yüzyıldan 13. yüzyıla uzanan süreçte Büyük Selçuklu, Danişmendli, Saltuklu, Mengücekli, Anadolu Selçuklu, Artuklu, Zengi, Begteginli, Eyyubi, Musul Hükümdarlığı ve Germiyanoğulları tarafından darp edilen insan figürlü sikkeler, siyasi ve kültürel etkileşimin somut göstergeleri olarak dikkat çekmektedir. Bu sikkelerde yer alan figürler; sikkeyi darp ettiren siyasi teşekküllerin bölgesel ilişkilerini, ekonomik güçlerini, hâkimiyet anlayışlarını ve çevre medeniyetlerle kurdukları kültürel bağları yansıtan önemli görsel veriler sunmaktadır. Tez kapsamında Türk-İslam devletlerine ait insan betimli sikkeler; malzeme, ölçü birimleri, darp teknikleri, darphaneler, çalışmanın temel konusunu oluşturan figüratif unsurlar, yazılar, geometrik ve bitkisel süslemeler ile diğer düzenleme özellikleri bakımından değerlendirilmiştir. Bu sikkeler kronolojik, tipolojik ve ikonografik açıdan bir bütün halinde incelenerek, figürlü sikke geleneğinin siyasi temsil, kültürel etkileşim ve sanat tarihi açısından taşıdığı önem ortaya konulmuştur.
Özet (Çeviri)
The vast geography across which the Turkic-Islamic states expanded, the diverse cultural environments they encountered, and their own traditional heritage played a decisive role in shaping the coins they minted. Human-figured coins minted by the Great Seljuks, the Danishmends, the Saltukids, the Mengujekids, the Anatolian Seljuks, the Artuqids, the Zengids, the Begteginids, the Ayyubids, the Mosul Atabegate, and the Germiyanids from the eleventh to the thirteenth century constitute tangible evidence of political and cultural interaction. The figures depicted on these coins constitute significant visual evidence, reflecting the regional relations, economic strength, concepts of sovereignty, and cultural ties that the issuing polities established with neighboring civilizations. Within the scope of this thesis, human-figured coins minted by the Turkic-Islamic states have been examined in terms of their material, metrological characteristics, minting techniques, mints, figurative elements—the principal focus of the study—inscriptions, geometric and vegetal ornamentation, and other compositional features. By examining these coins as a coherent corpus from chronological, typological, and iconographic perspectives, this study demonstrates the significance of the tradition of figural coinage with respect to political representation, cultural interaction, and the history of art.
Benzer Tezler
- Darü'l-Kütübi'l-Mısriyye'deki Memlük sultanlarının temellükünde bulunan mushafların hat ve tezyini yönden incelenmesi
The examination of the scripts and ornamentation of the manuscripts found in the endowment of the Mamluk Sultans at Dar al-Kutub al-Misriyya
NURSEN ELİTAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Sanat TarihiMarmara Üniversitesiİslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MAHMUT SAMİ KANBAŞ
- Akşehir Müzesindeki Anadolu Selçuklu sikkeleri
Anatolian Seljuk coins in Akşehir Museum
REYHAN GÜL ACAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Sanat TarihiNecmettin Erbakan ÜniversitesiSanat Tarihi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEKERİYA ŞİMŞİR
- Contextualizing the age of Sultan Süleyman the magnificent: Perceptions of Ottoman art in The United States, 1929-1987
Muhteşem Sultan Süleyman dönemi sergisi bağlamında Amerika'da Osmanlı sanatı algıları, 1929-1987
ZEYNEP SİMAVİ
Doktora
İngilizce
2023
Sanat Tarihiİstanbul Teknik ÜniversitesiSanat Tarihi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. VESİLE GÜL CEPHANECİGİL
- İngiltere müzelerindeki Osmanlı seramik koleksiyonunun oluşumu
Formation of the Ottoman ceramic collections in great Britain museums
TUĞBA DİRİ APAYDIN
Doktora
Türkçe
2018
Sanat TarihiMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiSanat Tarihi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FATMA BANU MAHİR
- Marketing strategies for the state museums in Turkey: The case of the Museum of Turkish and Islamic Arts
Türkiye'deki devlet müzelerinde pazarlama stratejileri: Türk ve İslam Eserleri Müzesi örneği
SEBLA ŞAHİN
Yüksek Lisans
İngilizce
2010
MüzecilikYeditepe ÜniversitesiSanat Yönetimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. H. GÖKÇE DERVİŞOĞLU