Hematoloji ve onkoloji hastalarında sosyal destek, iyimserlik ve psikolojik sağlamlığın psikolojik iyi oluş üzerindeki yordayıcı rolü
Examining the predictive roles of social support, optimism, and psychological resilience on psychological well-being among individuals with hematologic and oncology disorders
- Tez No: 1024765
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEKERİYA TEMİRCAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Algılanan sosyal destek, Hematoloji, Psikolojik iyi oluş, Psikolojik sağlamlık, Tıbbi onkoloji, İyimserlik, Perceived social support, Hematology, Psychological well being, Resilience, Medical oncology, Optimism
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kapadokya Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim, Öğretim ve Araştırma Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, hematoloji ve onkoloji hastalarında sosyal destek, iyimserlik ve psikolojik sağlamlığın psikolojik iyi oluş üzerindeki yordayıcı rolünün araştırılmasıdır. Araştırma 2025-2026 yılları içerisinde Kayseri Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Şahinur Dedeman Kemik İliği Merkezi ve Mehmet Kemal Dedeman Onkoloji Hastanesi 18 yaş ve üzeri 100 yetişkin hematoloji ve onkoloji hastalar üzerinde gerçekleştirilmiştir. Veri toplama aracı olarak anket formu kullanılmıştır. Araştırma kapsamında toplanan verilerin analizi SPSS 25.0 programı aracılığıyla gerçekleştirilmiştir. Elde edilen bulgulara göre; araştırmaya katılan onkoloji ve hematoloji hastalarının algıladıkları sosyal destek düzeyi yüksektir. Araştırmaya katılan onkoloji ve hematoloji hastalarının algılanan sosyal destek düzeyi, iyimserlik düzeyleri, psikolojik sağlamlık düzeyleri ve psikolojik iyi oluş düzeyleri yüksektir. Bununla birlikte, psikolojik iyi oluşun eğitim durumu değişkenine göre anlamlı bir farklılık gösterdiği belirlenmiştir. Ayrıca, sosyal destek, iyimserlik, psikolojik sağlamlık ve psikolojik iyi oluşun hastalık türü değişkenine göre anlamlı bir farklılık gösterdiği belirlenmiştir. Araştırma bulgularına göre çok boyutlu algılanan sosyal destek ile iyimserlik arasında pozitif yönde ve orta düzeyde, çok boyutlu algılanan sosyal destek ile psikolojik sağlamlık arasında pozitif yönde ve orta düzeyde, çok boyutlu algılanan sosyal destek ile psikolojik iyi oluş arasında pozitif yönde ve güçlü düzeyde, iyimserlik ile psikolojik sağlamlık arasında pozitif yönde ve çok güçlü düzeyde, iyimserlik ile psikolojik iyi oluş arasında pozitif yönde ve güçlü düzeyde, psikolojik sağlamlık ile psikolojik iyi oluş arasında pozitif yönde ve güçlü düzeyde anlamlı bir ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Son olarak hematoloji ve onkoloji hastalarında sosyal destek düzeyleri artığında, psikolojik iyi oluş düzeylerinin de arttığı, iyimserlik düzeyleri artığında, psikolojik iyi oluş düzeylerinin de arttığı, psikolojik sağlamlık düzeyleri artığında, psikolojik iyi oluş düzeylerinin de artığı, sosyal desteğin psikolojik iyi oluş üzerindeki etkisinde psikolojik sağlamlığın kısmi aracılık rolü oynadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to investigate the predictive role of social support, optimism, and psychological resilience on psychological well-being in hematological and oncological patients. The study was conducted between 2025-2026 on 100 adult hematology and oncology patients aged 18 and over at the Şahinur Dedeman Bone Marrow Center and Mehmet Kemal Dedeman Oncology Hospital, Erciyes University Faculty of Medicine in Kayseri. A questionnaire was used as the data collection tool. The data collected within the scope of the research were analyzed using SPSS 25.0 program. According to the findings; the perceived level of social support among the oncology and hematology patients participating in the study is high. The perceived level of social support, optimism, psychological resilience, and psychological well-being of the oncology and hematology patients participating in the study is high. It was determined that psychological well-being showed a significant difference according to the educational status variable. It was determined that social support, optimism, psychological resilience, and psychological well-being showed a significant difference according to the disease type variable. The study found a positive and moderately significant correlation between perceived multidimensional social support and optimism; between perceived multidimensional social support and psychological resilience; between perceived multidimensional social support and psychological well-being; between optimism and psychological resilience; between optimism and psychological well-being; and between psychological resilience and psychological well-being. Furthermore, it was concluded that increased levels of social support in hematological and oncological patients increased levels of psychological well-being, psychological resilience plays a partial mediating role in the effect of social support on psychological well-being.
Benzer Tezler
- Çocuk hematoloji-onkoloji hastalarının ebeveynlerinin tükenmişlik düzeyleri ve baş etme biçimlerinin; Çocukların psikolojik belirtileri üzerine etkisi açısından incelenmesi
Research on the affect of level of burnout of parents of child hematology-oncology patients and their coping methods on the children's psychological symptoms
PELİNSU UZUN
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
PsikolojiHaliç ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. HAKAN ERTUFAN
- Pediatrik onkoloji hastalarında duygusal zekâ, yaşam kalitesi ile sosyal destek algısı arasındaki ilişkinin incelenmesi
An examination of the relationship between emotional intelligence, quality of life, and perception of social support in pediatric oncology patients
MERVE GÜRBÜZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
OnkolojiKarabük ÜniversitesiÇocuk Gelişimi ve Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ASYA ÇETİN
- Çocukluk çağı lösemi ve lenfomalarında geç endokrin yan etkilerden tiroid işlev bozuklukları
Thyroid dysfunction: An endocrine late effect of childhood leukemia und lymphoma
ESRA DEVECİOĞLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2010
Çocuk Sağlığı ve Hastalıklarıİstanbul ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. H. NURÇİN SAKA
- Kemoterapi alan kanser hastalarında beklentisel bulantı kusmanın sosyal destek ve anksiyete ile ilişkisinin belirlenmesi
Determining the relationship of anticipatory nausea and vomiting with social support and anxiety in cancer patients receiving chemotherapy
YAĞMUR YAŞA
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
OnkolojiDokuz Eylül ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EZGİ KARADAĞ
- Akut lenfoblastik lösemi hastalarında kemoradyoterapinin büyüme ve puberte üzerine geç dönem etkileri
Late effects of chemoradiotherapy on growth and puberty in patients with acute lymphoblastic leukaemia
SEVGİ BİLGİÇ ELTAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2013
HematolojiSağlık BakanlığıÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DR. MÜZEYYEN GÖNÜL AYDOĞAN
PROF. DR. ARZU AKÇAY