İtfaiye çalışanlarında posttravmatik stres bozukluğu belirtileri ve intihar arasındaki ilişkide psikolojik dayanıklılığın düzenleyici rolü
The moderator effect of resillience i̇n relation between symptomps of posttraumatic stress disorder and suicide among firemans
- Tez No: 669754
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ FİLİZ ŞÜKRÜ GÜRBÜZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Psikolojik dayanıklılık, Psikolojik ölçekler, Stres, Stres bozuklukları, Stres bozuklukları-post travmatik, Ölçekler, İntihar, İtfaiye, İtfaiyeci, Hardiness on psychological, Psychological scales, Stress, Stress disorder, Stress disorders-post traumatic, Scales, Suicide, Fire department, Fireman
- Yıl: 2021
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Gelişim Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
İtfaiye çalışanlarında posttravmatik stres bozukluğu belirtileri ve intihar eğiliminin yüksek oranlarda görüldüğü bildirilmektedir. Bunun yanı sıra travma sonrası stres bozukluğunun intihar düşüncesinin yordayıcısı olduğu bilinmektedir. İntihar düşüncesinin olumsuz sonuçları göz önüne alındığında, travma sonrası stres bozukluğu belirtileri ve intihar arasındaki ilişkiyi zayıflatabilecek psikolojik dayanıklılık gibi koruyucu faktörlerin araştırılması travma sonrası stres bozukluğu belirtilerinden intihara kadar uzanan süreçte olumsuz geri besleme döngüsünün nasıl kırılacağı konusunda önemli bilgiler sağlayabilir. Bu doğrultuda bu çalışmanın amacı posttravmatik stres bozukluğu belirtileri ve intihar düşüncesi arasındaki ilişkide psikolojik dayanıklılığın düzenleyici rolünü incelemektir. Kesitsel ve ilişki arayıcı desendeki bu araştırmanın amaçlı örneklemini Mersin Büyükşehir Belediye Başkanlığı, İtfaiye Dairesi Başkanlığına bağlı İtfaiye Grup Amirlikleri ile İtfaiye İstasyonları bünyesinde görev yapan 316 itafiye personeli oluşturdu. Veriler demografik form, Kısa Psikolojik Sağlamlık Ölçeği, Travmatik Stres Belirtileri Ölçeği ve İntihar Düşüncesi Ölçeği ile toplandı. Verilerin analizinde, SPSS process eklentisinde bulunan moderator analizi (Model II) kullanıldı. Yüksek düzeyde deneyimlenen travmatik stres belirtilerinin, intihar düşüncesindeki artışla ilişkili olduğu belirlendi (p<0.05). Psikolojik dayanıklılığın intihar düşüncesi üzerinde doğrudan etkili olmadığı saptandı (p>0.05). Travmatik stres belirtileri ve intihar düşüncesi arasındaki ilişkinin düşük psikolojik dayanıklılık düzeyinde en yüksek düzeyde olduğu (p<0,05), orta ve yüksek psikolojik dayanıklılık düzeyinde ise bu ilişkinin anlamlı olmadığı saptandı (p>0.05). Psikolojik dayanıklılığın travmatik stres belirtileri ve intihar düşüncesi arasındaki ilişkiyi düzenleyerek hafiflettiği belirlendi. İtfaiye çalışanlarının travmatik stres belirtileri ve bu belirtilerle ilişkili intihar düşüncelerini daha etkili bir şekilde yönetebilmeleri için psikolojik dayanıklılık temelli müdahale programlarının geliştirilmesi veya uygulanması yararlı olabilir.
Özet (Çeviri)
It has been reported that the symptoms of posttraumatic stress disorder and suicidal tendency are observed at high rates in firefighters. In addition, it is known that post-traumatic stress disorder is a predictor of suicidal ideation. Considering the negative consequences of suicidal thoughts, investigating protective factors such as psychological resilience that may weaken the relationship between post-traumatic stress disorder symptoms and suicide can provide important information on how to break the negative feedback loop in the process ranging from post-traumatic stress disorder symptoms to suicide. In this respect, the aim of this study is to examine the moderating role of resilience in the relationship between posttraumatic stress disorder symptoms and suicidal ideation. The convinience sample of this study in the cross-sectional and relationship-seeking pattern consisted of the Fire Brigade Group Chiefs of Mersin Metropolitan Municipality, the Fire Department and 316 fire brigade personnel working within the Fire Station. Data were collected by demographic form, Brief Psychological Resilience Scale, Traumatic Stress Symptoms Scale, and Suicidal Ideation Scale. In the analysis of the data, the moderator analysis (Model II) in the SPSS process extension was used. Highly experienced traumatic stress symptoms were found to be related to the increase in suicidal ideation (p <0.05). It was found that resilience did not have a direct effect on suicidal ideation (p> 0.05). It was found that the relationship between traumatic stress symptoms and suicidal ideation was at the highest level at low resilience level (p <0.05), while this relationship was not significant at medium and high resilience level (p> 0.05). It was determined that resilience alleviated by regulating the relationship between traumatic stress symptoms and suicidal ideation. It may be beneficial to develop or implement resilience based intervention programs to enable firefighters to manage traumatic stress symptoms and suicidal thoughts associated with these symptoms more effectively.
Benzer Tezler
- 112 acil sağlık hizmetlerinde çalışan sağlık çalışanlarında ruhsal travma ve ilişkili sorunların yaygınlığı
Psychological trauma and related problems of prevelance among 112 healthcare providers
ASLI YEŞİL
Yüksek Lisans
Türkçe
2010
PsikiyatriKocaeli ÜniversitesiPsikiyatri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. A. TAMER AKER
- Afet yardım ve müdahale çalışanlarında duygu düzenleme güçlüğü ve ikincil travmatik stres arasındaki ilişkide yalnızlığın düzenleyici rolü
The moderating role of loneliness in the relationship between emotion regulation difficulties and secondary traumatic stress in disaster relief and response workers
CEYDA NUR DUMAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
İlk ve Acil Yardımİstanbul Aydın ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF ÖZGE ERBAY
- İtfaiye çalışanlarında psikolojik dayanıklılık ve kendini sabotaj düzeylerinin incelenmesi: İstanbul İtfaiyesi örneği
The study of resilience and self-sabotage levels in fire-fighters: A case study of İstanbul Fire Department
METİN ZAFER
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
PsikolojiNişantaşı ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. İSAK PARDO
- İtfaiye çalışanlarında depresyon – anksiyete – stres, öznel iyi oluş ile mutluluğu artırma stratejileri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between depression, anxiety, stress, subjective wellness and strategies to improve happiness in fire workers
GÜLİSTAN YAVCİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Kamu Yönetimiİstanbul Sabahattin Zaim ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ ERYILMAZ
- İtfaiye çalışanlarında diyabet riski ve fiziksel aktivite biçimi davranışlarının değerlendirilmesi
Evaluation of diabetes risk and physical activity type behaviors in firefighters
MUHAMMET MURTEZA ÇİBUK
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Hemşirelikİstanbul Arel ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ BURCU DEDEOĞLU DEMİR