Geri Dön

Atlarda prokalsitoninin biyobelirteç olarak kullanımı

Use of procalcitonin as a biomarker in horses

  1. Tez No: 1024646
  2. Yazar: BÜŞRA VEZİR
  3. Danışmanlar: PROF. DR. ERDAL MATUR
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Veteriner Hekimliği, Veterinary Medicine
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Fizyoloji Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Veterinerlik Fizyolojisi Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

At hekimliğinde enfeksiyonların erken ve doğru şekilde tanımlanması, uygun tedavi stratejilerinin belirlenmesi ve gereksiz antimikrobiyal kullanımının önlenmesi açısından büyük önem taşımaktadır. Ancak günümüzde yaygın olarak kullanılan akut faz proteinleri ve hematolojik parametreler, enfeksiyon etiyolojisinin belirlenmesinde sınırlı özgüllüğe sahiptir. Bu çalışmada, prokalsitoninin (PCT) atlarda enfeksiyon ve enfeksiyon olmayan inflamasyonun değerlendirilmesindeki biyobelirteç potansiyelinin araştırılması ve farklı klinik durumların ayırıcı tanısındaki değerinin ortaya konulması amaçlandı. Çalışmaya sağlıklı kontrol, bakteriyel enfeksiyon, viral enfeksiyon, paraziter enfeksiyon, aseptik inflamasyon ve travmatik inflamasyon gruplarında yer alan toplam 148 at dahil edildi. Periferik kan örneklerinde CALC1 genine ait mRNA ekspresyonu, serum PCT, serum amiloid A (SAA), albumin (ALB), globulin (GLB) ve demir düzeyleri ile total lökosit sayısı (WBC), trombosit sayısı (PLT) ve ortalama trombosit hacmi (MPV) analiz edildi. Ayrıca elde edilen veriler kullanılarak PCT/SAA, PCT/ALB, PCT/GLB, PCT/demir, PCT/WBC, PCT/PLT ve PCT/MPV oranları ile kompozit inflamasyon indeksi (CII) hesaplandı. Tüm biyobelirteçlerin tanısal performansları ROC eğrisi analizleri ile değerlendirildi. Bakteriyel enfeksiyonu olan atlarda CALC1 mRNA ekspresyonu ve serum PCT düzeylerinin sağlıklı kontrol ve viral enfeksiyon gruplarına göre anlamlı derecede yüksek olduğu belirlendi (her ikisi için p=0,001). Ayrıca bakteriyel ve paraziter enfeksiyon gruplarında serum SAA düzeylerinin kontrol grubuna göre arttığı (p = 0,001), buna karşın bakteriyel enfeksiyon grubunda serum ALB ve demir düzeylerinin azaldığı saptandı (her ikisi için p=0,001). Serum GLB düzeylerinin ise bakteriyel ve viral enfeksiyon gruplarında sağlıklı kontrollere göre daha yüksek olduğu görüldü (p = 0,001). Hematolojik parametreler açısından, paraziter enfeksiyon grubunda trombosit sayısının azaldığı (p = 0,002), bakteriyel enfeksiyon, viral enfeksiyon ve travmatik inflamasyon gruplarında ise MPV değerlerinin arttığı belirlendi (p = 0,004). Ayrıca bakteriyel enfeksiyonu olanlarda PCT/ALB (p = 0,001), PCT/demir (p = 0,001), ve CII'nin (p = 0,001) sağlıklılara göre arttığı, PCT/WBC (p = 0,001) ve PCT/PLT (p = 0,001) oranlarının ise hem bakteriyel hem de paraziter enfeksiyon olanlarda arttığı belirlendi. ROC analizlerinde, CALC1 mRNA ekspresyonunun bakteriyel enfeksiyonu olan atları sağlıklılardan ayırt etmedeki performansının çok iyi düzeyde olduğu belirlendi (AUC değeri 0,810). Benzer şekilde, bakteriyel enfeksiyonu olan atları viral enfeksiyonu olanlardan ayırt etmedeki AUC değeri 0,827 olarak saptandı ve ayırt ediciliğinin çok iyi düzeyde olduğu görüldü. Serum PCT düzeyinin bakteriyel enfeksiyonu olan atları sağlıklı kontrollerden ayırt etmedeki AUC değeri 0,741 olup, ayırt ediciliğinin iyi düzeyde olduğu belirlendi. Bakteriyel enfeksiyonu olan atları viral enfeksiyonu olanlardan ayırt etmedeki AUC değeri ise 0,794 olarak hesaplandı ve bu biyobelirtecin ayırt ediciliğinin iyi düzeyde olduğu görüldü. PCT temelli biyobelirteçler arasında özellikle PCT/demir, PCT/WBC ve PCT/PLT oranlarının bakteriyel enfeksiyonu olanları sağlıklılardan ayırt etmede yüksek tanısal performans sergilediği görüldü (AUC değerleri sırasıyla 0,865, 0,836 ve 0,830). İncelenen tüm biyobelirteçler arasında en yüksek tanısal doğruluk CII'de elde edildi. Bu indeks bakteriyel enfeksiyonları sağlıklı kontrollerden ayırt etmede 0,912 AUC değeri ile mükemmele yakın performans gösterdi. Ayrıca PCT/ALB, PCT/GLB, PCT/demir, PCT/WBC, PCT/PLT ve PCT/MPV oranlarının bakteriyel enfeksiyonları viral enfeksiyonlardan ayırt etmede de iyi düzeyde performans gösterdiği belirlendi (AUC değerleri sırasıyla 0,738, 0,769, 0,783, 0,866, 0,832 ve 0,857). Bunun yanı sıra PCT/SAA, PCT/WBC ve PCT/PLT oranlarının paraziter enfeksiyonu olanları sağlıklılardan ayırt etmede iyi düzeyde performans sergilediği saptandı (AUC değerleri sırasıyla = 0,882, 0,729 ve 0,795), Bunların dışında bakteriyel enfeksiyon-aseptik inflamasyon ayrımında PCT/demir indeksinin yüksek performansa sahip olduğu da saptandı (AUC değeri = 0,819). Sonuç olarak, CALC1 mRNA ekspresyonu, serum PCT düzeyi ve özellikle PCT temelli kompozit indekslerin atlarda bakteriyel enfeksiyonların belirlenmesinde önemli tanısal potansiyele sahip olduğu ortaya konulmuştur. Özellikle CII'nin yüksek tanısal performans göstermesi, PCT'nin diğer inflamatuar ve hematolojik belirteçlerle birlikte değerlendirilmesinin enfeksiyon ve enfeksiyon olmayan inflamasyonların ayırıcı tanısında tanısal doğruluğu artırabileceğini göstermektedir. Bu bulgular, at hekimliğinde daha doğru tanısal yaklaşımların geliştirilmesine ve antimikrobiyal ilaçların daha rasyonel kullanımına katkı sağlayabilir.

