Antalya ili örtü altı biber üretim alanlarında tsw dayanıklılığını kıran Orthotospovirus tomatomaculae izolatlarının tespiti ve genetik çeşitliliğinin belirlenmesi
Detection and genetic diversity analysis of tsw resistance breaking Orthotospovirus tomatomaculae isolates in pepper greenhouses in Antalya
- Tez No: 1023637
- Danışmanlar: PROF. DR. BAYRAM ÇEVİK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ziraat, Agriculture
- Anahtar Kelimeler: Biber, Moleküler karakterizasyon, Pepper, Molecular Characterisation
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Orthotospovirus tomatomaculae [Domates lekeli solgunluk virüsü (Tomato spotted wilt virus, TSWV)] örtü altı biber üretim alanlarında önemli verim ve kalite kayıplarına neden olmaktadır. TSWV'nin mücadelesinde Tsw dayanıklılık geni içeren çeşitler yaygın olarak kullanılmakta, ancak bu durum seleksiyon baskısı oluşturarak dayanıklılığı kıran ırkların ortaya çıkmasına yol açmaktadır. Bu çalışmada, Antalya ili örtü altı biber üretim alanlarından TSWV belirtisi gösteren 211 örnek alınmıştır. RT-qPCR analizleri sonucunda 134 örneğin TSWV ile enfekte olduğu belirlenmiş ve bu örneklerin 105'inde Tsw geninin varlığı PCR ile tespit edilmiştir. Antalya ilini temsilen seçilen 14 TSWV izolatında Tsw dayanıklılığının kırılması biyolojik olarak doğrulanmış ve 21. ile 40. günlerdeki virüs yükleri mutlak kantitasyon yöntemiyle belirlenmiştir. Yüksek virüs yüküne sahip bitkilerden elde edilen 9 Tsw dayanıklılığını kıran TSWV izolatının NSs geni çoğaltılarak klonlanmış ve dizilenerek çoklu karşılaştırma ve filogenetik analizlerde kullanılmıştır. Ayrıca bu izolatlarda, domatesteki Sw-5 dayanıklılığının kırılmasıyla ilişkili mutasyonları taşıyan ırkların varlığı RT-qPCR ile belirlenmiştir. Bu durum her iki dayanıklılığı kıran doğal bir TSWV izolatının varlığını ortaya koymaktadır. Tez izolatlarının kendi aralarında nükleotid ve amino asit düzeyinde %97'nin üzerinde, literatürdeki TSWV izolatlarıyla ise %93.78'in üzerinde benzerlik olduğu belirlenmiştir. Tsw dayanıklılığının kırılmasıyla ilişkili korunmuş ortak bir mutasyon belirlenemese de tez izolatlarında Tsw dayanıklılığının kırılmasıyla ilişkili olabilecek I79T, V206A ve E460G aday mutasyonları belirlenmiştir. Elde edilen bulgular, Antalya ilinde Tsw dayanıklılığını kıran izolatların baskın popülasyon halinde olduğunu ve TSWV tehdidinin Tsw dayanıklılık genini içeren çeşitlerin kullanılmasına rağmen devam ettiğini göstermektedir.
Özet (Çeviri)
Orthotospovirus tomatomaculae (Tomato spotted wilt virus, TSWV) causes significant yield and quality losses in pepper greenhouses. Cultivars containing the Tsw resistance gene are widely used for TSWV management; however, their widespread cultivation may impose selection pressure and promote the emergence of resistance-breaking strains. In this study, 211 samples showing TSWV-like symptoms were collected from pepper greenhouses in Antalya province. RT-qPCR analyses showed that 134 samples were infected with TSWV, and the Tsw gene was detected by PCR in 105 of these samples. The ability to overcome Tsw resistance was biologically confirmed in 14 TSWV isolates representing Antalya province, and virus loads were determined at 21 and 40 days by absolute quantification. The NSs gene of 9 Tsw resistance-breaking isolates obtained from plants with high virus loads was amplified, cloned, and sequenced for multiple sequence alignment and phylogenetic analyses. The presence of strains carrying mutations associated with the breakdown of Sw-5 resistance in tomato was also determined in these isolates by RT-qPCR. The results revealed a natural TSWV isolate capable of overcoming both Tsw and Sw-5 resistance. Nucleotide and amino acid comparisons showed more than 97% similarity among the isolates obtained in this study and more than 93.78% similarity with TSWV isolates reported in the literature. Although no conserved mutation directly associated with Tsw resistance breakdown was identified, I79T, V206A, and E460G were detected as candidate mutations. The findings indicate that Tsw resistance-breaking isolates dominate Antalya province and TSWV remains threatening despite the use of cultivars containing the Tsw resistance gene.
Benzer Tezler
- Antalya ili Kumluca ilçesi örtüaltı biber ve domates üretim alanlarındaki thysanoptera türlerinin belirlenmesi
Determination of thysanoptera species in greenhouses pepper and tomato production areas of Kumluca district, Antalya province
MELİKE OBUT
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
ZiraatIsparta Uygulamalı Bilimler ÜniversitesiBitki Koruma Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ASİYE UZUN YİĞİT
- Antalya ili Kaş ilçesinde örtüaltı üreticilerinin bilgi kaynakları ve sosyal medyanın etkisi
Information sources and the effect of social media on greenhouse producers in Kaş district of Antalya province
İZZET TOKSOY
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
ZiraatAkdeniz ÜniversitesiTarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ORHAN ÖZÇATALBAŞ
- Biber gal sineği Asphondylia gennadii (Marchal) (Diptera: Cecidomyiidae)'nin örtü altı yetiştiricilikteki popülasyon dalgalanması ve doğal düşmanlarının belirlenmesi üzerine bir araştırma
A research on determination of the population fluctuation and natural enemies of the pepper gall midge Asphondylia gennadii (Marchal) (Diptera: Cecidomyiidae) in greenhouse cultivation
BURAK KARAÖZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
ZiraatAkdeniz ÜniversitesiBitki Koruma Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ UTKU YÜKSELBABA
- Yayla koşullarında örtüaltı yetiştiriciliği yapan işletmelerin maliyet ve karlılığının analizi: Antalya ili Elmalı ilçesi örneği
Analysis of production cost and profitability of greenhouse growing enterprises: A cases of Elmali county of Antalya province
TALİP BAŞBUĞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
ZiraatSüleyman Demirel ÜniversitesiTarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEVLÜT GÜL
- Pepper vein yellows virus ((PeVYV)'ün tüm genom dizilemesi ve moleküler karakterizasyonu
Full genome sequence and molecular characterization of Pepper vein yellows virus ((PeVYV)
CEREN SERÇE ÖĞÜT