Göz kapağı hastalıklarının ortaçağ islam dönemi eser ve tercümelerindeki yeri
Eyelid disorders in translated and original medical books, written in medieval islamic medicine era
- Tez No: 297200
- Danışmanlar: PROF. DR. NÜKET ÖRNEK BÜKEN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Deontoloji ve Tıp Tarihi, Medical History and Ethics
- Anahtar Kelimeler: Göz hastalıkları, Göz kapakları, Göz kapağı hastalıkları, Orta Çağ, Tıp tarihi, Çeviri, İslam tarihi, Eye diseases, Eyelids, Eyelid diseases, Middle Ages, History of medicine, Translation, Islamic history
- Yıl: 2011
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tıp Tarihi ve Etik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Ortaçağ İslam tıbbında oftalmoloji biliminin oluşmasında, diğer dillerden Arapça'ya yapılmış olan tercüme eserlerin rolünü ve erken dönem tercüme eserlerin sonraki dönemlerde yazılmış olan tıp kitapları üzerindeki etkilerini incelemek amacıyla yapılan bu çalışmada İslam tıbbında oftalmoloji biliminin MS IX. ve XIII. yüzyıllar arasındaki gelişimi incelenmiştir. Konu edilen dönemde yazılmış olan, göz hastalıkları ile ilgili konular içeren tıp kitaplarından, erken tercüme döneminde yazılmış olan dört tıp kitabı ile sonraki dönemlerde yazılmış olan yedi tıp kitabı çalışma kapsamına alınmıştır. Bu kitaplarda göz kapağı ile ilgili bölümlerde yazılmış olan tıbbî bilgiler anatomik kavramlar, hastalıkların tanısı ve sınıflandırılması, hastalıkların oluşum nedeni ve patofizyolojisi, önerilen tıbbî ve cerrahi tedaviler yönlerinden birbirleri ile karşılaştırılmıştır. Bu incelemelerin sonunda tıbbî kavramların Arapça karşılıklarının erken tercüme döneminde oluştuğu ve tıbbî isimlendirmelerin değişmeden bu dönem sonuna kadar devam ettiği görülmüştür. Ayrıca hastalık süreçlerinin anlaşılmasında temel bilgisel zemini oluşturan, galenik anatomi bilgisi ile dört hümor teorisi üzerine kurulu patofizyoloji bu dönem boyunca ciddi bir değişim göstermemektedir. Öte yandan tanımlanan göz kapağı hastalıklarının sayısında ve bu hastalıkların tedavisinde kullanılan gerek tıbbî gerekse cerrahi tedavilerde hızlı bir değişim ve farklılaşma yaşandığı izlenilmektedir. Ortaçağ İslam tıbbında erken tercüme döneminde oluşturulan teorik düşünce kalıplarının sınırlayıcı etkisi, pratik uygulamalardaki değişime rağmen, yüzyıllar boyunca ciddi bir meydan okuma ile karşılaşmadan devam etmiştir.
Özet (Çeviri)
In this study, it is aimed to investigate effects of books which were written in early period and containing medical knowledge translated from other foreign languages to Arabic, on the books written in a later phase. Development of ophthalmology in Islamic medicine was studied in period spans from 9th centruy to 13rd century. Eleven medical books, all containing chapters on ophthalmology were taken into the study and four of these were written in early translation period and seven of these were written in later times. These books were compared to each other with regard to anatomical concepts, diagnosis and classification of diseases, pathophysiology, medical and surgical treatments. This study proves that Arabic medical nomenculature was formed in the early translation period and this nomenculature stayed almost the same until the end of the investigated time period. In addition, both anatomic concepts based on galenic anatomy and patophysiology relied on four humuor theory did not change much. On the other hand, there was a fast development and evolution in number of diagnosed eyelid disorders, in medical and surgical therapies. However, limiting effects of thinking processes, formed in the early translation period, has survived without facing a serious challange in spite of the changes in medical practice.
Benzer Tezler
- Köpeklerde göz hastalıklarının prevalansı
Prevalence of eye diseases in dogs
MAKBULE ŞANLI
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Göz HastalıklarıErciyes ÜniversitesiVeterinerlik Cerrahisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜLTEKİN ATALAN
- Siirt ve yöresindeki koyun ve keçilerde görülen göz hastalıklarının prevalansı
Prevalance of eye diseases in the sheep and goats in Siirt and its region
RECEP IŞIK
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Veteriner HekimliğiFırat ÜniversitesiVeterinerlik Cerrahisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ SAİD DURMUŞ
- Hatay Büyükşehir Belediyesi Sahipsiz Hayvan Bakım ve Rehabilitasyon Merkezindeki köpeklerin göz hastalıklarının değerlendirilmesi
Evaluation of eye diseases in dogs at the Hatay Metropolitan Municipality Stray Animal Care and Rehabilitation Center
BURAK AKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Veteriner HekimliğiHatay Mustafa Kemal ÜniversitesiVeterinerlik Cerrahisi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HALİL ALAKUŞ
- Tiroide bağlı göz hastalığı nedeniyle orbita dekompresyonu yapılan hastaların cerrahi öncesi ve sonrası bulgularının retrospektif olarak incelenmesi
Retrospective investigation of the preoperative and postoperative findings of patients who were orbital decompression due to thyroid related eye disease
ANIL KAYA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
Göz HastalıklarıNamık Kemal ÜniversitesiGöz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TANSU GÖNEN
- Kliniğimize getirilen kedi ve köpeklerde karşılaşılan konjunktiva hastalıklarının tanı ve sağaltımı üzerine çalışmalar
Studies on the diagnosis and treatment of encountered conjunctiva diseases in the cats and dogs brought to our clinic
ESER ÇAKMAKÇI
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Veteriner HekimliğiAydın Adnan Menderes ÜniversitesiVeterinerlik Cerrahisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ BELGE