Savunma sanayinde yapay zekâ okuryazarlığı
Artificial intelligence literacy in the defense industry
- Tez No: 1025049
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ GİZEM ÖĞÜTÇÜ ULAŞ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Savunma ve Savunma Teknolojileri, Defense and Defense Technologies
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Başkent Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Yönetim Bilişim Sistemleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Yönetim Bilişim Sistemleri Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, savunma sanayisinde görev yapan personelin yapay zekâ okuryazarlığı düzeylerini nicel bir yaklaşımla incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırmada yapay zekâ okuryazarlığı; teknolojiye ilişkin bilgi, etki farkındalığı, etik değerlendirme, iş birliği ve öz-düşünüm boyutlarını içeren çok boyutlu bir yetkinlik alanı olarak ele alınmıştır. Çalışmanın evrenini Türkiye'de savunma sanayii alanında faaliyet gösteren kurumlarda görev yapan çalışanlar oluşturmakta, örneklemi kolayda örnekleme yoluyla ulaşılan 1000 sektör çalışanından oluşmaktadır. Veriler, geçerlik ve güvenirlik çalışmaları yapılmış Yapay Zekâ Okuryazarlığı Ölçeği kullanılarak toplanmış ve uygun istatistiksel yöntemlerle analiz edilmiştir. Araştırma bulguları, yapay zekâ okuryazarlığı düzeylerinin bazı demografik ve mesleki değişkenlere göre istatistiksel olarak anlamlı biçimde farklılaştığını göstermektedir. Özellikle katılımcıların öz-bildirim yoluyla ifade ettikleri yapay zekâ bilgi düzeyleri ile ölçülen yapay zekâ okuryazarlığı puanları arasındaki farklılaşma, algılanan bilgi düzeyi ile ölçülen okuryazarlık düzeyinin her zaman örtüşmediğini ortaya koymaktadır. Elde edilen bulgular, savunma sanayiinde yapay zekâ teknolojilerinin etkin ve sorumlu biçimde kullanılabilmesi için çalışanların yapay zekâ okuryazarlığı düzeylerinin önemli bir belirleyici olduğunu göstermektedir. Bu yönüyle çalışma, savunma sanayiinde yapay zekâya yönelik eğitim, farkındalık ve insan kaynakları uygulamalarına veri temelli katkılar sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
This study aims to examine the level of artificial intelligence literacy among personnel working in the defense industry. In this research, artificial intelligence literacy is conceptualized as a multidimensional competency area encompassing technology-related knowledge, awareness of impact, ethical evaluation, collaboration, and self-reflection. The population of the study consists of employees working in defense industry organizations in Türkiye, and the sample includes 1,000 person. Data were collected using a validated Artificial Intelligence Literacy Scale and analyzed through appropriate statistical methods. The findings indicate that artificial intelligence literacy levels differ significantly according to certain demographic and occupational variables. In particular, the discrepancy between self-reported artificial intelligence knowledge levels and measured literacy scores suggests that perceived competence does not always align with actual literacy levels. The results highlight that artificial intelligence literacy constitutes an important organizational capability for the effective and responsible use of artificial intelligence technologies in the defense industry. In this respect, the study provides data-driven insights that may contribute to the development of training, awareness, and human resource practices related to artificial intelligence in the defense sector.
Benzer Tezler
- Savunma sanayinde dijitalleşmenin kurumsal niteliklere etkisinin yapay zeka yöntemleri ile öngörülmesi: Sakarya ili örneği
Foreseeing the impact of digitalization on institutional qualities by artificial intelligence methods in the defense industry: An application in Sakarya
CEM ÖZKURT
Doktora
Türkçe
2020
Endüstri ve Endüstri MühendisliğiSakarya ÜniversitesiEndüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HARUN TAŞKIN
- Savunma sanayiinde büyük veri analitiğinin kullanıldığı yapay zeka tabanlı nesne tanıma sistemlerinin hukuken değerlendirilmesi
Legal evaluation of ai-based object recognition systems utilizing big data analytics in the defense industry
ELİFE FİLİZ GÖKDAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Savunma ve Savunma TeknolojileriAnkara Sosyal Bilimler ÜniversitesiÖzel Hukuk Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MERVE AYŞEGÜL KULULAR İBRAHİM
- Yapay zekânın örgütsel performans üzerine etkisi: Savunma sanayi çalışanları üzerinde bir inceleme
The impact of artificial intelligence on organizational performance: A study on employees in the defense industry
MEHMET AKKOÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
İşletmeHacettepe Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SELİN METİN CAMGÖZ
- Küresel diplomaside büyük veri ve yapay zekânın kullanımı: Amerika Birleşik Devletleri ve Rusya Federasyonu`nun karşılaştırılmalı analizi
The use of big data and artificial intelligence in global diplomacy: A comparative Analysis of the United States and the Russian Federation
NİGAR GULİYEVA
Doktora
Türkçe
2025
Uluslararası İlişkilerKocaeli ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ARDA ERCAN
- Savunma Sanayinde endüstri 4.0 ve öngörücü bakım uygulaması
Industry 4.0 and predictive maintenance in the defense industry
YASİN YÜCE
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Savunma ve Savunma TeknolojileriKırıkkale ÜniversitesiSavunma Teknolojileri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ FARUK ULAMIŞ