Tanzimat'tan Cumhuriyet'e Dârüssaâde Ağalığı
The Office of the Chief Black Eunuch from the Tanzimat to the Republic
- Tez No: 1025420
- Danışmanlar: PROF. DR. MEHMET MERCAN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Tarih, History
- Anahtar Kelimeler: Osmanlı Devleti, Saray hadımları, Saray teşkilatı, Saraylar, Tarih, Ottoman State, Court eunuchs, Organization of the court, Palaces, History
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarih Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Tanzimat'tan Cumhuriyet'e uzanan süreçte Dârüssaâde Ağalığında meydana gelen değişim ve süreklilikleri anlamaya yönelik olarak hazırlanmıştır. Bu doğrultuda, Dârüssaâde ağalarının Afrika'daki geldikleri bölgelerden başlayarak Osmanlı sarayına dahil edilme süreçleri, dönemin siyasî, sosyal ve devletlerarası gelişmeleriyle birlikte ele alınmıştır. Saraya kabul edilen harem ağalarının eğitimleri, yükselme aşamaları, tayin, azil ve emeklilik süreçleri ile kurumun teşkilat yapısındaki dönüşüm incelenmiştir. Bunun yanında Dârüssaâde ağalarının harem içindeki ve harem dışındaki görevleri, saray içi ve saray dışındaki ilişkileri, ekonomik yapıları ve gündelik yaşamlarına dair unsurlar da çalışmanın kapsamına dâhil edilmiştir. Çalışmada nitel yöntem esas alınmış, gerekli görülen yerlerde nicel imkânlardan da yararlanılmıştır. Özellikle maaş, rütbe ve tereke kayıtları, kurumun yapısında meydana gelen değişimleri ve Dârüssaâde ağalarının maddî dünyasını daha yakından görebilmeye imkân sağlamıştır. Araştırma sonucunda, Dârüssaâde ağalarının insan kaynağının düşünüldüğü gibi tek bir bölgeyle sınırlı olmadığı, Afrika'nın farklı bölgelerinden saraya dahil edilen ağaların bulunduğu görülmüştür. Devletlerarası baskılar ve alınan tedbirlere rağmen köle ticaretinin 20. yüzyıl başlarına kadar farklı biçimlerde devam ettiği anlaşılmıştır. Kurumun personel yapısında, görev alanlarında ve işleyişinde değişimler yaşansa da bu değişim her alanda aynı şekilde gerçekleşmemiştir. Bazı geleneksel uygulamalar devam ederken bazı alanlarda yeni düzenlemeler ortaya çıkmıştır. Ekonomik yapı ve gündelik yaşama dair bulgularda Tanzimat sonrası dönemde ani bir kopuştan çok, eski ile yeninin birlikte varlığını sürdürdüğü dönüşüm yaşanmıştır.
Özet (Çeviri)
This study examines the changes and continuities in the Office of the Chief Black Eunuch from the Tanzimat period to the Republican era. In this context, the processes through which Black eunuchs were brought from different regions of Africa into the Ottoman palace were analysed together with the political, social, and interstate developments of the period. The education of the eunuchs admitted to the palace, their promotion, appointment, dismissal, and retirement processes, as well as transformations in the institutional structure, were also examined. In addition, the duties of the Chief Black Eunuch and the eunuchs serving within the institution, both inside and outside the harem, their relations within and beyond the palace, their economic conditions, and aspects of their daily lives were included within the scope of the study. The research is based primarily on qualitative analysis, while quantitative methods were employed where necessary. Salary records, rank registers, and probate inventories, in particular, provided a clearer picture of institutional change as well as the material world of the eunuchs. The findings indicate that the human resource base of the institution was not confined to a single region, but included eunuchs brought from different parts of Africa. Despite interstate pressures and measures aimed at restricting the slave trade, this system appears to have continued in different forms until the early twentieth century. Although changes took place in the institution's personnel structure, duties, and general functioning, these transformations did not occur uniformly across all areas. Some traditional practices continued, while new arrangements emerged in others. Findings related to economic life and daily practices suggest not a sudden rupture in the post-Tanzimat period, but rather a gradual transformation in which older and newer elements coexisted for a time.
Benzer Tezler
- Tanzimat'tan Cumhuriyet'e Türkiye'de Arapça öğretimi
Başlık çevirisi yok
YUSUF ZİYA BİLDİRİCİ
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Eğitim ve ÖğretimAnkara ÜniversitesiArap Dili Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHMET BAHAEDDİN YEDİYILDIZ
- Tanzimat'tan Cumhuriyet'e kadar Osmanlı kütüphanelerinin gelişimi
Başlık çevirisi yok
REMZİYE TUBA ÇAVDAR
Doktora
Türkçe
1995
Bilgi ve Belge Yönetimiİstanbul ÜniversitesiKütüphanecilik Bölümü
PROF.DR. İSMAİL E. ERÜNSAL
- Tanzimat`tan Cumhuriyet'e İstanbul'da Latin Katolik yapıları
Latin Catholic buildings in Istanbul (From Tanzimat to Republican era)
SEZİM SEZER SEVİNÇ
Doktora
Türkçe
1997
Sanat TarihiMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiArkeoloji ve Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEMRA GERMANER