Geri Dön

Hukuk yargılamasında gerekçeli karar hakkı

The right to a reasoned decision in civil proceedings

  1. Tez No: 1022426
  2. Yazar: ALPTEKİN KARAKAŞ
  3. Danışmanlar: PROF. DR. TAYLAN BARIN
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Hukuk, Law
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Anayasa Hukuku Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Anayasa Hukuku Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Kökeni insanoğlunun bilme isteğine dayanan gerekçelendirme, yargılama faaliyetlerinin meş ruiyeti için olmazsa olmaz koşuldur. İnsan hakları yargısı bakımından adil yargılanma hakkının altında incelenen gerekçeli karar hakkı yalnızca adil yargılanma hakkının sınırlarını aşan önemde bir haktır. Mahkeme kararlarının gerekçeli olması hiç şüphesiz ki adil bir yargılama yapıldığının ve diğer hakların ihlal edilmediğinin en somut göstergesidir. Mahkemelerin haklı ve hukuka uygun olarak karar vermesinin yanında öyle görünmesi de gerekmektedir. Dava ta raflarının adalet duygusunun tatmini ve toplumun yargıya olan güveninin tesisi noktasında mahkeme kararlarının gerekçeleri hayati önem taşımaktadır. Gerekçeli karar hakkına yönelik verilen ihlal kararları genellikle mahkemelerin ilgili ve yeterli gerekçeler sunmadığı, esasa etkili iddiaları cevapsız bıraktığı durumlarda verilmektedir. Gerek çelerin yokluğu ya da görünüşte varlığı yeterli değildir. Gerekçelerden adil bir yargılanma ya pıldığı ve hukuki dinlenilme hakkına riayet edildiğinin anlaşılması gerekmektedir. Mahkeme lerin kararlarındaki makul, yeterli ve ilgili gerekçe sunma yükümlülüklerine aykırı davranışları gerekçeli karar hakkının ihlaline neden olacaktır. Karar verme süreci bütün akıl yürütme yöntemlerinin kullanıldığı karmaşık bir süreçtir. Hakim somut uyuşmazlığı çözerken maddi olayı ve hukuki uyuşmazlığı tümevarım, tümdengelim ve kıyas yöntemlerinin tamamını kullanarak çözümlemek durumundadır. Öncelikle hukukun ön gördüğü usulle gerçeğe ulaşacak ve devamında uygun hukukun tespiti ve uygulanmasıyla uyuş mazlığı çözecektir. Bütün bu süreçlerin gerekçede izah edilmesi ise yargı mercilerine anayasa ve yasalarla verilmiş bir ödev ve hukuk devletinin gereğidir.

Özet (Çeviri)

Justification, rooted in humanity's desire for knowledge, is an indispensable condition for the legitimacy of judicial proceedings. The right to a reasoned decision, examined under the right to a fair trial in terms of human rights jurisprudence, is a right that cannot be limited solely by the right to a fair trial. The reasoning behind court decisions is undoubtedly the most concrete indicator that a fair trial has been conducted and that other rights have not been violated. In addition to courts deciding fairly and in accordance with the law, they must also appear to do so. The reasoning behind court decisions is of vital importance in terms of satisfying the sense of justice of the parties to the case and establishing public confidence in the judiciary. Decisions finding a violation of the right to a reasoned decision are generally issued when courts fail to provide relevant and sufficient grounds, leaving substantive claims unanswered. The absence of reasons or their apparent presence is not sufficient. It must be clear from the reasons that a fair trial has been conducted and that the right to be heard has been respected. Courts' failure to comply with their obligation to provide reasonable, sufficient and relevant reasons in their decisions will result in a violation of the right to a reasoned decision. The decision-making process is a complex one involving the use of all methods of rea soning. When resolving a specific dispute, the judge must analyse the factual circumstances and the legal dispute using all methods of deduction, induction and analogy. First, they will arrive at the truth using the procedure prescribed by law and then resolve the dispute by deter mining and applying the appropriate law. Explaining all these processes in the reasoning is a duty assigned to the courts by the constitution and laws and is a requirement of the rule of law.

Benzer Tezler

  1. Ceza muhakemesi hukuku'nda gerekçeli karar hakkı

    Right to reasoned decision in criminal procedure law

    AHMET HAMZA KARASU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    HukukAtatürk Üniversitesi

    Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ HÜSNÜ SEFA ERYILDIZ

  2. Ceza yargılamasında mahkumiyet hükmü

    Sentences in criminal proceeding

    HARUN BİROL MERT

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    HukukDicle Üniversitesi

    Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HANDAN YOKUŞ SEVÜK

  3. Vergi kaçakçılık suçlarının tespitinde elektronik denetim sistemlerinin kullanılması ve adil yargılanma ilkesi bağlamında değerlendirilmesi

    Utilization of electronic audit systems in the detection of tax evasion crimes and its evaluation in the context of the fair trial principle

    YENER YÜCEL

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    HukukMarmara Üniversitesi

    Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. YUSUF YAŞAR

  4. Dış ticaret uyuşmazlıklarının çözümünde uluslararası tahkim

    International arbitration law

    SEMA EVREN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2010

    HukukGazi Üniversitesi

    İşletme Bölümü

    DOÇ. DR. MUSTAFA İSMAİL KAYA

  5. Milletlerarası ticari tahkimde delillerin değerlendirilmesi

    Başlık çevirisi yok

    ÖMER KESİKLİ

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    HukukGalatasaray Üniversitesi

    Özel Hukuk Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. İLHAN YILMAZ