Yeşil alanların sağladığı ekonomik yararların Antalya Zeytin Park ve Kepez Kent Ormanı örneğinde belirlenmesi
Estimation of the economic benefits of green spaces in the example of Antalya Zeytin Park and Kepez Urban Forest
- Tez No: 1024944
- Danışmanlar: PROF. DR. VELİ ORTAÇEŞME
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Peyzaj Mimarlığı, Landscape Architecture
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Akdeniz Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Peyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Kentsel yeşil alanlar, kentsel mekanlarda çeşitli işlevler yüklenmiş alanlardır ve bu alanların kamu mekanı olmalarına bağlı olarak sağladığı faydalar, kent mekânı içindeki önemlerini artırmaktadır. Kentleşme dinamiklerinin hız kazandığı gelişmekte olan ülkelerde kentsel yeşil alanların sağladığı ekosistem hizmetlerinin mekânsal ve zamansal ölçekte yeterince nicel olarak değerlendirilmediği görülmektedir. Bu çalışmada Antalya'da yer alan yeşil alanlardan Zeytin Park ve Kepez Kent Ormanı'nın sağladığı karbon tutma ve depolama, yüzey akışı önleme, hava kirliliği giderme ve enerji tasarrufuna katkı sağlama ekosistem hizmetlerin ekonomik değeri i-Tree Eco programı aracılığıyla hesaplanmıştır. Çalışma alanlarında belirlenen örneklem alanlardaki ağaçların bazı yapısal özelliklerinin (gövde çapı, ağaç yüksekliği, taç yüksekliği, taç genişliği ve taç örtü alanı) ekosistem hizmetleri üzerindeki etkilerinin belirlenmesi için regresyon analizleri; ağaç özelliklerinin gruplandırılarak ekosistem hizmetleri üzerindeki etkilerinin karşılaştırılabilmesi amacıyla tek yönlü varyans analizi (One-Way ANOVA); gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunması durumunda farkın hangi gruplar arasında olduğunu belirlemek amacıyla dürüst anlamlı fark testi (Tukey, HSD) ve en küçük önemli fark (LSD) çoklu karşılaştırma testleri kullanılmıştır. Ayrıca Kepez Kent Ormanı ve Zeytin Park çalışma alanlarının sağladıkları ekosistem hizmetlerinin karşılaştırılması amacıyla bağımsız örneklem t-testi uygulanmıştır. Çalışmadan elde edilen sonuçlara göre Kepez Kent Ormanı'nın enerji tasarrufu, karbon tutma, hava kirliliğini giderme, önlenen yüzey akışı gibi ekosistem hizmetlerinin sağladığı yıllık net fayda 21,96 milyon Türk Lirası; Zeytin Park'ın ise 4,2 milyon Türk Lirası olarak hesaplanmıştır. Karbon depolama açısından Kepez Kent Ormanı değeri daha yüksek bulunmuş olsa da iki alan arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunamamıştır. Buna karşılık karbon tutma değerlerinde Zeytin Park'ın, Kepez Kent Ormanı'na göre anlamlı derecede daha yüksek değerlere sahip olduğu belirlenmiştir. Kirlilik giderimi ve yüzey akışını önleme açısından ise Kepez Kent Ormanı'nın Zeytin Park'a göre daha yüksek değerler ürettiği görülmüştür. Hesaplanan yıllık ekonomik değerler, kent parkı ve kent ormanı arasındaki hizmet üretim kapasitesini karşılaştırmalı olarak ortaya koyarak, farklı yeşil alan tiplerinin kentsel ekosistem hizmeti üretimindeki rolünü nicel olarak ortaya koymuştur.
Özet (Çeviri)
Urban green spaces are areas within urban environments that serve various functions. The benefits they provide, stemming from their status as public spaces, enhance their importance within the urban landscape. In developing countries where urbanisation dynamics are accelerating, it is observed that the ecosystem services provided by urban green spaces are not sufficiently quantified at spatial and temporal scales. In this study, four ecosystem services, namely carbon sequestration and storage, prevention of surface runoff, air pollution abatement and contribution to energy savings, provided by Zeytin Park and Kepez Urban Forest in Antalya and the economic value of these services were calculated using the i-Tree Eco programme. Regression analyses were conducted to determine the effects of certain structural characteristics of trees (trunk diameter, tree height, crown height, crown width and crown cover area) on ecosystem services. One-way variance analysis (One-Way ANOVA) was conducted to make a comparison of the effects of these tree characteristics on ecosystem services. Tukey HSD and LSD multiple comparison tests were employed to identify differences between the groups. Furthermore, an independent samples t-test was applied to compare the ecosystem services provided by the Kepez Urban Forest and Zeytin Park study areas. The results of the study indicate that the annual net benefit provided by the ecosystem services of the Kepez Urban Forest including energy savings, carbon sequestration, air pollution mitigation and reduced surface runoff amounts to 21,96 million Turkish Lira, whereas that of Zeytin Park has been calculated as 4,2 million Turkish Lira. Although the Kepez Urban Forest was found to have a higher value in terms of carbon storage, no statistically significant difference was found between the two areas. In contrast, it was determined that Zeytin Park had significantly higher carbon sequestration values compared to the Kepez Urban Forest. In terms of pollution abatement and prevented surface runoff, it was observed that the Kepez Urban Forest produced significantly higher values than Zeytin Park. The calculated annual economic values comparatively reveal the service production capacity between urban parks and urban forests, quantitatively demonstrating the role of different green space types in urban ecosystem service production.
Benzer Tezler
- Ramsar alanlarının uzaktan algılama yöntemleri ile zamansal analizi - meke maarı örneği
Temporal analysis of ramsar sites via remote sensing techniques - a case study of meke maar
NUR YAĞMUR
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Jeodezi ve Fotogrametriİstanbul Teknik ÜniversitesiGeomatik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NEBİYE MUSAOĞLU
- Gayrimenkul yatırım ortaklıkları hisse senedi performanslarına COVID-19 etkisinin analizi
Analysis of the impact of COVID-19 on real estate investment trusts stock performances
ALPARSLAN YARIKTAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
İşletmeİstanbul Teknik ÜniversitesiGayrimenkul Geliştirme Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. KEREM YAVUZ ARSLANLI
- Kentsel dönüşüm alanlarında sosyal donatı alanlarının değişiminin kentsel yaşam kalitesi üzerindeki etkisi, Afyonkarahisar mısrii camii kentsel dönüşüm alanı örneği
The effect of social reinforcement environments in areas of urban transformation on urban life, Afyonkarahisar misrii mosque, as an example of urban transformation area
ELİF BALKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Şehircilik ve Bölge PlanlamaMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiKentsel Planlama Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ M.TEOMAN TEKKÖKOĞLU
- Impacts of nature-deficit disorder in cities and educational facilities planing
Doğa ile temas yoksunluğunun şehirler ve eğitim tesisleriplanlamasına etkileri
ANOUSHEHSADAT MIRALINIKKHOU
Yüksek Lisans
İngilizce
2021
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AZİME TEZER
- Kentsel alanlarda iklim değişikliği azaltım ve uyum stratejilerinin havza ölçeğinde analizi
Watershed scale analysis of climate change mitigation and adaptation strategies in urban areas
ERDA ÇELER
Doktora
Türkçe
2022
Ormancılık ve Orman Mühendisliğiİstanbul Üniversitesi-CerrahpaşaOrman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. YUSUF SERENGİL