Yeni fotoduyarlaştırıcıların dizaynı ve in vitro prostat kanser modeli üzerinde fotodinamik terapi uygulamaları
Design of new photosensitizers and applications of photodynamic therapy on an in vitro prostate cancer model
- Tez No: 1023638
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ELANUR AYDIN KARATAŞ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Genetik, Biyoloji, Onkoloji, Genetics, Biology, Oncology
- Anahtar Kelimeler: Antikanser, BODIPY bileşikleri, Anticancer, BODIPY compounds
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Erzurum Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Moleküler Biyoloji ve Genetik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Kanser, dünya genelinde oldukça yaygın olan ve insan sağlığını, hayat kalitesini ve sağkalımı ciddi bir şekilde etkileyen bir hastalıktır. Prostat kanseri, erkeklerde akciğer kanserinden sonra en sık görülen ikinci kanser türüdür. Metastaz ile yayılım gösteren istilacı kanser hücreleri için yüzyıllar içerisinde çeşitli tedavi yöntemleri geliştirilmiştir. Bu tedavi yöntemleri; cerrahi, kemoterapi ve radyoterapi gibi yaklaşımlardır ve yaygın olarak kullanılmaktadır. Ancak, bu tedavi yaklaşımları hasta yaşam kalitesine olumsuz etkilemekte ve hastada zamanla oluşan ilaç direncinden dolayı tedavi yönteminin başarı oranını düşürmektedir. Dolayısıyla yeni tedavi yaklaşımlarına ihtiyaç duyulmaktadır. Bu tedavi yaklaşımlarının başında fotodinamik terapi (PDT) gelmektedir. Bu tez çalışmasında sentezi yeni olan Subftalosiyanin-BODIPY temelli fotoduyarlaştırıcıların (PS1 ve PS2) PDT yöntemiyle prostat kanseri hücre hatlarına (PC-3 ve DU-145) ve sağlıklı prostat hücre hattına (PNT1a) karşı hücre canlılığı etkileri analiz edilmiştir. Elde edilen hücre canlılığı verilerinde aydınlık alanda kanser hücre hatlarında hücre canlılığının anlamlı derecede azaldığı görülürken, Kaspaz-8 aktivite deneyi ile de doğrulanmış; aydınlık ve karanlık alan uygulamalarıyla hücrelerin apoptoz süreçleri incelenmiştir. Aydınlık alanlarda Kaspaz-8 seviyesinde anlamlı artışlar gözlenmiştir. Ayrıca, hücrelerde meydana gelen biyokimyasal yanıtlar toplam antioksidan (TAS) ve toplam oksidan (TOS) seviyeleri ölçülerek değerlendirilmiştir. Kanser hücre hatlarında aydınlık alanda TAS seviyesinde az bir artış görülürken TOS seviyesinde ciddi bir artış gözlenmiştir. Çalışmanın moleküler aşamasında, Western Blot analizi ile ısı şoku proteinlerinden Hsp70 ve Hsp90'ın ekspresyon seviyeleri ölçülerek fotodinamik stresin protein düzeyindeki etkileri saptanmıştır. Kanser hücre hatlarında aydınlık alandaki protein miktarı karanlık alandaki protein miktarlarına göre artış göstermiştir. Sonuç olarak, yüksek antikanser aktivite potansiyeli gösteren bu bileşiklerin, PDT uygulamalarında yeni ve etkili birer fotoduyarlaştırıcı adayı olabileceği öngörülmektedir.
Özet (Çeviri)
Cancer is a widespread disease globally, significantly impacting human health, quality of life, and survival. Prostate cancer is the second most common cancer in men after lung cancer. Over the centuries, various treatment methods have been developed for invasive cancer cells that metastasize. These treatment methods, such as surgery, chemotherapy, and radiotherapy, are widely used. However, these treatment approaches negatively affect the patient's quality of life and reduce the success rate of the treatment method due to drug resistance that develops over time. Therefore, there is a need for new treatment approaches. Photodynamic Therapy (PDT) is one of the leading treatment approaches. In this thesis, the effects of newly synthesized subphthalocyanine–BODIPY-based photosensitizers (PS1 and PS2) on cell viability were investigated using photodynamic therapy (PDT) in prostate cancer cell lines (PC-3 and DU-145) and the normal prostate epithelial cell line PNT1a. Cell viability data revealed a significant decrease in cancer cell lines in the light field, which was confirmed by the Caspase-8 activity assay; apoptosis processes of cells were examined with light and dark field applications. Significant increases in Caspase-8 levels were observed in the light field. In addition, the biochemical responses occurring in the cells were evaluated by measuring total antioxidant (TAS) and total oxidant (TOS) levels. While a slight increase in TAS levels was observed in cancer cell lines in the light field, a significant increase in TOS levels increased significantly. In the molecular phase of the study, the expression levels of heat shock proteins Hsp70 and Hsp90 were measured by Western Blot analysis to determine the effects of photodynamic stress at the protein level. The amount of proteins in cancer cell lines increased in the light field compared to the amount of proteins in the dark field. In conclusion, these compounds, which show high potential for anticancer activity, may be new and effective photosensitizer candidates for PDT applications.
Benzer Tezler
- Novel near-ir photosensitizers for photodynamic therapy & designing heavy atom free photosensitizers for the photodynamic therapy
Fotodinamik terapi için kızıl ötesi ışığı soğurabilen yeni fotoduyarlaştırıcı ve ağır atom içermeyen fotoduyarlaştırıcıların tasarlanması
BİLAL KILIÇ
Doktora
İngilizce
2016
Kimyaİhsan Doğramacı Bilkent ÜniversitesiMalzeme Bilimi ve Nanoteknoloji Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. ENGİN UMUT AKKAYA
- Design and efforts towards syntheses of NIR-responsive photosensitizers beyond 700 nm via enhanced conjugation
Artırılmış konjugasyon yoluyla 700 nm ötesinde NIR ışığa duyarlı fotoduyarlaştırıcıların sentezine yönelik tasarım ve çalışmalar
GÖRKEM NAİL AYDIN
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
KimyaOrta Doğu Teknik ÜniversitesiKimya Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EMRULLAH GÖRKEM GÜNBAŞ
- Sensing and sensitizer activation by biological thiols and 1,2-dioxetanes based chemiluminescence probes
Biyolojik tiyollerin tanısı ile fotosensitizör aktivasyonu ve 1,2-dioksetan temelli kemilüminesan problar
İLKE ŞİMŞEK TURAN
Doktora
İngilizce
2014
Kimyaİhsan Doğramacı Bilkent ÜniversitesiMalzeme Bilimi ve Nanoteknoloji Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. ENGİN UMUT AKKAYA
- Energy transfer, photosensitization and sensing with novel BODIPY compounds and their supramolecular assemblies
Yeni BODIPY bileşikleri ve supramoleküler topluluklarıyla enerji transferi, fotoduyarlaştırma ve algılama
NİSA YEŞİLGÜL
Doktora
İngilizce
2017
Kimyaİhsan Doğramacı Bilkent ÜniversitesiKimya Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ENGİN UMUT AKKAYA
- Kimyasal ve biyolojik uygulamalara yönelik yeni siklotrifosfazen çekirdekli fotoduyarlaştırıcıların geliştirilmesi
Developing of new photosensitizers bearing cyclotriphosphazene core for chemical and biological applications
ELİF YILDIZ GÜL