Özet (Çeviri)

Early and accurate identification of infections in equine medicine is of great importance for determining appropriate treatment strategies and preventing unnecessary antimicrobial use. However, commonly used acute phase proteins and hematological parameters have limited specificity in determining the etiology of infection. This study aimed to investigate the biomarker potential of procalcitonin (PCT) in the evaluation of infection and inflammation in horses and to determine its diagnostic value in differentiating various clinical conditions. A total of 148 horses, including healthy controls and horses with bacterial infection, viral infection, parasitic infection, aseptic inflammation, and traumatic inflammation, were included in the study. CALC1 mRNA expression in peripheral blood samples, serum PCT, serum amyloid A (SAA), albumin (ALB), globulin (GLB), and iron levels, as well as total white blood cell count (WBC), platelet count (PLT), and mean platelet volume (MPV), were analyzed. In addition, PCT/SAA, PCT/ALB, PCT/GLB, PCT/iron, PCT/WBC, PCT/PLT, and PCT/MPV ratios, together with a composite inflammation index (CII), were calculated. The diagnostic performance of all biomarkers was evaluated using ROC curve analyses. CALC1 mRNA expression and serum PCT levels were significantly higher in horses with bacterial infection compared with healthy controls and horses with viral infection (p=0.001 for both). Serum SAA levels increased in the bacterial and parasitic infection groups compared with the control group (p=0.001), whereas serum ALB and iron levels decreased in the bacterial infection group (p=0.001 for both). Serum GLB levels were higher in the bacterial and viral infection groups than in healthy controls (p=0.001). Regarding hematological parameters, platelet count decreased in the parasitic infection group (p=0.002), while MPV values increased in the bacterial infection, viral infection, and traumatic inflammation groups (p=0.004). Furthermore, PCT/ALB (p=0.001), PCT/iron (p=0.001), and the composite infection index (p=0.001) increased in horses with bacterial infection compared with healthy controls, whereas PCT/WBC (p=0.001) and PCT/PLT (P=0.001) ratios increased in both bacterial and parasitic infection groups. ROC analyses showed that CALC1 mRNA expression had very good diagnostic performance in distinguishing horses with bacterial infection from healthy controls (AUC=0.810). Similarly, its AUC value for differentiating bacterial infection from viral infection was 0.827, indicating very good discriminatory performance. The AUC value of serum PCT for distinguishing bacterial infection from healthy controls was 0.741, indicating good discriminatory performance. The AUC value for differentiating bacterial infection from viral infection was 0.794, also indicating good performance. Among PCT-based biomarkers, PCT/iron, PCT/WBC, and PCT/PLT ratios showed high diagnostic performance in distinguishing horses with bacterial infection from healthy controls, with AUC values of 0.865, 0.836, and 0.830, respectively. The highest diagnostic accuracy among all biomarkers was obtained for the composite infection index, which showed near-excellent performance in distinguishing bacterial infections from healthy controls, with an AUC value of 0.912. In addition, PCT/ALB, PCT/GLB, PCT/iron, PCT/WBC, PCT/PLT, and PCT/MPV ratios demonstrated good performance in differentiating bacterial infections from viral infections, with AUC values of 0.738, 0.769, 0.783, 0.866, 0.832, and 0.857, respectively. Moreover, PCT/SAA, PCT/WBC, and PCT/PLT ratios showed good performance in distinguishing parasitic infections from healthy controls, with AUC values of 0.882, 0.729, and 0.795, respectively. In addition, the PCT/iron ratio showed high performance in differentiating bacterial infection from aseptic inflammation (AUC=0.819). In conclusion, CALC1 mRNA expression, serum PCT levels, and particularly PCT-based composite biomarkers have significant diagnostic potential for identifying bacterial infections in horses. The high diagnostic performance of the composite infection index indicates that evaluating PCT together with other inflammatory and hematological markers may improve diagnostic accuracy in the differentiation of infectious and non-infectious inflammatory conditions. These findings may contribute to the development of more accurate diagnostic approaches and to the more rational use of antimicrobial drugs in equine medicine.

Benzer Tezler

  1. Atlarda guaifenesin (GGE) ve thiopental sodium kombinasyonu ile intravenöz genel anestezi

    Başlık çevirisi yok

    A.TAŞKIN ÖZDEMİR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1992

    Veteriner HekimliğiAnkara Üniversitesi

    Veterinerlik Cerrahisi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ARKUN CANDAŞ

  2. Atlarda hemoglobin tipleri üzerine çalışmalar

    Başlık çevirisi yok

    ÇİĞDEM ALTINSAAT

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1994

    FizyolojiAnkara Üniversitesi

    PROF.DR. FAHRİ BÖLÜKBAŞI

  3. Atlarda alyuvar sedimentasyon hızı ile hematokrit değer, akyuvar sayısı ve total plazma proteini arasındaki ilişki

    Relationship between the erythrocyte sedimentation rate, hematocrit value, leucocyte count and total plasma protein in horses

    GÜLSEN ÇELİK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1995

    FizyolojiAnkara Üniversitesi

    PROF.DR. FAHRİ BÖLÜKBAŞI

  4. Atlarda sulandırılmış ve dondurulmuş sperma ile suni tohumlama uygulamaları

    Studies on artificial insemination with diluted and frozen semen in horses

    FERUDUN ERZURUM

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1997

    Veteriner HekimliğiUludağ Üniversitesi

    Dölerme ve Suni Tohumlama Ana Bilim Dalı​

    DOÇ. DR. MELTEM ÇETİN

  5. Atlarda egzersizin elektrokardiyograma etkisi

    The Effects of exercise on electrocardiogram in horse

    CUMHUR KEMAL KOCA

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1997

    FizyolojiAnkara Üniversitesi

    Fizyoloji Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. BAHRİ EMRE