Okul öncesi dönem fenilketonürili çocuk ve ailelerinde yeme davranışının değerlendirilmesi
Evaluation of eating behaviors in preschool children with phenylketonuria and their families
- Tez No: 629859
- Danışmanlar: PROF. DR. MÜBECCEL DEMİRKOL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları, Beslenme ve Diyetetik, Child Health and Diseases, Nutrition and Dietetics
- Anahtar Kelimeler: fenilketonüri, okul öncesi dönem, sağlıklı kardeş, yeme davranışı, anne davranışı, Aile, Beslenme davranışı, Kardeşler, Okul öncesi çocuklar, Çocuklar, phenylketonuria, preschool period, healthy sibling, eating behavior, maternal behavior, Family, Mother behavior, Feeding behavior, Brothers, Preschool childrens, Children
- Yıl: 2020
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Beslenme Bilimleri Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Çocukların yeme davranışının gelişiminde kritik öneme sahip olan okul öncesi dönemde fenilketonüri (PKU)'li çocukların bu özelliklerini, sağlıklı yaşıtları ve sağlıklı PKU kardeşleri ile karşılaştırmak amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: 2-6 yaş arası Klasik PKU'lu çocuk (n:40), hiç sorunu olmayan sağlıklı çocuk (n:40) ile sağlıklı PKU kardeşleri (n:15) çalışmaya dahil edilmiştir. Vücut ağırlığı ve boy uzunlukları değerlendirilerek annelere 'Çocuklarda Yeme Davranış Anketi (ÇYDA)' ve 'Beslenme Süreci Anne Tutumları Ölçeği (BSATÖ)' uygulanarak ailenin yeme davranışı ile ilgili bilgi alınmıştır. Çocukların 'Üç günlük besin tüketim kayıtları (BTK)' BeBis 7.2 programıyla değerlendirilerek toplam enerji, protein (PKU'lu çocuklarda doğal protein ve tıbbi amino asit alımı) ile enerjinin protein, yağ ve karbonhidrattan gelen yüzdeleri belirlenmiştir. Çalışma ve kontrol gruplarının istatistiksel değerlendirmeleri için SPSS 26 programı kullanılmıştır. Bulgular: Grupların tümünde antropometrik ölçümler benzerdir. Çocukların yeme davranışları arasında anlamlı farklılığa rastlanmamıştır. 'Gıda heveslisi' puanı PKU'lu çocuklarda sağlıklı çocuklara kıyasla daha yüksek (p=0,004); sağlıklı kardeşlerde ise PKU'lu çocuklara göre 'İçme tutkusu' puanı daha fazla (p=0,007) bulunmuştur. BSATÖ puanlarında, gruplar arasında anlamlı farklılığa rastlanmamıştır (p>0,05). PKU'lu çocukların çoğunluğu (%72,5, n=29) aile bireyleri ile birlikte sofraya oturmaktadır. BTK verileri incelendiğinde; PKU'lu çocukların sağlıklı yaşıtlarına ve sağlıklı PKU kardeşlerine kıyasla daha yüksek oranda karbonhidrat tükettiği tespit edilmiştir (sırasıyla, p=0,000 ve 0,029). Sonuç: PKU hastalığının çocukların yeme davranışı üzerinde değişiklik yaratmadığı, yaşıtları ile benzer özellikler gösterdikleri görülmüştür. Hastalık stresinden dolayı çocukların beslenmesi konusunda daha endişeli olabileceği düşünülen annelerde, bu yönde bir sonuca ulaşılamamıştır. PKU hastalarının, bu hastalığa yönelik sağlık ekibi denetimi altında, aile ve çocuklara sürekli eğitim verilerek tedavisi ve izlenmesi vazgeçilmez olmalıdır.
Özet (Çeviri)
Aim: The aim of the study was to compare this characteristics of children with phenylketonuria (PKU) in preschool period, which is crucial on the development of children's eating behaviors, with healthy peers and PKU siblings. Material and Method: 2-6 aged, children with PKU (n:40), healthy children without any problem (n:40) and healthy PKU siblings (n:15) were included in the study. Their weight and height were assessed. Family's eating behavior information was obtained by applying 'Children's Eating Behavior Questionnaire (CEBQ)' and 'Mother's Attitudes Towards the Feeding Process Scale (MATPS)'. Three-days dietary records of children were assessed by BeBis 7.2 program and total energy, protein (natural protein and medical amino acids intake in children with PKU) and percentages of energy from protein, fat and carbohydrate were determined. SPSS 26 program was used for all statistical assessments. Results: Anthropometric measurements were similar in all groups. There were no significant differences in eating behaviors of children. Score of 'Food responsiveness' was higher in PKU groups than healthy peers (p=0,004). Score of 'Desire to drink' was higher in healthy siblings than children with PKU (p=0,007). There were no significant differences in MATPS scores between all groups (p>0,05). The majority of PKU group (%72, n=29) had a meal with their families. As results of dietary records; carbohydrate consumption in PKU group was higher than healthy peers and PKU siblings (respectively, p=0,000 and p=0,029). Conclusion: PKU has not altered children's eating behaviors, children with PKU have demonstrated similar characteristics with peers. We thought the mothers were more anxious about feeding their children due to the stress of illness, but could not reach a conclusion in this direction. Treatment and monitoring of PKU patients should be indispensable by providing continuous education to family and children under the control of health team for this disease.
Benzer Tezler
- Okul öncesi çağı klasik fenilketonürili çocukların malnütrisyon durumunun saptanması
Determination of malnutrition status of preschool children with classical phenylketonuria
NUR ARZU BAKIREL
Yüksek Lisans
Türkçe
2008
Beslenme ve DiyetetikGazi ÜniversitesiAile Ekonomisi ve Beslenme Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NEVİN ŞANLIER
- Okul öncesi dönem (5 - 6 yaş grubu) müzik eğitiminde dramanın kullanımının etkinliği
The Efficiency of drama on music education in preschool years
FERDA ÖZTÜRK
Yüksek Lisans
Türkçe
1996
Eğitim ve ÖğretimAnkara ÜniversitesiEğitim Programları ve Öğretim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İNCİ SAN
- Okul öncesi dönem çocuğunda çocuktan-çocuğa eğitim
Child to child education in preschool period of children
FİGEN BATAK
Yüksek Lisans
Türkçe
1997
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıHacettepe ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NURGÜN PLATİN
- Okul öncesi dönem çocuklarında okuma gelişimi ve okumaya hazırlık programının etkisinin değerlendirilmesi
The Development of reading skills in preschool children and the evaluation of the programme about children's readiness for learning to read
EBRU AKTAN KEREM
- Okul öncesi dönem plastik sanatlar eğitimi
Plastic arts education in preschool
KAMURAN YAĞCI
Yüksek Lisans
Türkçe
2001
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiResim-İş Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. VEDAT ÖZSOY