Sosyal destek algısı ve öz yeterlilik düzeyinin depresyonla baş etme stratejileri üzerine etki
Effect of perceived social support and self-efficacy levels on coping strategies in depression
- Tez No: 450763
- Danışmanlar: PROF. DR. MUSTAFA BAŞTÜRK
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Psikiyatri, Psychiatry
- Anahtar Kelimeler: Başa çıkma, Depresif bozukluk, Depresyon, Sosyal destek, Öz yeterlilik, Coping, Depressive disorder, Depression, Social support, Self-efficacy
- Yıl: 2017
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Erciyes Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Psikiyatri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Majör Depresyon rahatsızlığının etiyolojisi incelendiğinde psikososyal etkenlerin varlığı yadsınamaz düzeydedir. Sosyal destek algısı, öz yeterlilik düzeyi, baş etme tutumları ve depresyon hastalığı çok boyutludur. Daha önce yapılan benzer çalışmalarda depresyon hastalarında daha düşük öz yeterlilik düzeyinin bulunduğu, öz yeterlilik düzeyinin algılanan sosyal destek ile ilişkisinin olduğu ve bu iki ölçeğin depresyon hastalığının oluşumunda ve sürekliliğinde risk faktörü olduğu tespit edilmiştir. Bu çalışmada sosyal destek algısı ve öz yeterlilik düzeyinin depresyonla baş etme stratejileri üzerine etkileri incelenecektir. Gereç ve yöntem: Majör depresif bozukluk tanısı ile takip edilen, yaşları 18-65 arasında değişen 50 (33 kadın, 17 erkek) hasta ve 50 (33 kadın, 17 erkek) sağlıklı kontrol çalışmaya dahil edilmiştir. Çalışmaya alınan bütün hastalara ve kontrollere, Öz Yeterlilik Ölçeği (ÖYÖ), Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği (ÇASDÖ), Başaçıkma Tutumları Değerlendirme Ölçeği (COPE) ve Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ) uygulanmıştır. Bu psikometrik test sonuçlarının hasta ve kontrollerdeki düzeyi ve farklılık gösterip göstermediği, hastalarda sosyodemografik ve klinik özelliklerle ilişkisi ve unipolar depresyonda birbirleri ile olan ilişkisi araştırılmıştır. Bulgular: Hastalarda Beck Depresyon Ölçeği puanları kontrollere göre yüksek, Öz Yeterlilik Ölçeği puanları kontrollere göre düşük tespit edilmiştir. Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek alt ölçek puanları ve toplam puanları hastalarda kontrol grubuna göre daha düşük tespit edilmiştir. Hastalarda Başaçıkma Tutumları Değerlendirme Ölçeği toplam puanı düşük, alt maddelerinden davranışsal boşverme, madde kullanımı ve alt ölçeklerinden işlevsel olmayan başaçıkma yüksek tespit edilmiştir. Eğitim süresi arttıkça depresyonla başaçıkma azalmaktadır. Beck Depresyon Ölçeği puanı ile Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği puanları ve yararlı sosyal destek kullanımı puanı arasında negatif ilişki, inkar ve madde kullanımı puanları arasında pozitif ilişki tespit edilmiştir. Sosyal destek ve öz yeterlilik arttıkça depresyonla başaçıkmanın daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Çok boyutlu algılanan sosyal destek ve öz yeterlilik arasında karşılıklı pozitif ilişki tespit edilmiştir. Sonuç: Bu çalışmada sosyal destek algısı ve öz yeterlilik düzeyinin depresyonla başaçıkma ile ilişkili olabileceği gösterilmiştir. Çalışma doğrultusunda kişinin sosyal destek kaynaklarına yönelik algısı, sosyal destek ve öz yeterlilik düzeyi değiştirilerek hastalığın oluşması, sürekliliği ve tekrarlama sıklığı en aza indirilebilir. Relaps sayısı ve hastanedeki yatış süresinin uzunluğu depresyon gibi kronik rahatsızlıkların şiddetini gösterir. Bununla birlikte düşük öz yeterlilik düzeyinin ve sosyal destek algısının yetersiz olmasının hastalığın tekrarlama sıklığını ve hastanede yatış süresini artırdığı söylenebilir ve bu durum da kişinin öz yeterlilik düzeyini etkiler yani karşılıklı bir sebep sonuç ilişkisi doğar. Bu bir kısır döngü haline gelir.
