Osmanlı devlet ve toplum yapısının dönüşümü sürecinde balkanlarda ayanlık (XVII.-XVIII. yüzyıllar)
The Provincial notables in the balkans in the transformation process of the structure of the Ottoman State and society (XVIIth-XVIIIth centuries)
- Tez No: 144268
- Danışmanlar: Y.DOÇ.DR. YUNUS KOÇ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Tarih, History
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2004
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarih Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
m ÖZET Bu çalışma, XVIII. Yüzyılda, Balkanlarda ayanlık kurumunu incelemektedir. Klasik dönemden beri taşranın seçkinleri olarak bilinen ayanlar, XVII. Yüzyıldan itibaren, Osmanlı İmparatorluğu'nun geçirdiği ekonomik ve askeri dönüşüm sebebiyle, yavaş yavaş idari kadroları doldurmaya başlayacaklardır, iltizam ve arpalık uygulamalarıyla idari görevleri ele geçiren yerel seçkinler, XVIII. Yüzyıl içinde, taşrada, zaman zaman tam bir otorite kurma şansına kavuşacaklardır. XVIII. Yüzyıl ortalarından itibaren kurumsallaşmaya başlayan ayanlık, bu yüzyılın ikinci yarısında, Balkanlar sahasında ve özellikle bugünkü Bulgaristan topraklarında taşra idaresini belirleyen bir yapı haline gelecektir. Güçlerinin zirvesinde bulunan Rumeli ayanlarının faaliyetleri, XVIII. Yüzyılın son on yılına damgasını vuracak ve merkezi yönetimi fazlasıyla meşgul edecektir. Osmanlılar için bir değişim ve dönüşüm yüzyılı olan XVIII. Yüzyılda, ayanhk kurumu ve ayanlar, taşra idaresinin dönüşen yapısını ve yüzlerini yansıtan bir örgütlenme ve bu örgütlenmenin 'yeni' tip bireyleri/idarecileri olarak karşımıza çıkarlar. XVIII. Yüzyıl sonunda 'altın çağ'ını yaşayan ayanlık kurumu, II. Mahmud'un merkezileşme çabaları sayesinde XIX. Yüzyıl ortalarına varamadan etkinliğini yitirecektir.
Özet (Çeviri)
IV SUMMARY This thesis examines the institution of ayanlik in the Balkans in the eighteenth century. Having been known as the elites of the provinces since the classical period of the Ottoman Empire, the notables (ayah) started to occupy the administrative posts gradually from the seventeenth century due to the economic and military transformation of the Empire. The local elites who acquired the administrative duties through the practices of iltizam and arpalık got the opportunity to establish their authority in the provinces, from time to time, in the eighteenth century. The institution of ayanlik, which had been institutionalized since the midst of the eighteenth century, evolved into a structure that determined provincial administration in the Balkans, in the Bulgarian lands in particular. The activities of the notables of Rumeli, whose power was then at its zenith, left their footprints in the last ten years of the eighteenth century; thus the central administration dealt with these activities excessively. In the eighteenth century (it was the century of change and transformation for the Ottomans) we come across the institution of ayanlik and ayans (provincial notables) as an organization, which reflects the transforming structures of the provincial administration and changing attributes of the notables. On the other hand, we come across the notables as a 'new' type individuals/governors of this organization. The institution of ayanlik which experienced its 'heyday' at the end of the eighteenth century lost its significance towards the half of the nineteenth century due to the efforts of Mahmud II for centralization.
Benzer Tezler
- Gülnuş Emetullah Sultan'ın imar faaliyetleri
Building activities of Gülnuş Emetullah Sultan
MUZAFFER ÖZGÜLEŞ
- Türkiye'de son dönem cami tasarımında merkezi kubbeli mekân kurgusunun incelenmesi
Analysis of the central domed space design scheme in the recent Turkish mosque architecture
ABDULLAH GEDİL
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiBina Bilgisi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YASEMİN ALKIŞER BREGGER
- İstanbul Kentiçi kara toplu ulaşım hizmetlerinin başlaması ve gelişimi: 1850 - 1900
Intrıduction and evolution of public trans portation sector in Istanbul: 1850 - 1900
İBRAHİM MURAT BOZKURT
- Tanzimat reformları sürecinde Vidin eyaleti (1839-1864)
Vidin province in the process of Tanzimat reforms (1839-1864)
FATMA ATABEY
- Devlet, ulus ve egemenlik bağlamında Libya'nın dönüşümü
The transformation of Libya in the context of state, nation, and sovereignty
ABDULBASIT IBRAHIM MOHAMED FUNAYK
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Uluslararası İlişkilerKarabük ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ ASKER