Çok aktörlü ekosistemlerde iki katmanlı doğrulanabilir kimlik yönetimi: Finans merkezi uygulamaları
Two-layered verifiable identity management in multi-actor ecosystems: Finance center applications
- Tez No: 1025083
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SERDAR KIRIŞOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrol, Computer Engineering and Computer Science and Control
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Düzce Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Siber Güvenlik Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
- Bilim Dalı: Siber Güvenlik Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışmasında, 7412 sayılı İstanbul Finans Merkezi Kanunu çerçevesinde Finans Ofisi tarafından yürütülen katılımcı belgesi yönetim sürecinin, ticari gizlilik ve 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) gereksinimlerini aynı anda karşılayan blokzincir tabanlı bir dijital kimlik altyapısına taşınması önerilmektedir Önerilen sistem Hyperledger Fabric 2.5 LTS üzerinde çalışmakta; ticari gizlilik için seçici açıklamalı OrganizationalVC ile KVKK uyumlu PersonnelVC olmak üzere iki katmanlı bir Verifiable Credential modeli ve İstanbul Finans Merkezi ekosistemine özgü did:ifm DID Method tasarımı içermektedir. Tezin en özgün mimari katkıları, Fabric'in kanal-yerel state erişim kısıtını aşmak üzere geliştirilen dual-issuance (saga/mirror write) pattern'i ile Walt.id açık kaynak kimlik yığınının Fabric ile ayrıştırılmış uçtan uca entegrasyonudur. Sistem; vergi muafiyeti doğrulamasından AVM personel indirimi ve kapı erişim kontrolüne kadar uzanan sekiz uçtan uca kullanım senaryosu üzerinden gerçek Fabric transaction'larıyla doğrulanmıştır. Performans testlerinde VC doğrulama operasyonu için 8,4 ms sıralı ortalama gecikme, 1 ile 50 arası eşzamanlılık seviyelerinde yürütülen eğri ölçümlerinde 50 goroutine seviyesinde 1.670,9 TPS tepe throughput ve sıralı okuma operasyonları için 119 TPS değerleri elde edilmiş; sekiz senaryonun tamamı yüzde yüz başarıyla tamamlanmış ve on iki fonksiyonel gereksinimin tümü karşılanmıştır. Bu çalışma yalnızca akademik bir prototip değil, İstanbul Finans Merkezi'nin mevcut katılımcı belgesi yönetim süreçlerini kriptografik olarak doğrulanabilir, mahremiyet odaklı ve operasyonel olarak ölçeklenebilir bir altyapıya taşımak için somut bir mimari ve politika önerisi olarak konumlandırılmaktadır.
Özet (Çeviri)
This thesis proposes the migration of the participant certificate management process, which is administered by the Finance Office under Law No. 7412 on the Istanbul Finance Center, to a blockchain-based digital identity infrastructure that simultaneously addresses commercial confidentiality and the requirements of the Turkish Personal Data Protection Law No. 6698 (KVKK). The proposed system runs on Hyperledger Fabric 2.5 LTS and incorporates a two-layer Verifiable Credential model- an OrganizationalVC with selective disclosure for commercial confidentiality and a KVKK-compliant PersonnelVC - together with a did:ifm DID Method designed specifically for the Istanbul Finance Center ecosystem. The most distinctive architectural contributions of the thesis are the dual-issuance (saga/mirror write) pattern, developed to overcome the channel-local state access constraint of Fabric, and the end-to-end integration of the Walt.id open-source identity stack with Fabric through a deliberate separation of concerns. The system has been validated through eight end-to-end usage scenarios - ranging from tax exemption verification to mall employee discount and door access control - using real Fabric transactions. Performance tests yielded an average sequential latency of 8.4 ms for VC verification, a peak throughput of 1,670.9 TPS for concurrent verification measured along a 1-to-50 goroutine concurrency curve, and 119 TPS for sequential read operations; all eight scenarios completed with one hundred percent success and all twelve functional requirements were satisfied. This work is positioned not merely as an academic prototype but as a concrete architectural and policy proposal for migrating the existing participant certificate management processes of the Istanbul Finance Center to a cryptographically verifiable, privacy-oriented, and operationally scalable infrastructure.
Benzer Tezler
- Afet sonrası iyileşme sürecinde sistemik tasarım yaklaşımı: yerel üreticiler için öneriler ve yaklaşımın etkisinin ölçülmesi
Systemic design approach in post-disaster recovery: Recommendations for local producers and assessment of the approach's effectiveness
YAĞMUR GİZEM AVCI
Doktora
Türkçe
2026
Endüstri Ürünleri Tasarımıİstanbul Teknik ÜniversitesiEndüstriyel Tasarım Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÇİĞDEM KAYA
- Ekosistem pazarlamada iş birliği kültürü ve stratejik yenilik yeteneklerinin sürdürülebilir rekabet üstünlüğü üzerindeki etkisi:Türkiye yenilenebilir enerji sektöründe bir araştırma
The impact of collaboration culture and strategic innovation capabilities on sustainable competitive advantage in ecosystem marketing: A research in Turkish renewable energy secto
İLBEY KUTLUHAN PAPATYA
Doktora
Türkçe
2025
EnerjiBurdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AHMET BUĞRA HAMŞIOĞLU
- Tasarım eğitim kurumları ve yerel yönetimler arasındaki iş birliklerinin incelenmesi
An examination of design school and local government collaborations
SANİYE FIŞGIN KORKMAZ
Doktora
Türkçe
2020
Endüstri Ürünleri Tasarımıİstanbul Teknik ÜniversitesiEndüstri Ürünleri Tasarımı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HATİCE HÜMANUR BAĞLI
- Sosyo-ekolojik sistem olarak peyzaj değerlerinin su tabanlı ekosistemlerde irdelenmesi: Köyceğiz lagünü
Examination of landscape values as socio-ecological systems in aquatic ecosystems: The case of Koycegiz lagoon
ESRA TEKELİ
Doktora
Türkçe
2025
Peyzaj Mimarlığıİstanbul Teknik ÜniversitesiPeyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FATMA AYÇİM TÜRER BAŞKAYA
- İklim değişikliğinde kentsel hasar görebilirlik: İstanbul- Bağcılar örneği
Urban damage vulnerability in climate change: İstanbul- Bağcılar
KÜBRA ALTINTAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiAfet ve Acil Durum Yönetimi Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DR. ÖĞR. ÜYESİ CEYHAN KAHYA