Özet (Çeviri)
Aim: When etiology of major depression is examined, presence of psychosocial factors is undeniably important. Perception of social support, self-efficacy level, coping strategies and presence of depression are all multi-dimensional. Previous similar studies reported lower self-efficacy levels in patients with depression, a relation between self-efficacy level and perceived social support and that these two measures are risk factors in occurrence and progress of depression. This study aims to evaluate the effects of perceived social support and self-efficacy levels in coping strategies of depression. Materials and methods: This study included 50 patients (33 female and 17 male) who were followed-up with major depression diagnosis and 50 healthy controls (33 female and 17 male), all aged between 18-66 years. Self-Efficacy Scale (SES), Multi-Dimensional Perceived Social Support Scale (MDPSSS), Coping Attitudes Scale (COPE) and Beck Depression Scale (BDS) were used for evaluation in both patients and controls included in the study. Whether results of these tests show differences between patients and controls, their relation with sociodemographic and clinical features and their relation with each other in unipolar depression were evaluated. Results: Beck depression scale scores were higher in patients comparing to controls, while self-efficacy scores were lower in patients than controls. Multi-Dimensional Perceived Social Support Scale scores and total scores were identified lower in patients than controls. Total scores of Coping Attitudes Scale in patients were low, but sub-scale scores such as behavioral ignorance, substance abuse and non-functional coping were identified higher. As period of education increases coping with depression decreases. A negative relation was identified between Beck Depression Scale scores with Multi-Dimensional Perceived Social Support Scale scores and beneficial social support use scores; while there was a positive relation between denial and substance abuse scores. As social support and self-efficacy improve coping with depression improves. A bilateral positive relation was identified between multi-dimensional perceived social support and self-efficacy. Conclusion: In this study, it is shown that perceived social support and self-efficacy level might be related to coping with depression. In accordance with the study, occurrence, progress and recurrence of the disease can be minimized by improving self-efficacy level, social support and perception of social support sources. Number of relapses and duration of hospital stay indicate severity of chronical diseases such as depression. Nevertheless, one can say that insufficient self-efficacy level and perceived social support might increase the number of relapses and duration of hospital stay and thus effect self-sufficiency level of the patient and result in a cause and effect relation. This becomes a vicious cycle.
Benzer Tezler
- A longitudinal examination of self-efficacy in the transition to motherhood
Anneliğe geçiş döneminde öz-yeterliğin boylamsal olarak incelenmesi
SEDANUR SORGUN
Yüksek Lisans
İngilizce
2021
PsikolojiBoğaziçi ÜniversitesiRehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NİHAL YENİAD
DOÇ. DR. BENGÜ BÖRKAN
- Primpar ve multipar annelerin destek ihtiyaçlarının emzirme öz yeterlilik algılarının ve maternal bağlanma düzeylerinin karşılaştırılması
Comparison of support needs, breastfeeding self-efficacy perceptions, and maternal attachment levels of primiparous and multiparous mothers
SELMA ABAY KAYA
- Annelerin eş desteği ile emzirme öz-yeterlilik algıları arasındaki ilişki
Correlation between the spousal support and breastfeeding self-efficacy perception of mothers
TUĞBA BÜŞRA ERDOĞAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
HemşirelikEge ÜniversitesiKadın Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZLEM DEMİREL BOZKURT
- Kalıcı üriner kateteri olan bireylerin kateter öz bakımları ile konfor düzeyleri arasındaki ilişki
The relationship between urinary catheter self-care and comfort levels of individuals with indwelling catheter
FATMA NUR AKÇA
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
HemşirelikNecmettin Erbakan ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜLDEN BASİT
- Ortaokul öğrencilerinin okula bağlanma düzeylerinin okul yaşam kalitesi, algılanan sosyal destek ve akademik öz yeterlik açısından yordanması
Predicting middle school students' school attachment levels in terms of academic self efficacy, percieved social support and quality of life in school
ESMA BOLAT GÜDÜCÜ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
PsikolojiEge ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SÜLEYMAN DOĞAN