Türkiye akarsuları su kalitesi parametrelerinin çok değişkenli istatistiksel analiz yöntemleri ile incelenmesi
The investigation of water quality parameters of Turkey's rivers with multivariate statistical analysis methods
- Tez No: 237393
- Danışmanlar: YRD. DOÇ. DR. MERAL BÜYÜKYILDIZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İnşaat Mühendisliği, Civil Engineering
- Anahtar Kelimeler: Faktör analizi, Su kalitesi, Temel bileşenler analizi, Çok değişkenli istatistik, Factor analysis, Water quality, Principal components analysis, Multivariate statistic
- Yıl: 2009
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Selçuk Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada; Türkiye genelinde 19 su toplama havzasından alınan, EİE İdaresi Genel Müdürlüğü tarafından işletilen 67 adet Akım gözlem İstasyonuna ait 1992?2008 yılları arasında ölçülmüş Akım ve 11 adet su kalitesi parametresi (Sıcaklık, pH, Elektriksel İletkenlik, Na+, K+, (Ca+Mg)2+, CO32-, Cl-, SO42-, SAR ve Bor konsantrasyonu) olmak üzere toplam 12 adet parametrenin uzun yıllık ortalama değerlerine çok değişkenli istatistiksel analiz yöntemlerinden; Ana Bileşenler Analizi, Faktör Analizi ve Kümeleme Analizi uygulanmıştır. Öncelikle verilerin uygunluğu Ana Bileşenler Analizi için Bartlett küresellik testi ile, Faktör Analizi için uygunluğu ise Kaiser-Meyer-Olkin ölçütü ile test edilmiş ve verilerin uygun olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ana Bileşenler Analizi ile toplam varyansın yaklaşık %80' i 3 ana bileşenle açıklanmıştır. 1. ana bileşenin toplam varyansın %50,25'ini, 2. ana bileşen %19,04'ünü ve 3. ana bileşen %10,52'sini açıkladığı görülmüştür. Faktör Analizi ile faktörlerin ifade ettikleri karakterler belirlenmeye çalışılmış ve istasyonlara ait skor değerleri hesaplanmıştır. En son Kümeleme Analizi uygulamasında Ortalama Bağlantı Tekniği ve Pearson Uzaklık Ölçütü kullanılarak 3 küme elde edilmiştir. Elde edilen kümelerin her birinin ayrı bir faktörün hakim olduğu istasyonlardan oluştuğu gözlemlenmiştir.
Özet (Çeviri)
In this study, Multivariate statistical analysis methods, Principal component analysis, Factor analysis and Cluster analysis were used to data which consist of the flow and 11 water quality parameters (Flow, Temperature, pH, Electrical Conductivity, Na+, K+, (Ca+Mg)2+, CO32-, Cl-, SO42-, SAR and Boron concentration), form 67 stream flow gauging stations (AGI) which are operated by EIE, in 19 basin form all over Turkey. Data set consist of 1992-2008 time period?s long term average values. At first, the eligibility of the data was tested with Bartlett sphericity test for the Principal Component analysis and Kaiser-Meyer-Olkin criteria for the Factor Analysis. The results of this tests showed that the data is appropriate for the PCA and FA. From the Principal Component Analysis results, first PC explain the %50,25 of total variances, second PC explain the %19,04 and the third PC is explain the %10,25 of total variances. With the Factor Analysis, the characteristics of the factors were tried to explain and found the factor scores of stations. Finally, by the method of Average Linkage and Pearson Distance Methods 3 clusters occurred at the end of the cluster analysis. It has been understood that each cluster consist of stations which has dominated a different factor.
Benzer Tezler
- Rize, Trabzon ve Giresun ili derelerine ait su kalitesi verilerinin coğrafi bilgi sistemleri tabanlı değerlendirilmesi
Geographic information systems-based assessment of water quality data for streams in Rize, Trabzon, and Giresun provinces
AYŞE NUR ORHAN AKTAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Çevre MühendisliğiGiresun ÜniversitesiÇevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ARZU AYDIN UNCUMUSAOĞLU
- Nutrient dynamics in coastal lagoons: Dalyan lagoon case study
Kıyı lagünlerinde nütrient dinamiği: Dalyan lagünü örneği
MELİKE GÜREL
- Güney Marmara Havzası'nda yayılı kirletici kaynakların belirlenmesi ve yönetim önerileri
Determination and management suggestions of diffuse polluting sources in the South Marmara Basin
MİRAÇ NUR CİNER
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Çevre Mühendisliğiİstanbul Üniversitesi-CerrahpaşaÇevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HÜSEYİN KURTULUŞ ÖZCAN
- Porsuk Çayı'nın su kalite indekslerine göre değerlendirilmesi ve baraj gölü trofik seviyesinin belirlenmesi
Assessment of Porsuk Stream according to water quality indexes and determination of dam lake trophic level
MERVE ŞAHİN
Doktora
Türkçe
2018
Çevre MühendisliğiAnadolu ÜniversitesiÇevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ARZU ÇİÇEK
- Doğu Karadeniz havzası akarsularının fiziko-kimyasal su kalitesi mevsimsel değişimlerinin belirlenmesi
Determination of seasonal variation of physico-chemical water quality of streams in the eastern Black Sea basin
SERKAN SERDAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Su ÜrünleriRecep Tayyip Erdoğan ÜniversitesiSu Ürünleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BÜLENT VEREP