Göç ve hafıza: Süryanilerin geriye göçü ve toplumsal bellek ilişkisi
Migration and memory: The return migration of the Syriac people and its relationship with collective memory
- Tez No: 1022915
- Danışmanlar: PROF. DR. NEBİ MİŞ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Sosyoloji, Siyasal Bilimler, Sociology, Political Science
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sakarya Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, Avrupa'daki Süryani diasporasından Tur Abdin'e yönelen geriye göç hareketliliğini toplumsal bellek perspektifinden analiz etmeyi amaçlamaktadır. Araştırmada temel olarak, diasporada on yıllar boyunca şekillenen Süryani toplumsal belleğinin bireyleri ana vatanlarına dönüş noktasında nasıl motive ettiği ve bu belleğin geri dönenlerin aidiyet duygusunu Tur Abdin'de yeniden oluşturma sürecindeki işlevi sorgulanmaktadır. Araştırmanın kapsamını, 20. yüzyılın ikinci yarısında çeşitli sosyo-politik nedenlerle Türkiye'den Avrupa'ya göç eden ve son yirmi beş yıl içerisinde ata topraklarına kesin dönüş yapan Süryanilerin deneyimleri oluşturmaktadır. Geriye göç ve toplumsal bellek teorilerinden yararlanılarak nitel araştırma yöntemiyle tasarlanan bu araştırma; siyaset bilimi, sosyoloji ve göç çalışmalarının kesişim kümesinde yer almaktadır. Araştırmada fenomenolojik desen benimsenmiş, veriler amaçlı örneklem yöntemiyle belirlenen yirmi bir geri dönüşçü ve Süryani toplumunun önde gelen beş uzman ismiyle gerçekleştirilen yarı yapılandırılmış mülâkatlar vasıtasıyla toplanmıştır. Geri dönüşçülerden toplanan veriler, MAXQDA programı desteğiyle tümevarımsal bir yaklaşımla analiz edilerek tematik örüntüler ortaya çıkarılmıştır. Toplam üç ana bölümden oluşan araştırmanın birinci bölümünde, geriye göç ve toplumsal bellek kuramları ele alınmış; sahadan elde edilen verilerin analiz edilmesine katkı sağlayacak teorik arka plan hazırlanmıştır. İkinci bölümde, Süryanilerin Tur Abdin'den ayrılmasına neden olan süreçler ile Avrupa'daki Süryani diasporasının yapısı ve etkinliği ele alınarak tarihsel arka plan ve diasporanın durumu ortaya konulmuştur. Üçüncü ve son bölümde ise araştırmanın yöntemi detaylandırılarak sahadan elde edilen bulgular analiz edilmiştir. Araştırma bulguları, Süryanilerin geri dönüş hareketliliğinin neoklasik geriye göç teorilerindeki ekonomi odaklı yaklaşımların aksine bir kimlik ve varoluş projesi niteliği taşıdığını göstermektedir. Diasporada şekillenen toplumsal bellek, özellikle yeni kuşakların asimilasyon tehlikesi karşısında bir savunma mekanizması işlevi görerek bireyleri ana vatana yöneltmiştir. Geri dönenlerin, geçmişin travmatik hafızasını vatanın manevi kutsallığı ve atalara karşı sorumluluk bilinciyle uzlaştırdıkları saptanmıştır. Bu süreçte kiliseler, manastırlar ve baba evleri gibi fiziksel unsurlar, bir ibadet, kültür ve barınma alanı olmanın ötesinde kolektif belleğin üzerine sabitlendiği zorunlu hafıza mekânları olarak işlev görmektedir. Araştırma sonucunda, Tur Abdin'e geri dönüşün zedelenen kimliğin mekân üzerinden onarılmasını sağlayan ontolojik bir sığınma eylemi olduğu ve toplumsal belleğin bu süreçte hem harekete geçirici bir motor hem de kültürel bir pusula rolü üstlendiği tespit edilmiştir.
Özet (Çeviri)
This study aims to analyse the return migration from the Syriac diaspora in Europe to Tur Abdin from the perspective of social memory. The study primarily examines how the Syriac collective memory, which has taken shape over decades within the diaspora, motivates individuals to return to their homeland, and explores the role this memory plays in the process of re-establishing a sense of belonging among returnees in Tur Abdin. The scope of the study encompasses the experiences of Syriacs who migrated from Türkiye to Europe in the second half of the 20th for various socio-political reasons and who have made a permanent return to their ancestral homeland over the past twenty five years. Designed using qualitative research methods and drawing on theories of return migration and social memory, this study lies at the intersection of political science, sociology and migration studies. The study adopted a phenomenological pattern, and data were collected through semi-structured interviews with twenty one returnees and five leading experts from the Syriac community, selected using purposive sampling. The data collected from the returnees was analysed using an inductive approach with the support of the MAXQDA programme, thereby identifying thematic patterns. In the first chapter of the study, which comprises three main sections in total, theories of return migration and social memory are examined; a theoretical framework has been established to aid the analysis of the data collected in the field. In the second chapter, the processes leading to the departure of the Syriac people from Tur Abdin are examined, and the structure and activities of the Syriac diaspora in Europe are discussed. In this way, the historical background of the migrations and the current situation of the Syriac diaspora are outlined. In the third and final chapter, the research methodology is outlined in detail and the findings obtained from the field are analysed. The research findings indicate that the return migration of the Syriac community constitutes a project of identity and existence, in contrast to the economically focused approaches found in neoclassical theories of return migration. The collective memory that has taken shape within the diaspora has served as a defence mechanism against the threat of assimilation, particularly for younger generations, thereby steering individuals towards the homeland. It has been observed that returnees reconsile the traumatic memories of the past with the spiritual sanctity of the homeland and a sense of responsibility towards their ancestors. In this process, physical elements such as churches, monasteries and family homes function not merely as places of worship, culture and shelter, but as sites of compulsory memory onto which collective memory is imprinted. The research found that the return to Tur Abdin constitutes an ontological act of refuge that facilitates the restoration of a damaged identity through the use of space, and that collective memory serves as both a driving force and cultural compass in this process.
Benzer Tezler
- Migration and memory: Assyrian identity in Mardin Kerboran/Dargeçit
Göç ve hafıza: Mardin Kerboran/Dargeçit'te Süryani kimliği
RAMAZAN ARAS
- 'Geriye göç', toplumsal hafıza ve mekan: Türkiye-Almanya örneği
'Return migration', collective memory and space: The case of Turkey-Germany
ECE ÇİM
Doktora
Türkçe
2022
Uluslararası İlişkilerİstanbul ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EMİNE ZEYNEP SUDA
- Toplumsal hafıza ve mekân: Bulgaristan göçmeni kadınların deneyimleri ve Bursa göç tarihi müzesi
Collective memory and space: experiences of women immigrants from Bulgaria and Bursa immigration history museum
SERCAN EKLEMEZLER
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
SosyolojiAnadolu ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ FERYAL AYŞİN KOÇAK TURHANOĞLU
- Migration, memory, and identity: The Kazakh community in Turkey
Göç, hafıza ve kimlik: Türkiye'deki Kazak toplumu
AYŞE ÇAKIRAY
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
Tarihİbn Haldun ÜniversitesiTürkiye Çalışmaları Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. RAMAZAN ARAS
- Şengal bölgesinden Diyarbakır iline gelen Ezidi sığınmacılarda savaş ve zorunlu göçün oluşturduğu travmatik yaşantılar ve kolektif hafıza
Traumatic lives and collective memories caused by war and forced migration of Yazidi refugees, who came to Diyarbakır from the Shingal district, Iraq
HASAN ÖZTÜRK
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
SosyolojiHaliç ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ATİLLA TEKİN